Napaść Związku Sowieckiego na Polskę

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: przedwczoraj o 10:31

Rodzaj zadania: Referat

Dodane: 16.01.2026 o 14:58

We wrześniu 1939 roku Polska znalazła się między dwoma potężnymi agresorami – III Rzeszą Niemiecką oraz Związkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich (ZSRR). Kampania wrześniowa stała się tragicznym początkiem drugiej wojny światowej dla Polski. Choć najczęściej wspomina się o ataku Niemiec 1 września, równie ważnym, a często niedostatecznie podkreślanym momentem, była agresja Związku Radzieckiego na Polskę 17 września 1939 roku.

Sowiecka napaść na Polskę była bezpośrednim skutkiem tajnego paktu Ribbentrop-Mołotow, podpisanego 23 sierpnia 1939 roku. Pakt ten, oficjalnie uznawany za pakt o nieagresji między Niemcami a ZSRR, zawierał tajny protokół, który przewidywał podział Europy Środkowo-Wschodniej na strefy wpływów obu totalitarnych mocarstw. Zgodnie z postanowieniami tajnego protokołu Polskę miała przeciąć linia biegnąca wzdłuż rzek Narwi, Wisły i Sanu, co oznaczało rozbiór Polski przez dwa totalitarne reżimy.

17 września 1939 roku Armia Czerwona wkroczyła na terytorium Polski, łamiąc pakt o nieagresji z 1932 roku oraz międzynarodowe prawo. Natarcie radzieckie rozpoczęło się na szerokim froncie od Polesia po Karpaty, a sowieckie jednostki szybko zajmowały wschodnie tereny Rzeczypospolitej. Propaganda radziecka przedstawiała ten krok jako konieczność obrony ludności ukraińskiej i białoruskiej przed niemieckim zagrożeniem, nazywając go "wyzwalaniem narodów zachodniej Białorusi i zachodniej Ukrainy". Rzeczywistość była jednak brutalna: ZSRR i Niemcy realizowały w ten sposób swoje imperialne ambicje.

Wkroczenie Armii Czerwonej zaskoczyło polskie władze, które były w trakcie organizowania obrony na zachodzie. Pomimo chaosu i dramatycznej sytuacji na froncie, niektóre polskie oddziały próbowały stawić opór najeźdźcy. W wyniku tych starć doszło do kilku potyczek, z których najbardziej znany jest bój o Grodno. Jednak dysproporcja sił oraz zdezorientowanie polskiego wojska spowodowane brakiem oficjalnego wypowiedzenia wojny przez ZSRR sprawiły, że opór był sporadyczny i krótkotrwały.

Jednym z najtragiczniejszych wydarzeń związanych z sowiecką agresją był los polskich oficerów, którzy wpadli w ręce NKWD. Wiosną 194 roku w Katyniu, Charkowie i Kalininie dokonano masowych egzekucji oficerów, a także przedstawicieli polskiej inteligencji. Była to zbrodnia ludobójstwa, będąca częścią planu eliminacji polskich elit i podporządkowania kraju sowieckiemu wpływowi.

Równocześnie z działaniami zbrojnymi rozpoczęto masowe deportacje Polaków w głąb Związku Radzieckiego. W latach 194-1941 około 320 tysięcy obywateli polskich zostało wywiezionych na Syberię i do Kazachstanu. Deportacje te miały na celu osłabienie polskiego potencjału narodowego i zniszczenie tkanki społecznej na zajętych terenach.

Wkroczenie Armii Czerwonej do Polski miało również daleko idące następstwa polityczne. 28 września 1939 roku doszło do podpisania niemiecko-sowieckiego traktatu o granicach i przyjaźni, który ostatecznie regulował podział polskiego terytorium. Nowa linia graniczna została ustalona wzdłuż rzek: Pisa, Narew, Bug oraz San. Miało to oznaczać trwały podział Polski między dwa totalitarne reżimy, z Niemcami zajmującymi większą część zachodnią, a Związkiem Radzieckim część wschodnią.

Te dramatyczne wydarzenia wywarły trwały wpływ na historię Polski i jej mieszkańców. Okres sowieckiej okupacji wschodnich terenów Rzeczypospolitej charakteryzował się brutalnymi represjami. Do 1941 roku, gdy napaść Niemiec na ZSRR doprowadziła do zmiany sytuacji na froncie wschodnim, polscy obywatele poddani byli polityce represji, która objawiała się w likwidacji instytucji państwowych, aresztowaniach i deportacjach.

Agresja sowiecka na Polskę we wrześniu 1939 roku jest jednym z najboleśniejszych rozdziałów w polskiej historii. Przypomina o tragicznym rozdziale II wojny światowej oraz o ciemnej stronie współpracy dwóch totalitarnych reżimów. Po latach ukrywania prawdy i zatajania faktów, szczególnie w okresie PRL, wydarzenia te są obecnie badane i przypominane, jako przykład zbrodniczej polityki oraz dramatycznego losu ludności polskiej pod sowiecką okupacją. Pomimo upływu lat, pamięć o tych wydarzeniach jest wciąż żywa i stanowi ważny element polskiej tożsamości narodowej oraz historycznej.