"Sonet 335" - interpretacja

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 1.08.2024 o 21:11

Rodzaj zadania: Analiza

Dodane: 1.08.2024 o 20:49

#

Francesco Petrarka to niezwykle ważna postać renesansowej literatury, uznawany za prekursora humanizmu oraz jednego z najwybitniejszych twórców sonetów. Jego zbiór utworów miłosnych zatytułowany "Canzoniere," zwany również cyklem „Do Laury,” poświęcony jest tajemniczej Laurze, którą poeta uwiecznił w swoich wierszach. "Sonet 335" pochodzi z drugiej części zbioru, która koncentruje się na Laurze po jej śmierci. W tej pracy skupimy się na analizie i interpretacji "Sonetu 335", zwracając uwagę na jego budowę, motywy miłosne oraz zastosowane środki stylistyczne.

I. Sonet 335 – analiza sonetu

1. Gatunek literacki i forma

"Sonet 335" Francesco Petrarki to przykład włoskiego sonetu, który charakteryzuje się precyzyjną i uporządkowaną budową. Sonet włoski składa się z czterech strof – dwóch początkowych tetrastychów (czterowersowych) oraz dwóch końcowych tercyn (trzywersowych). Schemat rymowy sonetu włoskiego to zwykle abba, abba dla tetrastychów oraz cdc, dcd dla tercyn, co można zaobserwować i w "Sonet 335". Ta skomplikowana struktura rymów nadaje utworowi melodyjność oraz porządek, jednocześnie podkreślając harmonijną estetykę renesansowej poezji.

2. Podmiot liryczny

W "Sonet 335" mamy do czynienia z liryką bezpośrednią, w której podmiot liryczny wypowiada się w pierwszej osobie liczby pojedynczej. Użycie zaimków osobowych takich jak "ja" wskazuje na osobiste przeżycia i doznania podmiotu lirycznego, co znajduje odzwierciedlenie w jego emocjach i refleksjach. Podmiot liryczny jest często utożsamiany z samym Petrarką, a Laura jako adresatka wierszy staje się obiektem jego platonicznej miłości. Relacja między podmiotem lirycznym a Laurą jest pełna ambiwalencji – zarówno uwielbienia, jak i cierpienia, co wynika z tęsknoty za zmarłą ukochaną.

3. Środki stylistyczne

W "Sonet 335" Francesco Petrarki można zauważyć bogactwo środków stylistycznych, które wzbogacają tekst i nadają mu emocjonalną głębię.

- Metafory: „niebawem w locie uszła mi z widoku”, „czyste okna duszy” to przykłady metafor, które pozwalają podmiotowi lirycznemu wyrazić trudne do opisania uczucia. Metafora odnosi się do ulotności życia i duchowej transparentności Laury, której dusza staje się dla niego nieosiągalna po jej śmierci. - Epitety: Wyrażenia takie jak „ziemski ciężar”, „żar piekielny” czy „piękne oczy” wzmacniają wyrazistość opisu. Epitety te nie tylko podkreślają wyjątkowość Laury, ale także kontrastują różne aspekty jej bytności, jej piękno i duchowość.

- Apostrofa: Bezpośredni zwrot do Laury, jak w przypadku wyrażenia „O piękne oczy, czyste okna duszy”, nadaje tekstowi bardzo osobisty, wręcz intymny charakter. Apostrofowanie Laury pozwala również wyrażać tęsknotę i adorację podmiotu lirycznego.

- Antyteza: Kontrasty takie jak „ogień i lód” czy „radość i smutek” pokazują skrajne uczucia podmiotu lirycznego wobec Laury. Te przeciwstawne emocje ilustrują wewnętrzną walkę, której doznaje poeta, zmagając się z miłością i tęsknotą.

II. Sonet 335 – interpretacja sonetu

1. Tło historyczne

Cykl "Canzoniere" został napisany w latach 1340-1347, w burzliwych czasach średniowiecza, które zwracało się ku renesansowi. Tytuł cyklu „Do Laury” już sam w sobie wskazuje na centralny motyw – miłość do kobiety. Jednakże druga część, z której pochodzi "Sonet 335", skupia się na Laurze po jej śmierci, co zmienia tonację utworów z ulotnego szczęścia w refleksyjną melankolię. Wartym uwagi jest fakt, że utwory w cyklu są oznaczone numeracją oraz incipitami zamiast tytułów, co podkreśla ich uporządkowaną, formalną strukturę.

2. Treść sonetu

W "Sonet 335" Petrarka rozpoczyna od przywołania wspomnienia pierwszego spotkania z Laurą. Jej piękno i wyjątkowość wydają się nadziemskie, niemal anielskie, co sugeruje metaforycznym językiem. Laura jawi się jako ideał, ostatecznie nieosiągalny. Miłość wyrażona w "Sonet 335" jest platoniczna, skupiona na duchowej adoracji, bez cielesnych aspektów. W kolejnym fragmencie pojawiają się rozważania dotyczące boskości Laury oraz paradoks jej śmierci, która kłóci się z jej idealnym obrazem. Kontrast ten podważa idealność Laury, równocześnie uwydatniając uczucia poety. Obok tych refleksji pojawiają się sprzeczne emocje – radość i smutek, ogień i lód – które ukazują skrajne uczucia wywołane miłością do Laury.

3. Ostatnia strofa

Ostatnia strofa szczególnie uwypukla trzy kluczowe elementy: apostrofę do oczu Laury, refleksje o śmierci oraz pamięć i tęsknotę. Zwrócenie się bezpośrednio do oczu Laury (określonych jako „czyste okna duszy”) idealizuje jej cechy i podnosi je do wyższego, niemal boskiego poziomu. Rozważania o śmierci podkreślają uniwersalność i nieuchronność umierania, nie czyniąc różnicy między dobrem a złem. Ostatecznie, poeta wyraża ciągłą obecność Laury w swojej pamięci i nadzieję na ponowne spotkanie w niebiosach.

4. Literacki kontekst

"Sonet 335" łączy w sobie elementy średniowieczne i renesansowe: - Dedykacja dla kobiety: charakterystyczna dla renesansowego kultu miłości. - Przypisanie cech boskich: przełamanie średniowiecznej konwencji zdemonizowanej kobiecości. - Język narodowy: Petrarka zasłynął z pisania w języku włoskim, a nie po łacinie, co jest typowym elementem renesansu. - Nawiązania do cnót i grzechów: ukazują średniowieczne tło moralne i etyczne. - Danse macabre: motyw uniwersalności śmierci, który łączy się z popularnym w średniowieczu motywem „tańca śmierci”.

Zakończenie