Poszukiwanie sensu egzystencji w słowach św. Jana Pawła II
Rodzaj zadania: Esej
Dodane: dzisiaj o 9:53
Streszczenie:
Odkryj sens egzystencji w słowach św. Jana Pawła II i poznaj refleksję o poszukiwaniu Boga, miłości oraz wartości życia w literaturze 📘
Rozważanie na konkurs literacki Temat: „Czego szukacie? Pozwólcie, że jeszcze raz zapytam: czego szukacie?... kogo szukacie?” – refleksja nad słowami św. Jana Pawła II w kontekście egzystencji człowieka
---
„Człowieka nie można do końca zrozumieć bez Chrystusa” – powiedział Papież Jan Paweł II podczas słynnej homilii wygłoszonej na placu Zwycięstwa w Warszawie w 1979 roku. Jednak pytanie, które wybrzmiewa w temacie niniejszej pracy: „Czego szukacie?... kogo szukacie?”, przenosi refleksję egzystencjalną poza ramy stricte religijne, ku uniwersalnemu doświadczeniu ludzkiego losu. Odsłania ono tajemnicę ludzkiej kondycji: nieskończone pragnienie, niegasnącą tęsknotę, wieczny niepokój duszy, wędrowanie ku „czemuś” lub „komuś”, kto mógłby nadać sens istnieniu.
Ludzka egzystencja jako nieustanne poszukiwanie
Człowiek, istota krucha i zarazem potężna duchem, w swej strukturze antropologicznej i duchowej jest – jak ująłby to Kartezjusz – bytującym w niepewności. „Myślę, więc jestem”, ale to myślenie nigdy się nie kończy; rodzi kolejne pytania. Właśnie pytanie o sens – pytanie papieskie: *czego* i *kogo* szukam? – jest sednem egzystencjalnego dramatu, który rozgrywa się w indywidualnej duszy i kulturowej przestrzeni całych pokoleń.Egzystencjalizm XX wieku, zarówno w wersji chrześcijańskiej (Kierkegaard, Gabriel Marcel) jak i ateistycznej (Camus, Sartre), podkreślał rolę niepokoju, wyobcowania oraz tęsknoty jako konstytutywnych elementów ludzkiego losu. Być człowiekiem to znaczy szukać sensu, często wśród mgły absurdu i przemijania.
Również literatura, nieustannie penetruje obszary tych poszukiwań. W Lekturach licealnych znajdziemy imponujące przykłady tej drogi.
„Dziady” Adama Mickiewicza – poszukiwanie sprawiedliwości, miłości i nadziei
Konrad z „Dziadów” cz. III to archetyp człowieka poszukującego. Jego romantyczny bunt, mesjanizm i próba dostąpienia „mocy widzenia naukowej”, są dramatyczną odpowiedzią na pytanie św. Jana Pawła II. Konrad szuka prawdy, sprawiedliwości, ale nade wszystko poszukuje miłości rozumianej metafizycznie. Jego „Wielka Improwizacja” eksploduje od pragnienia Nieprzeciętnego Sensu – pragnienia spotkania z Bogiem. Jednak spotkanie to nie jest oczywiste – „Samotny jest to mój los”. U Mickiewicza człowiek, nawet jeśli nie znajduje ukojenia, nie przestaje szukać.„Lalka” – pragnienie miłości i spełnienia
Stanisław Wokulski z „Lalki” Prusa, choć wpisany w realia pozytywizmu, jest równie nieszczęśliwym poszukiwaczem. W jego losie odbija się dramat nierealizowanych nadziei, rozdarcia pomiędzy materializmem a idealizmem. Wokulski bezustannie szuka – miłości u Izabeli Łęckiej, sensu istnienia w pracy, ucieczki od samotności i nicości. Jego tragizm polega na tym, że świat udziela mu odpowiedzi wymijających, pozornych, prowadząc ku rozczarowaniu i samotności. To egzystencjalny wariant pytania: czy warto szukać, jeśli nie ma gwarancji znalezienia?„Zdążyć przed Panem Bogiem” – sens życia wobec zagłady
Każdy, kto czytał rozmowy Hanny Krall z Markiem Edelmanem, rozpoznaje tam ducha poszukiwania odpowiedzi na pytania o godność, sens, wartość istnienia wobec śmierci. Bohater reportażu, lekarz z powstania w getcie, nigdy nie podaje łatwych recept na życie – mówi: „Bo życie jest ważniejsze niż śmierć, ale śmierć czasami jest ważniejsza od życia”. W tej ambiwalencji Edelman nieustannie szuka – ratunku dla choćby jednej osoby, okruchów sensu w bezsensownym świecie Zagłady, choćby przez akt buntu i troski.„Człowiek z marmuru”, „Człowiek z żelaza” – poszukiwanie prawdy i wolności
Przenosząc refleksję na grunt filmowy, słynne dzieła Andrzeja Wajdy ukazują bohaterów próbujących odnaleźć prawdę – zarówno o sobie, jak i o świecie. Ich walka z zakłamaniem epoki PRL-u, z fałszem i manipulacją, podszyta jest głębokim dążeniem do autentyczności. Ważne jest pytanie: czy prawda jest w ogóle dostępna? Wajda nie daje jednoznacznej odpowiedzi, ale podsuwa myśl, że sam proces szukania, buntowania się wobec iluzji, już nadaje życiu sens.Egzystencja jako pielgrzymka
Św. Jan Paweł II mówił: „Człowiek jest drogą Kościoła”. Ale ta „droga” to także symbol uniwersalnej ludzkiej kondycji. Jesteśmy pielgrzymami, homo viator, którzy idą, szukają, poznają, rozczarowują się, a jednak – nie przestają pragnąć większego światła. Tę ekspiacyjną strukturę życia ukazuje Herbert w wierszu „Przesłanie Pana Cogito” – „Idź dalej, bo ciemność jest coraz gęstsza”; czy nawet w klasycznym „Hymnie” Norwida, gdzie człowieka określa niezmienność tego, „co Bóg ozwał miłością”.Każda z tych odpowiedzi tworzy wielogłos: człowiek szuka miłości, prawdy, sprawiedliwości, piękna, Boga i drugiego człowieka. Próbuje odnaleźć siebie, własnej tożsamości, sensu cierpienia i przemijania. Każde pokolenie i każda jednostka zmuszona jest przejść przez pustynię pytań Papieża – dla jednych to pustynia bez odpowiedzi, dla innych, jak dla św. Augustyna: „Niespokojne jest serce nasze, póki w Tobie nie spocznie, Panie”.
Oceń:
Zaloguj się aby ocenić pracę.
Zaloguj się