Czym jest wiara i jak może wpływać na postawę człowieka

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 27.12.2025 o 15:35

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 15.12.2025 o 17:16

Wiara jest niezwykle istotnym elementem ludzkiego życia, który znacząco wpływa na postawę człowieka. Nie jest to jedynie kwestia przekonań religijnych, ale również zaufanie do wartości, idei i celów, które napędzają nasze działania. W literaturze znajdziemy wiele przykładów pokazujących, jak wiara potrafi kształtować ludzkie charaktery oraz determinować ich postawy. Przyjrzyjmy się kilku wybranym utworom, które ilustrują ten wpływ w sposób szczególny.

Jednym z najbardziej znanych przykładów wpływu wiary na postawę człowieka jest "Dziady" Adama Mickiewicza. W tej epopei narodowej, główny bohater Gustaw-Konrad przechodzi głęboką przemianę duchową. Wiara w wolność i niepodległość ojczyzny napędza jego działania i sprawia, że staje się jednym z liderów spisku przeciwko zaborcom. Gustaw w II części „Dziadów” przeżywa przemianę w Konrada, co symbolizuje nie tylko zmianę imienia, ale przede wszystkim wewnętrzny rozwój i przejęcie roli przewodnika duchowego narodu. Wiara w mesjanizm Polski – przekonanie, że Polska jako Chrystus narodów musi cierpieć, aby potem zmartwychwstać i przynieść zbawienie innym narodom – staje się dla niego źródłem siły i motywacji. W III części „Dziadów”, podczas Wielkiej Improwizacji, Konrad deklaruje swoją gotowość do poświęcenia się za ojczyznę, co jest wyrazem jego niezachwianej wiary w sens walki i ofiary. Jego postawa pokazuje, że wiara w wyższy cel może nadać życiu sens i sprawić, że jednostka jest gotowa do największych poświęceń.

Kolejnym przykładem jest powieść Henryka Sienkiewicza "Quo Vadis". Bohaterowie tego dzieła, zarówno Petroniusz, jak i Marek Winicjusz, przechodzą wewnętrzną przemianę pod wpływem zetknięcia się z chrześcijaństwem. Jednak to właśnie Lidia i jej niewzruszona wiara w nauki Chrystusa stanowią centralny punkt fabuły. Lidia nie tylko sama żyje według zasad chrześcijańskich, ale również swoją postawą wpływa na innych. Jej wiara jest źródłem siły, nadziei i odwagi, co sprawia, że jej ukochany Marek Winicjusz, początkowo poganin, zaczyna dostrzegać głębię i sens chrześcijańskiej miłości oraz miłosierdzia. Wiara chrześcijańska, pełna poświęcenia i współczucia, odmienia jego życie i prowadzi go do przemiany wewnętrznej. Sienkiewicz podkreśla, że prawdziwa wiara może nie tylko nadać sens istnieniu, ale także zainspirować innych do poszukiwania wyższych wartości i zmiany swojego postępowania.

Z kolei w "Zbrodni i karze" Fiodora Dostojewskiego możemy zaobserwować, jak wiara w usprawiedliwienie swoich czynów może prowadzić do destrukcji. Raskolnikow, główny bohater powieści, wierzy w swoją teorię o „nadludziach”, która usprawiedliwia jego zbrodnicze działania. Jego wiara w to, że stoi ponad moralnymi prawami, prowadzi go do popełnienia morderstwa i w konsekwencji do wewnętrznego rozdarcia oraz moralnego upadku. Dostojewski pokazuje, że wiara, która jest oparta na błędnych założeniach i egoistycznych pragnieniach, może prowadzić do zguby i duchowej pustki. Dopiero w końcowych fragmentach powieści, pod wpływem miłości i poświęcenia Soni, Raskolnikow zaczyna dostrzegać, jak głęboko się mylił. Jego stopniowe nawrócenie i przyjęcie odpowiedzialności za swoje czyny ilustruje, że również destrukcyjna wiara może zostać zastąpiona właściwą, prowadzącą do odkupienia.

W literaturze polskiej odnajdujemy także postać ks. Robaka z "Pana Tadeusza" Adama Mickiewicza. Jako wędrowny mnich, ksiądz Robak (w rzeczywistości Jacek Soplica) wierzy w odzyskanie niepodległości przez Polskę i jest gotów działać w imię tego celu. Jego wiara jest źródłem determinacji i odwagi, ale również pokuty za dawne grzechy. Jacek Soplica, dawniej porywczy szlachcic, po przemianie w ks. Robaka, działa z pełnym poświęceniem i oddaniem dla ojczyzny. Jest gotów znieść wszelkie trudy i ryzyko dla dobra swojego kraju, co pokazuje, że wiara w wartości narodowe i konieczność walki o wolność może diametralnie zmienić postawę człowieka.

Podsumowując, wiara jest niezwykle potężnym narzędziem wpływającym na postawę człowieka. Może być źródłem siły, odwagi i determinacji, jak w przypadku Gustawa-Konrada czy ks. Robaka, ale również może prowadzić do duchowego rozdarcia, jak w przypadku Raskolnikowa. Niesie ze sobą potencjał przemiany i motywacji do działania, niezależnie od tego, czy jest to wiara religijna, narodowa, czy w wartości moralne. Dlatego tak istotne jest, abyśmy zastanowili się nad tym, w co wierzymy i jak nasza wiara kształtuje nasze postawy oraz codzienne działania. Wiara w wyższe idee potrafi nadać życiu sens i kierunek, co czyni ją jednym z fundamentalnych filarów ludzkiej egzystencji.