O wadach i zaletach społeczności ludzkiej na podstawie "Chłopów" Władysława Reymonta

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 31.05.2024 o 21:55

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 31.05.2024 o 21:46

Władysław Stanisław Reymont, jeden z najwybitniejszych polskich pisarzy, w swoim eposie "Chłopi" daje nam bogaty i wielowymiarowy obraz społeczności wiejskiej na przykładzie wsi Lipce, w okresie po uwłaszczeniu chłopów. Społeczność ta, złożona z ludzi o wspólnych cechach, wartościach i obyczajach, jest przedstawiona jako organizm funkcjonujący według określonych zasad moralnych i norm społecznych. W niniejszym wypracowaniu pragnę przedstawić zarówno zalety, jak i wady tej społeczności, analizując życie codzienne, pracę, rytuały oraz problemy, z którymi borykają się mieszkańcy Lipiec.

Życie codzienne mieszkańców Lipiec, jak opisuje Reymont, kręci się wokół rytmu dnia i sezonowych prac polowych. Praca na roli jest nie tylko środkiem do przetrwania, ale też źródłem jedności i więzi z ziemią. Reymont malowniczo przedstawia orkę, siewy, zbieranie plonów i kiszenie kapusty, co podkreśla, jak głęboko zakorzeniona jest praca w życiu wsi. Znaczenie pracy zbiorowej jest nie do przecenienia - dzięki niej buduje się wspólnotę i wzmacnia więzi międzyludzkie. Praca ta, mimo że często ciężka i wymagająca, jest też źródłem satysfakcji i głębokiego poczucia spełnienia.

Rytuały i uroczystości, zarówno kościelne, jak i świeckie, są integralną częścią życia społecznego w Lipcach. Święta kościelne, takie jak Zaduszki, Wigilia, Boże Narodzenie czy Wielkanoc, dają mieszkańcom nie tylko możliwość duchowego odnowienia, ale także stanowią okazję do wspólnego celebrowania i integrowania się. Świeckie zwyczaje, takie jak swaty, zrękowiny i wesela, również służą budowaniu wspólnoty, umacniając więzi międzyludzkie i dając chwilę wytchnienia od codziennych trudności.

Niepisane prawa moralne i hierarchia społeczna w Lipcach są ściśle przestrzegane. Wszyscy mieszkańcy wiedzą, jakie są ich rolę i miejsce w społeczności. Opinia sąsiedzka jest niezwykle ważna, a jej nieprzestrzeganie prowadzi do bolesnych konsekwencji - tak jak to miało miejsce w przypadku Jagny, która została wykluczona za swoje niewłaściwe postępowanie. Hierarchia społeczna, oparta na posiadaniu ziemi, dyktuje, jakie miejsce zajmuje dana osoba w społeczności - od bogatych właścicieli ziemskich, przez średniozamożnych, po najbiedniejszych.

Pomoc i solidarność w społeczności wiejskiej są kluczowymi wartościami. Wzajemna pomoc, jak w przypadku Macieja Boryny pomagającego Hance zbierać chrust, jest przejawem solidarności, która integruje mieszkańców i pomaga przetrwać trudne chwile. Gotowość do wspólnego działania na rzecz dobra społeczności jest widoczna również w momentach kryzysowych, jak w przypadku walki o las z mieszkańcami dworu.

Jednak mimo wielu zalet, społeczność wiejska w Lipcach ma także swoje ciemne strony. Wewnętrzne konflikty, moralne dylematy i spory o ziemię wywołują napięcia i prowadzą do dramatycznych wydarzeń. Przykładem może być konflikt między ojcem, Maciejem Boryną, a synem, Antkiem, o podział ziemi. Niepisane, ale surowe zasady, jak wyrzucanie niedołężnych rodziców z domu, przypominają o wysokim koszcie przestrzegania tradycji.

Społeczna hierarchia i podziały klasowe również przyczyniają się do problemów społecznych. Podział na bogatych, średniozamożnych i biednych jest podstawą wielu napięć i konfliktów. Bogaci właściciele ziemscy często wykorzystują biedniejszych, co pokazuje przykład Boryny i jego parobka. Miejsca w kościele, zarezerwowane zgodnie z pozycją społeczną, doskonale ilustrują społeczne podziały.

Starość i wykluczenie społeczne to kolejne problemy, z którymi borykają się mieszkańcy Lipiec. Starsze osoby, takie jak Jagustynka, często stają się żebrakami po przekazaniu ziemi młodszemu pokoleniu. Brak wsparcia dla starszych ludzi jest smutnym aspektem życia wiejskiego, który pokazuje, jak surowe mogą być zasady społeczności.

Ziemia, jako centralny element życia społeczności wiejskiej, jest nie tylko źródłem utrzymania, ale również symbolem statusu społecznego i wartości chłopa. Walka o ziemię, spory wewnętrzne i brutalne konflikty, takie jak przemoc wobec słabszych, są stałym motywem w życiu wsi. Rola ziemi w relacjach społecznych, jako posag czy w staraniach o rękę dziewczyny, pokazuje, jak głęboko zakorzeniona jest w kulturze chłopskiej.

Podsumowując, społeczność wiejska przedstawiona przez Reymonta w "Chłopach" ma wiele zalet, takich jak szacunek dla ziemi, przywiązanie do tradycji i silne więzi społeczne. Jednakże, ma również swoje wady, w tym chęć zysku, moralne dylematy i podziały klasowe. Reymont daje nam realistyczny, pełen kontrastów obraz życia wiejskiego, który skłania do refleksji nad wartością tradycji i wyzwań, jakie niesie ze sobą życie w małej społeczności. To, jak wiele z tych wartości i problemów jest nadal aktualnych, pozostaje pytaniem otwartym, które z pewnością każdy czytelnik "Chłopów" powinien sobie zadać.