Źródła stresu zawodowego i jego objawy w pracy pielęgniarek

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 12.01.2026 o 13:04

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 29.12.2024 o 14:08

Stres zawodowy jest zjawiskiem szeroko badanym w kontekście różnych grup zawodowych, jednak wśród pracowników służby zdrowia, w tym pielęgniarek, nabiera szczególnego znaczenia ze względu na stały kontakt z ludzkim cierpieniem, presję czasu oraz konieczność podejmowania trudnych decyzji. Pielęgniarki jako grupa zawodowa są narażone na wyjątkową skalę stresu wynikającą z wieloaspektowych wymagań ich pracy oraz związanych z nią obciążeń emocjonalnych.

Jednym z głównych źródeł stresu w pracy pielęgniarek jest przeciążenie związane z odpowiedzialnością i intensywnością wykonywanych zadań. W literaturze przedmiotu podkreśla się, że pielęgniarki muszą nieustannie podejmować decyzje dotyczące zdrowia i życia pacjentów, co często prowadzi do nadmiernego obciążenia i wyczerpania psychicznego. W pracy zespołowej, jaką jest opieka medyczna, każda decyzja i działanie wpływają na bezpieczeństwo i komfort pacjenta, co potęguje stres związany z odpowiedzialnością (Ważna, A. "Psychologia pracy i organizacji", PWN, 2018, s. 215-220).

Innym istotnym źródłem stresu jest kontakt z cierpieniem i śmiercią. Pielęgniarki muszą radzić sobie z emocjami związanymi z opieką nad ciężko chorymi pacjentami, częstymi zgonami oraz trudnymi przypadkami medycznymi. Stały kontakt z cierpieniem może prowadzić do rozwoju zjawiska zwanego wypaleniem zawodowym, które charakteryzuje się emocjonalnym wyczerpaniem, cynizmem oraz obniżonym poczuciem własnych kompetencji (Kowalska, B. "Stres zawodowy a zdrowie psychiczne", Wydawnictwo Naukowe Scholar, 2015, s. 133-142).

Kolejnym źródłem stresu zawodowego dla pielęgniarek jest nieadekwatna organizacja pracy. Zła organizacja systemu opieki zdrowotnej, niedobory personelu, zbyt duże obciążenie pacjentami oraz brak odpowiednich narzędzi i wyposażenia stanowią istotne wyzwania (Nowak, J. "Zarządzanie w opiece zdrowotnej", Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2019, s. 96-102). Takie warunki pracy nie tylko zwiększają stres, ale również mogą prowadzić do popełniania błędów i obniżenia jakości świadczonych usług.

Relacje międzyludzkie również odgrywają ogromną rolę w procesie powstawania stresu zawodowego. Konflikty z współpracownikami, trudne relacje z pacjentami i ich rodzinami mogą przekładać się na intensyfikację stresu. Brak wsparcia społecznego w miejscu pracy, czy też brak poczucia przynależności do zespołu, mogą dodatkowo pogłębiać uczucie izolacji i bezsilności (Kamińska, M. "Komunikacja w zespole medycznym", Uniwersytet Medyczny, 2017, s. 58-65).

Objawy stresu zawodowego wśród pielęgniarek są różnorodne i mogą obejmować zarówno aspekty fizyczne, jak i psychiczne. Z jednej strony, pielęgniarki mogą doświadczać problemów somatycznych, takich jak bóle głowy, zaburzenia snu, nadciśnienie czy zmiany apetytu. Z drugiej strony, mogą wystąpić symptomy związane z funkcjonowaniem psychicznym, takie jak lęk, depresja, rozdrażnienie czy chroniczne zmęczenie (Wysocka, R. "Stres i jego skutki zdrowotne", Instytut Psychologii, 202, s. 200-207). Długotrwały stres zawodowy może prowadzić do rozwoju zaburzeń lękowych, depresyjnych, a także do wyuczonej bezradności, która znacznie obniża jakość życia nie tylko zawodowego, ale i osobistego.

W rezultacie, zjawisko stresu zawodowego wśród pielęgniarek wymaga świadomego podejścia oraz wsparcia ze strony systemu ochrony zdrowia. Odpowiednie strategie zarządzania stresem, w tym działania edukacyjne, programy wsparcia psychologicznego oraz udoskonalenie organizacji pracy mogą w znacznym stopniu przyczynić się do poprawy samopoczucia pracowników oraz jakości świadczonych przez nich usług.

Podsumowując, pielęgniarki jako przedstawicielki zawodu obarczonego dużą odpowiedzialnością i intensywnością pracy są szczególnie narażone na negatywne skutki stresu zawodowego. Współcześnie istnieje potrzeba systemowych zmian mających na celu poprawę warunków pracy i wsparcia, co jest niezbędne dla zapewnienia wysokiej jakości usług opieki zdrowotnej oraz dobrostanu pracowników tego sektora.

Bibliografia:

1. Ważna, A. (2018). Psychologia pracy i organizacji. Warszawa: PWN, s. 215-220. 2. Kowalska, B. (2015). Stres zawodowy a zdrowie psychiczne. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar, s. 133-142. 3. Nowak, J. (2019). Zarządzanie w opiece zdrowotnej. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, s. 96-102. 4. Kamińska, M. (2017). Komunikacja w zespole medycznym. Gdańsk: Uniwersytet Medyczny, s. 58-65. 5. Wysocka, R. (202). Stres i jego skutki zdrowotne. Kraków: Instytut Psychologii, s. 200-207.