Porównanie Kreona z "Antygony" Sofoklesa i Priama z "Odprawy posłów greckich"

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 13.04.2024 o 13:52

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 12.04.2024 o 15:36

W literaturze światowej wątek władzy i rządzenia często służy jako tło dla ukazania konfliktów moralnych, etycznych i społecznych. Dwoma dziełami, które w interesujący sposób poruszają problematykę władzy są "Antygona" Sofoklesa oraz "Odprawa posłów greckich" Jana Kochanowskiego. W centrum tych dramatów stają Kreon i Priam, dwaj władców, których decyzje i postawa moralna rzucają światło na rozumienie i wykonywanie władzy w starożytnym świecie. Postaci te, chociaż pochodzą z różnych kultur i epok, prezentują odmienne podejścia do sprawowania władzy, które w konsekwencji prowadzą do różnych skutków dla nich samych i ich poddanych.

Kreon, władca Teb w tragedii Sofoklesa "Antygona", jest przykładem surowego i nieustępliwego monarsze, dla którego prawo państwowe stoi ponad prawem rodzinnym i boskim. Decyduje o zabronieniu pogrzebania Polinika, brata Antygony, uważając, że jako zdrajca ojczyzny nie zasługuje on na honorowe pochówki. Kreon, kierując się logiką władzy i porządku politycznego, nie dopuszcza możliwości złamania swojej decyzji, nawet w obliczu sprzeciwu ze strony rodziny. Jego postępek ukazuje, jak absolutyzm i brak elastyczności w interpretacji prawa mogą doprowadzić do tragedii osobistej i narodowej. Utrata syna i żony, która jest bezpośrednim wynikiem jego decyzji, ukazuje tragiczną cenę, jaką płacono za nadmierną pewność siebie i brak kompromisu.

Z drugiej strony Priam, przedstawiony w "Odprawy posłów greckich" Jana Kochanowskiego, choć również stoi przed trudnymi decyzjami dotyczącymi władzy i wojny, prezentuje się jako bardziej elastyczny i ludzki władca. Starając się uniknąć wojny z Grekami, podejmuje próbę negocjacji przez posłów. Jego postawa odzwierciedla pragmatyzm i chęć ochrony ludzi przed nieszczęściami wojny. Priam jest gotowy na kompromis i rozmowy, co kontrastuje z nieugiętą postawą Kreona. Dla Priama dobro jego ludu i państwa jest ważniejsze niż osobista duma czy zasady, co pokazuje inną, bardziej ludzką i odpowiedzialną stronę władzy.

Oba utwory, każde na swój sposób, krytykują absolutyzm i nadmierną pewność władców w słuszności ich decyzji. Kreon, mimo że formalnie nie wykonuje złych wyborów jako władca, to jednak jego nieugiętość i brak gotowości do słuchania innych odbiera mu w końcu wszystko, co kocha. Jego tragedia pokazuje, że prawdziwa siła władzy leży nie tylko we władaniu, ale przede wszystkim w zrozumieniu i empatii. Priam, choć znajduje się w beznadziejnej sytuacji, stara się działać mądrze i z uwzględnieniem dobra większej liczby osób, co prezentuje go jako bardziej odpowiedzialnego i ludzkiego władcę.

W obu utworach władza jest przedstawiona jako ciężar, który wymaga od władców nie tylko mądrości i siły, ale również empatii i umiejętności dostrzegania konsekwencji swoich decyzji. Kreon i Priam są postaciami tragicznymi, których losy ukazują, jak trudno jest znaleźć idealną równowagę między koniecznością utrzymania porządku a potrzebą słuchania i rozumienia innych.