Co sprawia, że człowiek staje się dla drugiego człowieka bohaterem? Analiza na podstawie wybranych powieści

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 8.02.2026 o 12:46

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 7.02.2026 o 8:17

„Kto ratuje jedno życie, ratuje cały świat” - to zdanie, które padło w Talmudzie, odzwierciedla wielką wartość życia ludzkiego i heroizm osób, które podejmują trudne decyzje, by je ratować. Człowiek staje się bohaterem dla drugiego człowieka, gdy jego działania wykraczają poza własne interesy i potrzeby, kiedy staje się gotów do poświęceń w imię dobra innych. W literaturze znajdujemy wiele przykładów takich postaw, które obrazują, co sprawia, że jedna osoba staje się bohaterem w oczach drugiej. W rozważaniach tych przyjrzymy się przykładowym bohaterom z utworów literackich: powieści „Zdążyć przed Panem Bogiem” Hanny Krall oraz „Inny świat” Gustawa Herlinga-Grudzińskiego.

Pierwszym przykładem jest postać pielęgniarki z książki „Zdążyć przed Panem Bogiem”. Powieść ta opisuje wydarzenia związane z powstaniem w getcie warszawskim. Autorka przypomina postacie, które podejmowały nadludzkie wysiłki, by ocalić innych. Pielęgniarka, która zasłoniła karabin własnym ciałem, jest bohaterką, ponieważ jej akt poświęcenia dał szansę na życie innym ludziom. To wyraz najwyższej odwagi i altruizmu, świadczący o zdolności do działań bezinteresownych w sytuacji ekstremalnego zagrożenia. Jej czyn jest nie tylko fizycznym aktem obrony, ale symbolem nadziei i wiary w to, że nawet w najgorszych chwilach można zachować człowieczeństwo. Tym samym staje się bohaterką nie tylko dla osób, które ocaliła, ale także dla przyszłych pokoleń, które mogą czerpać z jej odwagi i determinacji inspirację.

Drugim przykładem z literatury jest Janusz Korczak, historyczna postać opisana między innymi w literaturze non-fiction. Korczak, znany pedagog i opiekun sierot, który towarzyszył swoim podopiecznym do końca, odmawiając ocalenia, jest uosobieniem poświęcenia i oddania dla drugiego człowieka. Podczas gdy Niemcy dawali mu szansę ocalenia życia w czasie Holocaustu, on zdecydował się pozostać z dziećmi, które były mu powierzone. Dla tych sierot był jedynym oparciem i symbolem miłości w bezdusznym świecie wojny i zagłady. Jego decyzja, by stanąć z nimi oko w oko ze śmiercią, jest wyrazem najwyższego heroizmu, przez co Korczak staje się wiecznym bohaterem nie tylko dla nich, ale i dla milionów ludzi, którzy czerpią siłę z jego postawy.

Kolejną postacią literacką, która ilustruje, co czyni człowieka bohaterem, jest Korsylew z powieści „Inny świat” Gustawa Herlinga-Grudzińskiego. Opisując życie w radzieckich łagrach, Grudziński przedstawił postacie, które w obliczu nieludzkich warunków zachowały resztki człowieczeństwa i gotowości do czynienia dobra. Korsylew, będąc więźniem, wykazywał się nie tylko niezwykłą odwagą, ale również empatią i troską o innych współwięźniów, dzieląc się z nimi nielicznymi zasobami jedzenia i wsparcia emocjonalnego. Jest bohaterem, ponieważ jego działania pokazały, że nawet w miejscach najbardziej odczłowieczających można pozostać człowiekiem i wyciągnąć pomocną dłoń do drugiego.

Analizując te przykłady, widzimy, że bohaterstwo nie jest związane wyłącznie z spektakularnymi czynami, ale często polega na codziennym wykazywaniu się odwagą, poświęceniem i empatią w obliczu zagrożenia. Człowiek staje się bohaterem dla drugiego człowieka, gdy decyduje się postępować wbrew swojemu bezpieczeństwu i wygodzie na rzecz dobra innych, odnajdując w sobie siłę i determinację, by pomagać, chronić i ratować. Takie działania wykraczają poza zwykłe ludzkie obowiązki, stając się świadectwem najwyższych wartości moralnych i ludzkiego ducha.

Podsumowując, bohaterstwo to nie tylko cecha jednostkowa, ale również manifestacja najwyższych wartości, które człowiek może w sobie odnaleźć i rozwijać. Literatura dostarcza nam licznych przykładów działań, które definiują człowieka jako bohatera dla drugiej osoby, podkreślając, że najważniejszym aspektem takich działań jest ich bezinteresowność i gotowość do poświęceń. Tylko wtedy, gdy człowiek jest gotów postawić potrzeby innych ponad własne, staje się prawdziwym bohaterem.