Gdzie szukaĆ ŹrÓdeŁ naszych lĘkÓw i obaw?

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 19.05.2024 o 9:53

--- „(…)wolność mu w głowie, wszechwiedza i byt (…).” – Wisława Szymborska w tych prostych słowach oddaje dualizm ludzkiej natury. Człowiek, choć sentymentalnie pragnie wolności i wszechwiedzy, jednocześnie jest załamany swoją kruchością i przemijalnością, co wywołuje w nim różnorodne lęki i obawy. To zderzenie pragnienia absolutu z nieuchronnością śmierci i wewnętrznymi słabościami mnoży źródła strachu w naszej codzienności.

Strach to uniwersalne uczucie, które nosi różne oblicza: strach przed śmiercią, utratą bliskich, wojną, brakiem akceptacji, nietolerancją, a nawet przed pająkami i innymi zwierzętami. Różnorodność tych lęków świadczy o skomplikowanej naturze ludzkiej psychiki, która stara się odnaleźć równowagę pomiędzy potrzebą bezpieczeństwa a nieznaną, często zagrażającą rzeczywistością.

Religijny kontekst lęku jest jednym z najstarszych przedstawień tego uczucia. W Starym Testamencie historia Adama i Ewy wprowadza nas w tematykę strachu. Żyjąc w raju, nie znali śmierci. Dopiero po złamaniu Bożego nakazu i spożyciu owocu z drzewa poznania dobra i zła, śmierć wkroczyła na świat jako kara. Alegoria śmierci, przedstawiana często jako odrażające zwłoki lub szkielet, budziła przerażenie i przypominała o nieuchronności końca życia.

W średniowieczu przekonania związane z filozofią „memento mori” – „pamiętaj o śmierci” – miały ogromny wpływ na mentalność ludzi. Wizja śmierci była wszechobecna i przypominała o kruchości życia oraz o konieczności moralnego postępowania. Współczesne interpretacje „memento mori” przypominają nam, by doceniać każdy dzień i żyć zgodnie z własnymi wartościami. Ta filozofia wpływa na nasze dzisiejsze lęki związane ze śmiercią, które staramy się oswoić, choćby poprzez dowcipkowanie czy bagatelizowanie tematu śmierci.

Kulturowe przedstawienia śmierci w literaturze, takie jak w „Rozmowie Mistrza Polikarpa ze Śmiercią”, ukazują nieuchronność końca życia. Utwór ten podkreśla, że śmierć przychodzi do każdego, niezależnie od pochodzenia, statusu czy wieku. Taka uniwersalność tematu w literaturze pokazuje, że lęk przed śmiercią jest wszechobecny i zawsze aktualny.

Strach przed nieznaną przyszłością po śmierci to jeden z najgłębszych ludzkich lęków. Brak pewności co do tego, co nas czeka po śmierci, budzi w nas niepokój. Ludzie próbują oswajać ten lęk poprzez różne sposoby – dowcipy na temat śmierci, filozoficzne rozważania, czy też religijne przekonania. Jednak mimo tych prób, niektóre obawy nadal pozostają żywe.

Kolejne źródło lęków to strach przed wojną. Zarówno aktualne, jak i historyczne konteksty, w których wojny były obecne, budzą w nas lęk. Współczesne lęki związane z wojną pojawiają się w kontekście konfliktów w Nowym Jorku czy Iraku. Historie dziadków z czasów II wojny światowej przypominają o horrorach tamtych dni. Utwór Krzysztofa Kamila Baczyńskiego „Elegia o… chłopcu polskim” przedstawia dramat młodych ludzi, którzy musieli stanąć w obliczu śmierci i zniszczenia.

Jednym z najczęstszych lęków jest strach przed brakiem akceptacji i nietolerancją. Natura społecznych obaw jest skomplikowana, a lęk przed odrzuceniem ma ogromny wpływ na codzienne życie. W literaturze znaleźć można wiele przykładów, które odnoszą się do tego tematu, jak chociażby poezja mówiąca o przyjaźni i fałszu społecznym, który potrafi zniszczyć relacje międzyludzkie.

Nie możemy zapomnieć o wpływie mediów na nasze lęki. Media często kreują obraz człowieka wolnego od trosk, co może prowadzić do wewnętrznych konfliktów i kompleksów. Pytanie, czy dążenie do takiego wykreowanego wizerunku jest korzystne, pozostaje otwarte.

Przykład literacki, jak w „Ani z Zielonego Wzgórza” Lucy Maud Montgomery, doskonale ilustruje lęk przed odrzuceniem. Historia Ani Shirley pokazuje, co może się stać, gdy człowiek próbuje zmienić siebie, by być zaakceptowanym przez innych. Przykład ufarbowania włosów i jego konsekwencje uświadamiają nam, jak silne mogą być stereotypy i jak ważne jest pozostanie sobą.

Reasumując, różne źródła lęków i obaw w życiu człowieka są złożone i mają różnorodne korzenie. Lęk można oswoić i z nim walczyć, a indywidualna refleksja oraz podejmowanie działań w celu zmniejszenia lęku są kluczowe.

Jak powiedział Seneka: „Tam, gdzie jest lęk, nie ma ani miłości, ani odwagi.” Ostateczne przesłanie jest takie, że walka z lękiem wymaga odwagi i chęci do samopoznania. Nasze obawy mogą być bowiem zarówno źródłem słabości, jak i siły – klucz do jego pokonania tkwi w nas samych.