Wpływ wspomnień z dzieciństwa narratora na kreację świata przedstawionego na przykładzie „Pana Tadeusza” Adama Mickiewicza oraz „Sklepów cynamonowych” Brunona Schulza
Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 13.11.2025 o 18:20
Rodzaj zadania: Rozprawka
Dodane: 12.11.2025 o 16:27

Streszczenie:
Wspomnienia z dzieciństwa narratora kształtują świat powieści, wpływając na atmosferę, postaci i subiektywny odbiór rzeczywistości.
W literaturze wspomnienia z dzieciństwa narratora często odgrywają kluczową rolę w kształtowaniu świata przedstawionego. Wpływają one nie tylko na sposób, w jaki narrator przedstawia otaczającą go rzeczywistość, ale także na konstrukcję postaci i tworzenie atmosfery dzieła. W „Panu Tadeuszu” Adama Mickiewicza, „Sklepach cynamonowych” Brunona Schulza oraz „Lalce” Bolesława Prusa te wspomnienia stają się nierozerwalnym elementem kreacji literackiej.
„Pan Tadeusz” Adama Mickiewicza
W „Panu Tadeuszu” Adama Mickiewicza wspomnienia z dzieciństwa odgrywają istotną rolę, zwłaszcza w kontekście inwokacji i epilogu dzieła. Już na samym początku, w inwokacji, Mickiewicz zwraca się bezpośrednio do Ojczyzny, wspominając swoje dziecięce lata spędzone na Litwie. Litwa, chociaż w swoim kontekście geograficznym współczesna obecnemu pojęciu, była dla niego nie tylko miejscem geograficznym, ale przede wszystkim krainą dzieciństwa pełną mitów i idyllicznych wspomnień.Mickiewicz kreuje Litwę jako miejsce magiczne, pełne piękna i harmonii, co w dużej mierze wynika z sentymentów wyniesionych z dzieciństwa. Opisując przyrodę, pola i lasy, nadaje im niemal bajkowy charakter. To właśnie te idylliczne wspomnienia wpływają na sposób, w jaki kreowany jest świat przedstawiony – pełen spokoju, harmonii i naturalnego piękna. W ten sposób wspomnienia z dzieciństwa stają się fundamentem dla obrazu Litwy, jaką narrator prezentuje czytelnikowi.
„Sklepy cynamonowe” Brunona Schulza
Z kolei w „Sklepach cynamonowych” Brunona Schulza wspomnienia z dzieciństwa mają jeszcze większe znaczenie. Schulz, opierając się na własnych doświadczeniach, tworzy świat pełen symboliki i alegorii, przesiąknięty magią i surrealizmem. Narrator, wracając do swoich dziecięcych lat, ożywia nie tylko miejsca i postaci, ale także własne uczucia i emocje.Dzieciństwo staje się dla niego okresem pełnym tajemnic, fascynacji i osobliwych zdarzeń. Przestrzeń rodzinna i miejska, opisane przez Schulza, nabierają niecodziennej aury – sklepy cynamonowe stają się miejscem pełnym nieodkrytych historii, a postacie, takie jak ojciec narratora, przybierają niemal mityczne cechy. Schulz, wykorzystując wspomnienia z dzieciństwa, kreuje świat przedstawiony jako miejsce pełne niesamowitych zjawisk, gdzie granica między rzeczywistością a fikcją jest niezwykle płynna. Dzięki temu wspomnienia wpływają nie tylko na przestrzeń opisywaną w dziele, ale także na atmosferę, która przenika całą książkę.
„Lalka” Bolesława Prusa
W „Lalce” Bolesława Prusa wspomnienia z dzieciństwa odgrywają nieco inną rolę, ale równie ważną dla świata przedstawionego. W tym przypadku retrospekcje często dotyczą głównego bohatera, Stanisława Wokulskiego, oraz innych postaci, takich jak Izabela Łęcka czy Helena Stawska. Wspomnienia te wpływają na kreację ich charakterów i motywacji, a także na sposób, w jaki postrzegają oni rzeczywistość.Dla Wokulskiego wspomnienia z dzieciństwa i młodości są źródłem determinacji i siły. Jego poczucie odpowiedzialności, ambicje oraz dążenie do osiągnięcia sukcesu zawodowego wynikają w dużej mierze z doświadczeń wyniesionych z przeszłości. Wspomnienia te malują obraz człowieka, który, choć napotyka na swojej drodze wiele przeszkód, nie traci wiary w siebie i swoje możliwości. To właśnie one kształtują jego charakter i wpływają na decyzje, które podejmuje.
Podobnie jest w przypadku innych postaci – wspomnienia wpływają na ich postrzeganie świata oraz relacje z innymi ludźmi. Dla Izabeli Łęckiej dzieciństwo i młodość spędzone w luksusie i beztrosce stają się punktem odniesienia, przez co inaczej patrzy ona na rzeczywistość i trudno jej zaakceptować zmiany zachodzące w społeczeństwie. W ten sposób wspomnienia z dzieciństwa wpływają na kreację świata przedstawionego, nadając mu wielowymiarowość i głębię.
Kontekst literacki
Warto również zaznaczyć, że wspomnienia z dzieciństwa w literaturze często pełnią funkcję nostalgii, która pozwala narratorowi na refleksję nad minionym czasem oraz nad sensem życia. Nostalgia ta wpływa na sposób, w jaki narrator opisuje rzeczywistość, akcentując elementy, które dla niego były i są szczególnie ważne. Dzięki temu świat przedstawiony nabiera subiektywnego charakteru, co pozwala czytelnikowi na głębsze zrozumienie uczuć i pragnień narratora.W „Panu Tadeuszu” Litwa to miejsce idealne, pełne harmonii i piękna, które narrator pragnie zachować w swojej pamięci. W „Sklepach cynamonowych” świat dzieciństwa jest pełen magii i tajemnicy, a granica między rzeczywistością a fantazją jest niezwykle płynna. Z kolei w „Lalce” wspomnienia kształtują charaktery i motywacje bohaterów, wpływając na sposób, w jaki postrzegają oni otaczającą ich rzeczywistość.
Ocena nauczyciela:
Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 13.11.2025 o 18:20
O nauczycielu: Nauczyciel - Aleksandra F.
Od 8 lat pracuję w liceum ogólnokształcącym i systematycznie przygotowuję do matury. Stawiam na logiczny plan, celne przykłady i styl dopasowany do formy wypowiedzi; z ósmoklasistami ćwiczę czytanie ze zrozumieniem i krótkie formy. Na zajęciach panuje cisza sprzyjająca skupieniu i miejsce na pytania. Uczniowie chwalą klarowność wskazówek i spokojny sposób prowadzenia.
- Praca jest poprawna merytorycznie, zawiera trafne spostrzeżenia i umiejętnie porównuje oba utwory.
Komentarze naszych użytkowników:
Oceń:
Zaloguj się aby ocenić pracę.
Zaloguj się