Przykładowy scenariusz programu socjoterapeutycznego

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 27.06.2024 o 11:28

Rodzaj zadania: Analiza

Dodane: 23.06.2024 o 11:33

Socjoterapia jest stosunkowo nową, ale dynamicznie rozwijającą się dziedziną wsparcia psychologicznego, której głównym celem jest poprawa funkcjonowania społecznego oraz emocjonalnego jednostek i grup. W kontekście polskiego systemu edukacji oraz systemu opieki zdrowotnej, programy socjoterapeutyczne stają się coraz bardziej popularne jako skuteczna metoda pracy z młodzieżą. Poniżej przedstawiony scenariusz jest przykładowym programem socjoterapeutycznym, wykorzystującym empirycznie potwierdzone metody pracy.

I. Diagnoza problemu i wyznaczenie celów

Każdy program socjoterapeutyczny powinien rozpocząć się od dokładnej diagnozy problemu. Ta faza obejmuje zarówno diagnozę indywidualną uczestników, jak i analizę funkcjonowania grupy. W polskich warunkach, jednym z popularnych narzędzi diagnostycznych jest Narzędzie do Diagnozy Stanów Emocjonalnych (NDSE), które umożliwia ocenę poziomu lęku, depresji oraz samooceny młodzieży. W przypadku dzieci i młodzieży, warto również zwrócić uwagę na wyniki naukowe uzyskane w Polskim Programie PISA (Programme for International Student Assessment), aby zrozumieć ich sytuację edukacyjną i społeczną.

II. Struktura programu

Program socjoterapeutyczny można podzielić na kilka kluczowych etapów, z których każdy ma konkretny cel:

1. Budowanie zaufania i integracja grupy - Spotkanie wstępne: Każdy program zaczyna się od spotkania wstępnego, na którym uczestnicy mają okazję się poznać, a terapeuta przedstawia zasady i cele programu. Ćwiczenia integracyjne, takie jak gry zespołowe lub wspólne warsztaty artystyczne, mogą być bardzo pomocne w zbudowaniu atmosfery zaufania. - Ćwiczenia integracyjne: Przykłady skutecznych ćwiczeń to "Gra w imiona", "Krąg zaufania" czy "Mapa wspólnych celów".

2. Rozwijanie umiejętności społecznych

- Warsztaty komunikacyjne: Mogą one obejmować ćwiczenia z zakresu komunikacji werbalnej i niewerbalnej, takie jak rozpoznawanie emocji, aktywne słuchanie, czy asertywne wyrażanie swoich potrzeb. - Symulacje: Wykorzystanie methody symulacji, np. odgrywanie ról (role-playing) w realistycznych, codziennych sytuacjach. 3. Rozwijanie umiejętności radzenia sobie ze stresem i emocjami

- Techniki relaksacyjne: Ćwiczenia oddechowe, joga, medytacja. - Warsztaty emocjonalne: Rozpoznawanie i wyrażanie emocji poprzez różne formy artystyczne, takie jak rysunek, muzyka czy teatr. Przykładem jest technika arteterapeutyczna „Cztery emocje”, w której uczestnicy rysują różne emocje, a następnie omawiają je w grupie.

4. Wzmacnianie poczucia własnej wartości

- Indywidualne sukcesy: Każdy uczestnik może być zachęcony do identyfikowania i omawiania swoich mocnych stron oraz osiągnięć. - Grupy wsparcia: Tworzenie małych grup, w których uczniowie mogą dzielić się i omawiać swoje doświadczenia.

III. Przykładowe zajęcia

1. Zajęcia integracyjne

Tytuł: „Zbudujmy Mosty Zaufania” - Czas trwania: 90 minut. - Cele: Integracja grupy, budowanie zaufania. - Opis: Uczestnicy są podzieleni na małe zespoły, których zadaniem jest zbudowanie mostu z dostępnych materiałów (papier, taśma, sznurek). Każdy most ma symbolizować zaufanie między członkami grupy. Po zakończeniu ćwiczenia, każdy zespół prezentuje swój most i omawia, co było kluczowe dla skutecznej współpracy.

2. Zajęcia z radzenia sobie ze stresem

Tytuł: „Dialog z Wewnętrznym Krytykiem” - Czas trwania: 60 minut. - Cele: Rozwijanie umiejętności radzenia sobie z negatywnymi myślami. - Opis: Uczestnicy zapisują na kartkach negatywne myśli, które pojawiają się w trudnych sytuacjach. Następnie w parach rozmieszczają te myśli i wspólnie rozwijają pozytywne odpowiedzi, które mogą pomóc w neutralizacji tych myśli. Na zakończenie, każdy dzieli się swoją refleksją z grupą.

3. Warsztaty emocjonalne

Tytuł: „Cztery Emocje – Moja Historia” - Czas trwania: 120 minut. - Cele: Rozumienie i wyrażanie emocji. - Opis: Uczestnicy mają do wyboru cztery różne stacje, każda poświęcona jednej emocji (radość, smutek, złość, strach). Na każdej stacji wykonują zadania artystyczne związane z daną emocją, na przykład: rysują moment, w którym poczuli daną emocję, lub tworzą krótki monolog z perspektywy tej emocji. Po zakończeniu wszystkich stacji, spędzają czas w grupie, omawiając swoje prace i doświadczenia.

IV. Ewaluacja programu

Ewaluacja programu socjoterapeutycznego jest nieodzowna dla jego sukcesu i obejmuje ocenę zarówno jakości procesu, jak i wyników dla uczestników. Narzędzia ewaluacyjne mogą obejmować kwestionariusze samooceny, wywiady grupowe, a także ocenę zachowań i postaw przed i po zakończeniu programu.

Podsumowując, program socjoterapeutyczny w polskich warunkach, oparty na empirycznie potwierdzonych metodach pracy, może znacząco poprawić kompetencje emocjonalne i społeczne młodzieży. Dokładna diagnoza, staranne planowanie oraz ewaluacja są kluczowe dla skuteczności takiego programu. W przyszłości, zwiększona świadomość oraz rozwój metod socjoterapii mogą przyczynić się do jeszcze większej skuteczności w pracy z młodzieżą w Polsce.