Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej TSUE z dnia 4 lutego 2022 r. w sprawie C-12/21R Czechy/Polska

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 17.01.2024 o 13:50

Rodzaj zadania: Referat

Dodane: 12.01.2024 o 10:21

Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z dnia 4 lutego 2022 roku w sprawie C-12/21R Czechy/Polska dotyczy długotrwałego konfliktu pomiędzy dwoma państwami członkowskimi Unii Europejskiej - Polską oraz Czechami – w sprawie kopalni węgla brunatnego Turów. Sprawa skupia się na kwestiach ochrony środowiska, suwerenności państw i przepisów europejskich regulujących eksploatację zasobów naturalnych.

Kopalnia Turów, położona w Polsce, w pobliżu granicy z Czechami i Niemcami, jest przedmiotem sporu z powodu wpływu, jaki ma na środowisko i życie mieszkańców po czeskiej stronie granicy. Argumentem Czechów było twierdzenie, że eksploatacja kopalni prowadzi do degradacji środowiska, w tym do obniżenia poziomu wód gruntowych, co z kolei wpływa negatywnie na dostępność wody pitnej dla czeskich obywateli. Zgłaszali również inne problemy, takie jak hałas, pył i wpływ na klimat.

Sprawa trafiła do TSUE, który miał za zadanie rozstrzygnąć, czy polska strona narusza prawo unijne, kontynuując eksploatację kopalni bez odpowiedniego przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, co jest wymagane przez dyrektywy europejskie, zwłaszcza Dyrektywę dotyczącą oceny oddziaływania niektórych publicznych i prywatnych projektów na środowisko (2011/92/UE), zwaną również dyrektywą EIA.

Decyzją TSUE z 4 lutego 2022 roku, Polska została zobowiązana do zapłaty kary w wysokości 500.000 euro za każdy dzień niewstrzymania prac w kopalni po upływie wcześniej określonego terminu. Wyrok był wykonaniem tymczasowego rozstrzygnięcia TSUE z maja 2021 roku, nakazującego Polsce natychmiastowe wstrzymanie wydobycia węgla brunatnego w kopalni Turów do czasu wydania ostatecznego wyroku w tej sprawie. Polska nie zastosowała się do tego rozstrzygnięcia, argumentując, że wstrzymanie prac w kopalni spowodowałoby poważne zakłócenia w dostawie energii dla kraju oraz negatywnie wpłynęłoby na gospodarkę i bezpieczeństwo energetyczne.

Wyrok TSUE z lutego 2022 roku był precedensowy i pokazał konsekwencje niestosowania się do przepisów prawa unijnego oraz decyzji Trybunału. Z jednej strony potwierdza on suwerenność państw członkowskich w kwestii zarządzania zasobami naturalnymi, ale z drugiej - podkreśla konieczność przestrzegania przepisów ochrony środowiska i procedur oceny oddziaływania na środowisko.

Ten wyrok rzuca także światło na znaczący aspekt współpracy transgranicznej oraz odpowiedzialności za środowisko naturalne w kontekście europejskim. Ochrona środowiska nie zna granic państwowych, a działania podejmowane przez jeden kraj mogą mieć trwały wpływ na warunki życiowe obywateli w sąsiednich państwach.

Ponadto, sprawa ta pokazuje, jak istotna w Unii Europejskiej jest zasada praworządności oraz jakie konsekwencje mogą wynikać z jej naruszenia. Kary nałożone przez TSUE mają służyć nie tylko egzekwowaniu przestrzegania prawa, ale również prewencji – by w przyszłości państwa członkowskie bardziej uważnie podchodziły do kwestii związanych z ochroną środowiska oraz zobowiązań międzynarodowych.

Sprawa kopalni Turów wywołała również dyskusje na temat przyszłości energetyki i górnictwa w Europie, zwłaszcza w kontekście polityki klimatycznej Unii Europejskiej i dążeń do osiągnięcia neutralności klimatycznej do roku 205.

Rezolucje TSUE, jak ten wyrok z lutego 2022 roku, są kluczowe dla zachowania integralności i jedności w obrębie Unii Europejskiej. Wszystkie państwa członkowskie są zobowiązane do przestrzegania wytycznych i prawnych postanowień, co w konsekwencji służy wzmocnieniu współpracy oraz zaufania między krajami członkowskimi.