Odwołując się do swoich doświadczeń literackich, ustosunkuj się do stwierdzenia: „nie masz zbrodni bez kary”

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 21.05.2024 o 18:34

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 21.05.2024 o 18:25

„Nie masz zbrodni bez kary” – zasadę tę poznajemy już w młodym wieku, a ballada Adama Mickiewicza „Lilie” stanowi doskonałe jej zobrazowanie. Jest to opowieść o głównej bohaterce, która w przypływie emocji popełnia straszliwy czyn – zabija swojego męża. Kobieta zakopuje ciało męża i sadzi lilie na jego grobie, nie spodziewając się konsekwencji swojej zbrodni. Wydaje się jej, że to, co uczyniła, pozostanie tajemnicą. Jednak już niebawem zjawia się upiór zamordowanego męża, który zaczyna ją prześladować.

Kara, jaką bohaterka musi ponieść, jest nader surowa. Podczas ceremonii kościelnej, kościół zapada się pod ziemię, a na jego gruzach wyrastają lilie – symbol jej zbrodni. Mickiewicz przez tę balladę przypomina nam, że każde przewinienie, tak jak to w przypadku bohaterki „Lilii”, musi zostać ukarane. Interpretacja morału wskazuje na surowe zasady moralne, którymi kieruje się społeczeństwo. Każdy czyn, zwłaszcza tak tragiczny jak morderstwo, nie może pozostać bez odpowiedzi.

Podobnie wygląda historia w balladzie „Świtezianka”. Głównym bohaterem jest młody strzelec, który przysięga miłość nieznajomej dziewczynie, ale złamuje przysięgę, łamiąc tym samym zasady lojalności i wierności. Dziewczyna, ukazująca się jako nimfa wodna, uwodzi go i ostatecznie skazuje na śmierć oraz wieczne potępienie. Analiza „Świtezianki” pokazuje, że ludowy kodeks moralny nie zna litości, a niewierność i złamanie przysięgi zawsze spotyka kara. Stąd też cytat: „Bo kto przysięgę naruszy, Ach, biada jemu, za życia biada! I biada jego złej duszy!” staje się kluczowym mottem utworu, przypominając o konsekwencjach niewierności.

Kolejnym przykładem zasadności stwierdzenia „nie masz zbrodni bez kary” jest ballada „Świteź”. Tym razem mamy do czynienia z całym miastem, które zostaje zatopione przez Boga na prośbę swoich mieszkańców. Czynią to po to, by uchronić się przed najeźdźcami. Najeźdźcy, którzy próbują niszczyć rośliny rosnące na ruinach miasta, ponoszą tego konsekwencje w postaci chorób i śmierci. Interpretacja tych wydarzeń podkreśla, że natura może być groźną siłą, a brak szacunku do niej przynosi surowe konsekwencje.

Przypadkowe zniszczenie roślin, które wrosły na ruinach zaginionego miasta, nie spotkało się z odpowiedzią samej natury, ale też Boga, który sprawuje pieczę nad sprawiedliwością. Wszystkie wymienione dzieła Mickiewicza – „Lilie”, „Świtezianka” oraz „Świteź” – jednoznacznie ilustrują stwierdzenie „nie masz zbrodni bez kary”. Ukazują one, że każdy czyn, zwłaszcza ten zły, spotyka odpowiednią odpłatę. Niezależnie od tego, jak bohaterowie starają się ukryć swoje przewinienia, sprawiedliwość i tak ich dopadnie.

W literaturze romantycznej, jak w przypadku utworów Mickiewicza, stwierdzenie to jest odzwierciedleniem ludowych zasad moralnych, według których każde przewinienie spotyka zasłużona kara. Bez kary za złe czyny świat pogrążyłby się w chaosie, a porządek społeczny zostałby naruszony. W ten sposób literatura nie tylko opowiada nam historie, ale również uczy i ostrzega przed konsekwencjami nieodpowiedzialnych działań.

Warto zauważyć, że zasada ta ma rezonans nie tylko w literaturze, ale także w naszym codziennym życiu, kształtując normy społeczne i oczekiwania dotyczące sprawiedliwości. Literackie ilustracje surowych zasad moralnych są przestrogą i przypomnieniem, że każdy czyn niesie za sobą konsekwencje. Podobnie jak Mickiewiczowscy bohaterowie, my również musimy stawić czoła skutkom naszych działań.

W świecie literatury, zwłaszcza podczas epoki romantyzmu, stwierdzenie „nie masz zbrodni bez kary” pozostaje jednym z fundamentalnych zasad moralnych. Literatura jest narzędziem, które pozwala na refleksję nad konsekwencjami ludzkich czynów i pokazuje, że sprawiedliwość prędzej czy później znajdzie swoje miejsce. Zachęcam do dalszej refleksji nad pytaniem, czy surowe zasady przedstawione w tych utworach są zawsze sprawiedliwe oraz jakie są współczesne odpowiedniki tych moralnych zasad w naszym społeczeństwie. Może warto zastanowić się, jak sami podchodzimy do kwestii kary i sprawiedliwości w naszym otoczeniu?