Metoda Integracji Sensorycznej

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 19.07.2024 o 10:55

Rodzaj zadania: Analiza

Dodane: 18.07.2024 o 21:43

Metoda Integracji Sensorycznej (IS) to terapeutyczna technika zapoczątkowana w latach 60. XX wieku przez amerykańską terapeutkę zajęciową Jean Ayres. Opiera się ona na założeniu, że nieprawidłowości w przetwarzaniu sensorycznym mogą mieć istotny wpływ na rozwój psychoruchowy dzieci, a co za tym idzie na ich funkcjonowanie w codziennym życiu. Metoda ta zyskała na znaczeniu także w Polsce, gdzie zaczęto ją stosować pod koniec lat 90. XX wieku i na początku XXI wieku. Do dnia dzisiejszego, integracja sensoryczna jest istotnym narzędziem pracy wielu terapeutów zajęciowych i pedagogów specjalnych.

Podstawowe założenia IS koncentrują się na organizacji bodźców sensorycznych przez mózg. Beta Strauss w swojej monografii "Neuropsychologia przetwarzania sensorycznego" podkreśla, że prawidłowa integracja sensoryczna jest kluczowa w procesach poznawczych i motorycznych, wpływając na zdolność dziecka do nauki, zachowania oraz w zakresie emocji. Ayres sugerowała, że dysfunkcje integracji sensorycznej mogą prowadzić do różnorodnych problemów, takich jak trudności w nauce, zaburzenia koordynacji ruchowej czy zaburzenia emocjonalne.

W Polsce mocnym punktem odniesienia są badania i opisy przypadków przedstawiane przez Czesława Noska, który przeanalizował wpływ IS na dzieci z różnymi formami niepełnosprawności. W jego pracy "Integracja sensoryczna w praktyce – przypadki kliniczne" przedstawione zostały doświadczenia dzieci z diagnozami ADHD, autyzmu oraz różnorakich zaburzeń rozwojowych. Na przykład, opisywany jest przypadek dziewczynki z zespołem Aspergera, u której terapia IS pozwoliła na znaczne ograniczenie objawów lękowych i poprawę funkcjonowania w grupie rówieśniczej.

W procesie terapii integracji sensorycznej kluczowe jest stymulowanie zmysłów poprzez odpowiednio dobrane ćwiczenia. Ayres opracowała specjalne narzędzia oraz urządzenia, takie jak hamaki, balansówki, piłki czy materace, które mają na celu rozwijanie różnych zmysłów, w tym wzroku, słuchu, dotyku, propriocepcji (zmysłu kinestetycznego) oraz układu przedsionkowego (odpowiedzialnego za równowagę i koordynację ruchową).

W międzynarodowych badaniach wiele uwagi poświęcono skuteczności tej metody. Badania przeprowadzone przez Professor Lucy J. Miller wskazują, że terapia IS może prowadzić do znaczącej poprawy w zakresie umiejętności adaptacyjnych i funkcji wykonawczych u dzieci z zaburzeniami przetwarzania sensorycznego. Podobne wnioski zostały także potwierdzone w polskich badaniach, takich jak te prowadzone przez team naukowy pod przewodnictwem dr hab. Magdaleny Marek z Uniwersytetu Warszawskiego.

Jednakże, mimo licznych pozytywnych wyników, metoda integracji sensorycznej nie jest pozbawiona kontrowersji. Krytycy zwracają uwagę na brak jednoznacznych, wielkoskalowych badań klinicznych potwierdzających skuteczność IS w długim okresie. W artykule pt. "Kontrowersje wokół metod terapii zajęciowej" opublikowanym w "Polskim Przeglądzie Neurologicznym", dr Jarosław Piszczek podejmuje temat niedostatecznej liczby randomizowanych badań kontrolowanych, które mogłyby definitywnie potwierdzić lub obalić skuteczność IS.

Podsumowując, metoda integracji sensorycznej jest szeroko stosowaną, uznaną w Polsce i na świecie techniką terapeutyczną, która przynosi znaczące korzyści w terapii dzieci z zaburzeniami przetwarzania sensorycznego oraz różnorodnymi problemami rozwojowymi. Pomimo istniejących kontrowersji, liczne przypadki kliniczne oraz badania wskazują na jej skuteczność w poprawie funkcjonowania dzieci na wielu płaszczyznach ich życia. Jednakże, jak w przypadku każdej metody terapeutycznej, konieczne jest dalsze prowadzenie badań mających na celu weryfikację jej długoterminowej skuteczności oraz pełne zrozumienie mechanizmów, które czynią ją efektywną. Wydaje się, że kluczem do dalszego sukcesu integracji sensorycznej będzie nie tylko jej praktyczne stosowanie, ale także rozwój naukowych podstaw tej terapii.