Czym dla człowieka może być wolność? Rozważ problem i uzasadnij swoje zdanie, odwołując się do fragmentu Dziadów cz. III, całego dramatu Adama Mickiewicza oraz wybranego tekstu kultury.

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 10.07.2024 o 11:21

Rodzaj zadania: Streszczenie

Dodane: 10.07.2024 o 11:06

Czym dla człowieka może być wolność? Rozważ problem i uzasadnij swoje zdanie, odwołując się do fragmentu "Dziadów" cz. III, całego dramatu Adama Mickiewicza oraz wybranego tekstu kultury.

Wolność to pojęcie enigmatyczne i wieloznaczne, które od wieków stanowiło przedmiot rozważań filozofów, pisarzy oraz społeczeństw na całym świecie. W różnych kulturach oraz epokach historycznych wolność była rozumiana odmiennie i miała różne znaczenia, często warunkowane kontekstem politycznym, społecznym czy religijnym. W Polsce, kraju doświadczającego licznych zrywów niepodległościowych, wolność zawsze była wartością niezwykle ważną, symbolizującą marzenia o niezależności i suwerenności narodowej.

Wolność można rozpatrywać na dwóch płaszczyznach: osobistej i społecznej. Wolność osobista to prawo do samostanowienia, swobodnego wyrażania myśli, podejmowania decyzji dotyczących własnego życia. Wolność społeczna natomiast dotyczy możliwości życia w społeczeństwie, które gwarantuje podstawowe prawa człowieka, takie jak wolność słowa, wyznania czy zrzeszania się. W kontekście artystycznym, wolność twórcza jest nieoceniona, ponieważ pozwala artystom przekraczać granice wyobraźni i tworzyć dzieła odzwierciedlające ich najgłębsze przemyślenia oraz emocje.

Rozwinięcie

Analiza "Dziadów" cz. III Adama Mickiewicza

Postać Konrada, głównego bohatera "Dziadów" cz. III, uosabia wolność twórczą i narodową. Konrad, romantyczny twórca i indywidualista, walczy nie tylko z fizycznym zniewoleniem, zamknięty w celi więzienia, ale także z psychologiczną niewolą, jaką jest dominacja carskiej cenzury. Jego twórczość jest próbą wyrażenia duchowej wolności, wolności myśli i artystycznego wyrażenia. Jednak, mimo swojej determinacji, Konrad zmuszony jest do konfrontacji z rzeczywistością, w której narzucane mu są konkretne ramy ograniczające jego swobodę twórczą.

Wolność myśli Konrada jest nieodzownie związana z jego działalnością artystyczną. Dla Konrada, twórczość jest formą buntu przeciwko cenzurze, a jego poezja ma być nośnikiem wolnej myśli i prawdy. Konflikt między wolną myślą a narzuconymi ograniczeniami prowadzi Konrada do psychicznego rozdarcia. Jego duma z wolnej myśli i twórczości przeradza się w pychę, co w efekcie prowadzi do jego upadku. Motyw anielskich i demonicznych postaci towarzyszących profecji Konrada podkreśla tragizm jego sytuacji i wskazuje na niebezpieczeństwa związane z absolutną wolnością, która może prowadzić do samozniszczenia.

Analiza "Ferdydurke" Witolda Gombrowicza

Jednym z kluczowych pojęć w "Ferdydurke" jest koncept "czystej formy", czyli wolności myśli, która nie jest przywiązana do ustalonych konceptów. W powieści tymi ograniczającymi formami są konwenanse kulturowe, moralne i społeczne, które "upupiają" jednostkę, przekształcając ją w marionetkę. Józio, główny bohater, staje się symbolem niespełnionej, ograniczonej jednostki, która walczy o swoją autonomię i indywidualność, dążąc do wyzwolenia się spod jarzma narzuconych form społecznych.

Dążenie Józia do wolności wyraża się poprzez jego opór wobec konwenansów i norm. Bohater podejmuje próby dekonstrukcji otaczających go form, co staje się jego sposobem na odzyskanie wolności. Jednak jego starania są nieustannie sabotowane przez społeczeństwo, które narzuca swoje zasady i normy. Gombrowicz, poprzez postać Józia, pokazuje, że wolność w społeczeństwie jest iluzoryczna i często niemożliwa do osiągnięcia w pełni.

Analiza "Eviva l’arte!" Kazimierza Przerwy-Tetmajera

Tetmajerowy pogląd na sztukę inwestuje wielką wartość w swobodę artystyczną, która pozwala twórcy wyrażać najgłębsze przemyślenia i emocje, nieograniczone przez zewnętrzne naciski. Poeta kontrastuje artystę z filistrem - osobą przyziemną, skupioną na materialnych wartościach. Artyści, w jego wizji, są duchowymi wojownikami, którzy walczą o wyzwolenie twórczej myśli spod jarzma konwencji i norm społecznych.

Wykrzyknienie "Eviva l'arte!" zawarte w tytule wiersza jest symbolem walki o wolną twórczość. Artyści poprzez swoją działalność artystyczną wyzwalają się z materialnych i społecznych ograniczeń, dążąc do duchowej wolności. Artysta w poemacie Tetmajera jest wyrazicielem najwyższej formy wolności - wolności twórczej, stanowiącej ostateczny cel i sens jego istnienia.

Wnioski

Wolność, jak pokazują analizowane teksty, jest czymś nieuchwytnym i niejednoznacznym. Granice wolności myśli i twórczości są trudne do zdefiniowania i można się zastanawiać, czy całkowita wolność nie prowadzi do chaosu. Wolność zawsze łączy się z odpowiedzialnością, zarówno za siebie, jak i za społeczeństwo, w którym jednostka żyje. Współczesny kontekst dodatkowo podkreśla znaczenie równowagi między wolnością osobistą a społeczną odpowiedzialnością. W dobie globalizacji i nowoczesnych technologii, wolność nabiera nowych znaczeń, a jej zakres jest stale redefiniowany.

Osobiście uważam, że dążenie do wolności jest jednym z fundamentalnych aspektów ludzkiej egzystencji. Jednakże, należy pamiętać, że całkowita wolność nie istnieje w izolacji - zawsze wiąże się z określonymi ograniczeniami i odpowiedzialnością. Wolność osobista i twórcza są wartościami, które powinny być pielęgnowane, ale nigdy kosztem innych. Warto dążyć do takiej formy wolności, która pozwala na pełne, autentyczne wyrażanie siebie, ale jednocześnie respektuje prawa i wolności innych ludzi.

Współczesne społeczeństwa muszą znaleźć złoty środek między wolnością a odpowiedzialnością, aby zapewnić harmonijny rozwój wspólnoty i jednostki. Rozważając wolność, warto skupić się na jej różnych aspekatach, aby w pełni zrozumieć jej znaczenie i rolę w życiu człowieka. Wolność jest nieustannym dążeniem, które wymaga refleksji, dialogu i zrozumienia, aby stała się rzeczywiście wartościowym elementem naszego życia.