Dwa stanowiska w „Antygonie” Sofoklesa.

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 7.03.2024 o 10:26

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 1.03.2024 o 17:08

Mit tebański był jednym z najbogatszych wątków w greckiej literaturze, a jego wyjątkowy rozdział stanowi tragedia Sofoklesa "Antygona". Dramat ten wpisuje się w głębokie konfrontacje między ustanowionym prawem królewskim a niezachwianymi zasadami moralnymi i religijnymi, które przejawiają się w postawach dwóch głównych postaci: Kreona, władcy Teb, i jego bratanicy, Antygony.

Kreon objąwszy tron Teb, stoi przed wyzwaniem utrzymania stabilności i porządku w państwie po krwawych wydarzeniach związanych z walką o władzę pomiędzy synami Edypa, Eteoklesem i Polinejkesem. Ustanawiając surowy zakaz pogrzebania ciała Polinejkesa, Kreon wyraża swoje stanowisko: zdrajcom nie należy się honorowa ostatnia posługa. Jego działanie podkreśla jego perspektywę, w której dobro państwa i egzekwowanie prawa stoją wyżej niż indywidualne emocje czy więzi rodzinne. Kreon staje się tu symbolem władzy, który dumnie i jednoznacznie reprezentuje państwowe interesy, nie zważając na osobiste relacje, nawet z własną rodziną.

Pycha Kreona i jego niechęć do ulegania radom i przekonywaniom innych, jak Terezjasz, jego syn Hajmon, czy nawet jego żona Eurydyka, prowadzi do tragedii. Ambicja i konsekwencja w dążeniu do utrzymania prawa ujawniają się jako jego tragiczne wady. Decyzje Kreona powodują łańcuch dramatycznych wydarzeń, które skutkują śmiercią jego syna, żony, a także nieugiętej Antygony, której akt nieposłuszeństwa wobec zakazu władcy rozpala konflikt tragiczny.

Z drugiej strony stoi Antygona, odważna i determinowana, która gotowa jest stawić czoła surowemu edyktowi Kreona i pogrzebać ciało brata zgodnie z prawem boskim. Jej postawa wyróżnia się wiernością etycznym i rodzinnym wartościom. Nie boi się śmierci ani konsekwencji swojego wyboru, który jest dowodem na to, że prawa boskie są dla niej ważniejsze niż te ziemskie. Antygona, kierując się silnymi więziami rodzinnymi i poczuciem honoru, stawia porządek moralny i religijny nad ziemski autorytet.

Porównując obie postaci – Kreona i Antygonę – trudno jednoznacznie wyłonić, którego z nich można by uznać za "słuszniejszego". Oboje należą do świata tragicznych bohaterów, których wybory, motywacje i konsekwencje tych wyborów prowokują dyskusję etyczną. Kreon, z jego kontekstualnym poczuciem obowiązku wobec państwa, konfrontuje się z nieugiętą Antygoną, reprezentującą nadrzędność dziedzictwa rodzinnego i rytuałów religijnych.

Zwrot akcji w "Antygonie" i postawy innych postaci, jak Ismeny, która w ostateczności nie odważyła się wspierać siostry, czy Hajmona, próbującego pogodzić ojca z Antygoną, uwydatniają kompleksowość konfliktu i wpływ, jaki ma na rozwój akcji.

Podsumowując, konflikt w "Antygonie" Sofoklesa ma wielowymiarowy charakter, oddziałujący na szerokie spektrum kwestii: od lojalności, przez poszanowanie prawa, aż po obowiązki wobec rodziny i bogów. Zagadnienia te są wiecznotrwałe i wciąż aktualne, stawiając pytania o sprawiedliwość i konsekwencje etycznych wyborów. Przesłanie Sofoklesa, choć wplecione w antyczną fabułę, nadal harmonizuje z współczesnością, ukazując napięcie między indywidualnym sumieniem a obowiązkami społecznymi czy prawami stanowionymi. "Antygona" pozostaje literackim pomnikiem, który inspiruje do refleksji nad moralnością, wartościami, i odwiecznym dylematem między tym, co uznajemy za słuszne, a tym, co jest nam narzucone.