Rozdziobią nas kruki, wrony - bohaterowie

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 28.07.2024 o 9:13

Rodzaj zadania: Streszczenie

Dodane: 28.07.2024 o 9:00

Nowela Stefana Żeromskiego "Rozdziobią nas kruki, wrony" stanowi dramatyczny obraz skutków powstania styczniowego z 1863 roku. Umiejscowiona w XIX-wiecznej scenerii, utwór ten ukazuje brutalność walki, jej daremność oraz niesprawiedliwość społeczną, z jaką zetknęli się powstańcy. Żeromski w swoim dziele skupia się na tragicznym losie walczących o wolność, odsłaniając, jak powstanie odmieniło życie wielu Polaków.

Głównym celem tego wypracowania jest przedstawienie oraz analiza bohaterów noweli oraz ich znaczenia w kontekście ukazywanej przez autora rzeczywistości. Jedynym skonkretyzowanym bohaterem jest Andrzej Borycki, znany jako Szymon Winrych. Jego dramatyczne losy na tle powstania stanowią oś fabuły. Z kolei inne postaci, jak anonimowy chłop czy rosyjscy żołnierze, pełnią role dopełniające, pozwalając na ukazanie różnych postaw i motywacji w obliczu trudnych realiów tamtego czasu.

Andrzej Borycki, znany pod nazwiskiem Szymon Winrych, to główny bohater noweli. Działa on jako zaopatrzeniowiec powstańców styczniowych, dbając o dostarczenie niezbędnych materiałów i wsparcia dla walczących. Winrych to człowiek, który zdecydował się porzucić swoje dotychczasowe życie, aby walczyć za ojczyznę. Jego poświęcenie przejawia się w akcie rezygnacji z osobistych wygód i bezpieczeństwa na rzecz idei niepodległości. Jako bohater o cechach zbliżonych do romantycznego bojownika, Winrych wykazuje upór, determinację oraz wierność swoim ideałom. Jego cechy charakteru, takie jak realistyczna ocena sytuacji powstania, kontrastują z marzycielskim idealizmem, ale mimo to, pozostaje on wierny swojej misji. Przykładem jego oddania jest próba uratowania rannych koni, co ukazuje jego miłość do zwierząt oraz wrażliwość. Śmierć Winrycha jest brutalna i niesprawiedliwa. Podczas przypadkowego spotkania z oddziałem rosyjskim, zostaje on zraniony lancami. Jego umieranie odbywa się w samotności, z modlitwą, która jest ostatnim aktem nadziei i żalu.

Chłop, jako druga istotna postać noweli, przedstawiony jest bezimiennie, co podkreśla jego anonimowy status jako reprezentanta chłopstwa. Po śmierci Winrycha chłop przeszukuje jego ciało, zabierając wszelkie wartościowe przedmioty. Jego postępowanie może wydawać się bezwzględne i pozbawione empatii, jednakże wynika ono z instynktu przetrwania. W brutalnych realiach XIX wieku, chłopstwo często działało z potrzeby własnego bezpieczeństwa i zdobywania środków do życia. W noweli pojawia się autentyczny motyw chrześcijański, kiedy chłop modli się za zmarłego Winrycha, choć nie oferuje mu godnego pochówku. W relacji chłopa ze zwierzętami dominuje bezwzględność – odarcie skóry z martwego konia oraz czekanie na śmierć drugiego konia ukazują jego brutalne podejście, które jest jednak wynikiem trudnych warunków egzystencji i dziedzictwa wieków wyzysku. Chłop żyje w ignorancji, niskim poziomie edukacji, co dodatkowo komplikuje jego możliwości przetrwania.

Rosyjscy żołnierze, jako trzecia grupa bohaterów, są przedstawieni jako bezduszna siła wykonawcza. Ich motywacje są oparte na wykonaniu rozkazów, przeszukiwaniu wozów oraz brutalnym traktowaniu napotkanych powstańców. Sceny przemocy i brutalności w ich wykonaniu, takie jak zranienie Winrycha lancami, używanie ostrog i butelek po wódce, ukazują ich dehumanizację. Traktują oni Winrycha nie jak człowieka, lecz jak przedmiot, a ich zimna kalkulacja w połączeniu z bezwzględnością wobec zwierząt (zabicie jednego konia i pozostawienie drugiego na powolną śmierć) podkreśla, jak odczłowieczone stają się ich działania w kontekście wojny.

Naturalizm w utworze Żeromskiego przejawia się w realistycznym, momentami brutalnym przedstawieniu scen. Autor nie unika ukazywania cierpienia, brutalności i realiów, z którymi musieli zmagać się powstańcy oraz pobliscy mieszkańcy. Tytuł noweli sam w sobie jest symboliczny – kruki i wrony symbolizują śmierć i rozkład. Poprzez te stworzenia Żeromski odsłania tragiczny los powstańców, którzy są pozostawieni na pastwę bezlitosnego świata.

Kontrastowe przedstawienie bohaterów – Winrych kontra chłop oraz Winrych kontra rosyjscy żołnierze – oraz chłop kontra rosyjscy żołnierze umożliwia dogłębną analizę ich postaw i motywacji. Winrych symbolizuje poświęcenie i idealizm, natomiast chłop uosabia instynkt przetrwania w warunkach niepewności. Rosyjscy żołnierze to natomiast personifikacja brutalności i dehumanizacji, nieodłącznych elementów wojny. Każda grupa bohaterów przedstawia inne środki przetrwania oraz różne motywacje skłaniające ich do brutalnych działań – od ideowych wartości Winrycha po instynkt przetrwania chłopa oraz zimną kalkulację żołnierzy.

Podsumowując, nowela Żeromskiego "Rozdziobią nas kruki, wrony" to dramatyczna ilustracja losu powstańców styczniowych oraz różnych postaw w obliczu wojny. Cechy charakteru oraz motywacje bohaterów odzwierciedlają różnorodność ludzkich zachowań w ekstremalnych warunkach. Żeromski poprzez swoje dzieło krytykuje niesprawiedliwość i brutalność tamtego okresu, wyróżniając wartości moralne i humanizm, które stają się gorzką refleksją nad tragicznym losem walczących Polaków.

Znaczenie noweli w literaturze polskiej polega na ukazaniu brutalności oraz realiów historycznych, z którymi musieli zmierzyć się powstańcy. Utwór wywiera silny wpływ na czytelników, konfrontując ich z tematami poświęcenia, walki o przetrwanie i wartości moralnych, które pozostają aktualne do dziś. W kontekście literatury "Rozdziobią nas kruki, wrony" to ważny głos przypominający o ofiarach powstań i cierpieniach związanych z walką o niepodległość.