Wojna stuletnia: Przyczyny, przebieg i skutki

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 17.02.2026 o 16:47

Rodzaj zadania: Wypracowanie z historii

Dodane: 16.02.2026 o 12:04

Wojna stuletnia była jednym z najważniejszych konfliktów zbrojnych w średniowiecznej Europie. Toczyła się między Anglią a Francją od 1337 do 1453 roku, choć jej nazwa „wojna stuletnia” jest umowna, ponieważ konflikt trwał 116 lat. Przyczyny sporu były skomplikowane i wieloaspektowe, a przebieg wojny przyniósł liczne zmiany nie tylko dla obu narodów, ale i dla całego kontynentu. Skutki wojny były odczuwalne przez wiele następnych pokoleń.

Przyczyny wojny stuletniej

Geneza konfliktu sięga wcześniejszych sporów dynastycznych i politycznych między Francją a Anglią. Bezpośrednią przyczyną wojny było roszczenie króla Anglii, Edwarda III, do tronu Francji. Edward III, jako wnuk Filipa IV Pięknego, uważał, że ma prawo do korony francuskiej po śmierci Karola IV Pięknego, który zmarł bez męskiego dziedzica. Francuzi jednak odparli te roszczenia, uznając pretensje Filipa VI z bocznej linii Kapetyngów.

Inną przyczyną była walka o wpływy w Gaskonii, regionie na południu Francji, który był pod angielską kontrolą. Gaskonia była dla Anglików ważna strategicznie i ekonomicznie, a utrzymanie nad nią władzy było niezbędne dla angielskiego handlu, zwłaszcza wina, które stanowiło jeden z głównych towarów eksportowych.

Przebieg wojny

Wojna stuletnia nie była jednym ciągłym konfliktem, ale serią kampanii wojennych przerywanych okresami względnego pokoju. Można ją podzielić na kilka głównych faz.

Pierwsza faza wojny rozpoczęła się serią konfliktów morskich i na lądzie. Kluczowym wydarzeniem tej części była bitwa pod Sluys w 134 roku, w której angielska flota pokonała siły francuskie, uzyskując kontrolę nad kanałem La Manche. W 1346 roku miała miejsce bitwa pod Crécy, w której to Anglicy, dzięki przewadze techniki i użyciu łuczników, pokonali liczniejszą armię francuską.

Druga faza rozpoczęła się w 1356 roku, kiedy to Anglicy odnieśli zwycięstwo w bitwie pod Poitiers, w której został pojmany król Francji, Jan II Dobry. To zwycięstwo pozwoliło Anglikom na podpisanie w 136 roku pokoju w Brétigny, w którym uzyskali znaczące terytoria we Francji.

Trzecia faza rozpoczęta w 137 roku charakteryzowała się odbudową francuskiej siły zbrojnej pod wodzą Karola V i jego doradcy, Bertranda du Guesclin. Dzięki ich strategii udało się stopniowo odzyskać utracone na południu i zachodzie ziemie.

Czwarta faza wojny związana jest z powrotem konfliktu za czasów Henryka V, który w 1415 roku odniósł wielkie zwycięstwo w bitwie pod Azincourt. W 142 roku Henryk V zawarł traktat w Troyes, na mocy którego miał objąć tron Francji jako regent i przyszły król.

Ostatnia faza wojny zaczęła się od zmiany sytuacji po pojawieniu się Joanny d’Arc, która w 1429 roku zainspirowała Francuzów do odbicia Orleanu. Jej działania i późniejsze zdobycie władzy przez Karola VII doprowadziły do wyzwolenia większości Francji spod angielskiej kontroli. Wojna zakończyła się w 1453 roku bitwą pod Castillon, w której angielska armia została pokonana i zmuszona do wycofania się z Francji, pozostawiając jedynie port w Calais.

Skutki wojny

Wojna stuletnia miała głęboki wpływ na oba uczestniczące kraje. We Francji wpłynęła na wzrost roli króla i centralizacji władzy, co było procesem stopniowym ale kluczowym do początków nowożytności. Konflikt zniszczył wiele francuskich miast i doprowadził do znacznych strat ludzkich.

W Anglii wojna zakończyła marzenia o francuskiej koronie, a porażka przyczyniła się do późniejszych konfliktów wewnętrznych, zwłaszcza Wojny Dwóch Róż, walki o tron między rodami Lancasterów i Yorków.

Wpływ wojny stuletniej wykraczał jednak poza same Anglię i Francję. Wojna przyczyniła się do rozwoju technologii wojskowej, zwłaszcza w użyciu artylerii i piechoty. Konflikt zakończył erę dominacji ciężkiej kawalerii rycerskiej na polach bitew.

Podsumowując, wojna stuletnia nie tylko zmieniła krajobraz polityczny i społeczny średniowiecznej Europy, ale także przygotowała grunt pod nowożytne państwa narodowe, wpływając na sposób prowadzenia wojny i rozwój tożsamości narodowej. Wreszcie, konflikt ten pokazał, jak skomplikowane i długotrwałe mogą być spory dynastyczne i jak głęboki wpływ mogą mieć na przyszłe losy narodów i całego kontynentu.