Patriotyzm Cezarego Baryki z "Przedwiośnia" oraz stosunek Polaków do spraw ważnych na początku XX wieku

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 11.06.2024 o 11:51

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 5.06.2024 o 17:29

Cezary Baryka, bohater powieści Stefana Żeromskiego "Przedwiośnie", to postać, której patriotyzm stanowi kluczowy element analizy literackiej. Cezary przez całe swoje życie przechodzi liczne przemiany, które sprawiają, że jego rozumienie patriotyzmu ewoluuje. Patriotyzm Baryki można zdefiniować jako świadome zaangażowanie na rzecz dobra ojczyzny, które opiera się na krytycznym podejściu do rzeczywistości społeczno-politycznej, gotowości do poświęceń oraz poszukiwaniu drogi do lepszego przyszłości dla Polski.

Cezary Baryka rodzi się w Baku, gdzie jego ojciec Seweryn pracuje. Początkowo niewiele wie o Polsce, jednakże gdy wybucha rewolucja październikowa, doświadczającej młodzieży przynosi ona brutalne przebudzenie. Jego matka, Jadwiga, stara się zaszczepić w nim miłość do ojczyzny, opowiadając mu o Polsce, którą pamięta. Jednak młody Cezary ignoruje te opowieści, zafascynowany ideami rewolucji.

Zmianę w świadomości Baryki przynosi dopiero śmierć matki oraz spotkanie z ojcem, który przybywa, aby zabrać go do Polski. To wydarzenie staje się momentem przełomowym, gdyż Cezary zaczyna dostrzegać wartość ojczystej ziemi. Seweryn umiera w drodze do Polski, przekazując synowi cenną lekcję o odpowiedzialności za kraj i jego przyszłość. Podróż do Polski staje się dla Baryki okazją do zobaczenia kraju swoich przodków, doświadczając jednocześnie jego problemów i niedoskonałości.

Patriotyzm Cezarego ewoluuje, gdy postać ta trafia do Nawłoci, małej miejscowości, gdzie poznaje różne warstwy społeczne i zaczyna dostrzegać ogromne dysproporcje pomiędzy ubogimi a bogatymi. Te doświadczenia rodzą w nim krytyczne spojrzenie na społeczeństwo polskie i jego elity, które żyją w oderwaniu od rzeczywistych problemów kraju. Baryka zaczyna rozumieć, że patriotyzm to nie tylko miłość do ojczyzny, ale również walka o jej lepszą przyszłość i sprawiedliwość społeczną.

Motyw patriotyzmu w "Przedwiośniu" znajduje swoje apogeum w działalności politycznej Cezarego. Przystępuje on do różnorodnych ruchów i organizacji, które mają na celu zmianę sytuacji w Polsce. Jego zaangażowanie jest głęboko refleksyjne i krytyczne. Baryka widzi, że nie wystarczy jedynie kochać ojczyzny; trzeba także działać na rzecz jej przyszłości, nawet jeśli oznacza to krytykę istniejącego stanu rzeczy. Znajduje to wyraz w jego poszukiwaniu "szklanych domów", symbolu utopijnej, idealnej Polski, która mogłaby być wolna od niesprawiedliwości społecznych i nierówności.

W kontekście relacji Polaków do spraw ważnych na początku XX wieku, warto zauważyć, że społeczeństwo polskie po 1918 roku znajdowało się w szczególnie trudnym momencie. Polska odzyskała niepodległość po 123 latach zaborów, co było wydarzeniem historycznie przełomowym. Jednak kraj borykał się z ogromnymi problemami, takimi jak zniszczenia wojenne, głód, bieda, napięcia społeczne i polityczne. To, w jaki sposób Polacy odnosili się do tych problemów, pokazuje ich różnorodne podejście do patriotyzmu.

Pierwsza Rzeczpospolita była różnorodna zarówno pod względem etnicznym, jak i społecznym. Na jednym końcu spektrum były elity polityczne i intelektualne, które starały się budować nowoczesne państwo, a na drugim biedna ludność wiejska, która często borykała się z codziennymi trudnościami. W ówczesnej Polsce patriotyzm mógł oznaczać zarówno udział w polityce i budowanie nowoczesnych instytucji, jak i prozaiczne codzienne działania, które podtrzymywały narodową tożsamość i kulturę.

Nie można również zapomnieć o znaczeniu idei społecznych i politycznych, które w tym czasie były szczególnie żywe. Do Polski napływały różne nurty myślowe, w tym socjalizm, narodowy konserwatyzm, oraz liberalizm, które kształtowały debatę publiczną. Ludzie tacy jak Józef Piłsudski dążyli do konsolidacji narodowej, podczas gdy inni, jak Roman Dmowski, kładli nacisk na tożsamość etniczną i religijną. Wszystkie te różnorodne podejścia do patriotyzmu dają bogaty obraz społeczeństwa z początków XX wieku.

Postać Cezarego Baryki i jego patriotyzm jest więc twórczą syntezą tych różnych podejść do kwestii narodowych i społecznych. Jego krytyczne podejście, gotowość do działań oraz świadomość społecznych niesprawiedliwości pokazują, że patriotyzm w jego wydaniu nie jest jedynie emocjonalnym przywiązaniem do ojczyzny, ale świadomym dążeniem do jej lepszego stanu.

Podsumowując, patriotyzm Cezarego Baryki polega na krytycznym, świadomym zaangażowaniu na rzecz dobra ojczyzny, co wiąże się z poszukiwaniem sprawiedliwości społecznej i gotowością do działania. Z kolei relacja Polaków do spraw ważnych na początku XX wieku była zróżnicowana, z jednej strony dążąc do budowy nowoczesnego państwa, a z drugiej borykając się z codziennymi trudnościami życia w odrodzonej, lecz nadal biednej Polsce. Obie te perspektywy wzbogacają nasze rozumienie patriotyzmu jako dynamicznego i wielowymiarowego zjawiska.