"Zbrodnia i kara": Wydarzenia i bohaterowie - analiza treści.

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 14.06.2024 o 10:31

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 11.06.2024 o 14:35

„Zbrodnia i kara” Fiodora Dostojewskiego, powieść opublikowana w 1866 roku, to jedno z najważniejszych dzieł literatury światowej i arcydzieło rosyjskiego realizmu. Książka skupia się na moralnych i psychologicznych skutkach zbrodni popełnionej przez głównego bohatera, Rodiona Raskolnikowa, które prowadzą do jego psychicznej i duchowej przemiany.

Rodion Raskolnikow to młody student prawa, który mieszka w Petersburgu. Żyje w nędzy, nie mogąc znaleźć pracy ani spłacać długów. Jest zdeterminowany, aby poprawić swój los, ale równocześnie ogarnięty chęcią dowiedzenia swojej teorii, iż wielcy ludzie, tacy jak Napoleon, mają prawo przekraczać moralne normy w imię wyższych celów. Raskolnikow uważa, że jest jednym z takich wybranych ludzi. Aby to udowodnić, decyduje się na zbrodnię – zabicie starej lichwiarki Alony Iwanowny, która jego zdaniem nie jest nikomu potrzebna i żyje pasożytniczo.

Plan Raskolnikowa wydaje się być przemyślany, ale w trakcie wykonania wszystko idzie nie tak. Zabija staruszkę za pomocą siekiery, jednak niespodziewanie pojawia się jej siostra, Lizawieta, którą również morduje, jako niewygodnego świadka. Mimo wszystko Raskolnikow udaje się uciec z miejsca zbrodni i uniknąć natychmiastowego schwytania.

Po zbrodni Raskolnikow wpadł w stan spirytualnego i psychicznego otępienia. Dręczą go wyrzuty sumienia, strach i paranoja. Dni spędza w stanie bliskim obłąkania, a kontakt z otoczeniem utrzymuje w minimalnym stopniu. Nawet najbliżsi mu ludzie, jak jego matka Pulcheria Raskolnikow i siostra Dunia, ledwo mogą zrozumieć, co się dzieje z Rodionem. Obie kobiety są zatroskane o jego stan psychiczny i ekonomiczny.

W miarę jak śledztwo w sprawie zabójstwa lichwiarki posuwa się naprzód, Raskolnikow spotyka nowych bohaterów, którzy wpływają na jego życie i ostateczną decyzję. Jednym z nich jest Sonia Marmieładowa, prostytutka o wielkim sercu i głębokiej wierze. Sonia staje się dla Raskolnikowa duchową przewodniczką, pokazując mu ścieżkę odkupienia i miłosierdzia. Kobieta jest córką urzędnika Marmieładowa, który ginie tragicznie na początku powieści, co dodatkowo komplikuje i tak trudne życie jej rodziny.

Istotnym bohaterem jest również Piotr Pietrowicz Łużyn – bogaty i wyrachowany przedsiębiorca, narzeczony Duni. Łużyn, mający nadzieję na małżeństwo z siostrą Raskolnikowa, liczy na posłuszną żonę, którą mógłby wykorzystywać do własnych celów. Jednak jego plany spalają na panewce, gdy Dunia odkrywa jego manipulację i nieuczciwość, zrywając z nim zaręczyny. Jej czynbojny akt stawia Raskolnikowa pod presją, gdyż widzi w Duni heroizm, na który sam nie byłby gotowy.

Kolejną kluczową postacią jest Arkadiusz Swidrygajłow, były pracodawca Duni, która musiała opuścić jego dom z powodu jego amorów i niemoralnych intencji. Swidrygajłow jawi się jako człowiek przepełniony zarówno zepsuciem, jak i dziwnym rodzajem męstwa, będąc zarazem straszliwie autodestrukcyjny. Pomimo swoich grzechów, to on dostrzega w Raskolnikowie kogoś więcej niż tylko mordercę, co może naprowadzić go na ścieżkę do wyzwolenia.

Porfiry Pietrowicz, sprytny i przenikliwy inspektor policji, który prowadzi śledztwo, odgrywa kluczową rolę. Porfiry rozumie stan umysłowy Raskolnikowa i stawia go przed moralnym wyborem. Zmusza go do refleksji nad swoją zbrodnią, otwarcie prowokując i konfrontując go z jego teoriami. Subtelne, ale zdecydowane śledztwo Porfirego stopniowo kruszy obronę psychiczną Raskolnikowa.

Kulminacyjnym momentem powieści jest załamanie psychiczne Raskolnikowa. Zrozpaczony, dręczony przez wewnętrzne demony i osaczony przez własne wyrzuty sumienia, w końcu przyznaje się do zbrodni przed Sonią. To umożliwia mu podjęcie decyzji o wyznaniu winy przed sądem, co jest pierwszym krokiem na długiej drodze do odkupienia.

Raskolnikow zostaje skazany na osiem lat ciężkich robót na Syberii. Sonia, wierna swojemu uczuciu do Rodiona, podąża za nim, aby go wspierać. Powieść kończy się nadzieją na duchową odnowę Raskolnikowa, który zaczyna dostrzegać sens w miłości i wierze.

„Zbrodnia i kara” to opowieść o upadku i odkupieniu, w której Dostojewski mistrzowsko ukazuje wewnętrzne zmagania człowieka, którego doprowadzają do krańca moralne i psychiczne dylematy. Jest to historia o nieustającym bólu sumienia, która pokazuje, iż nie ma zbrodni bez kary, a prawdziwe wyzwolenie tkwi w przyznaniu się do winy i poszukiwaniu odkupienia.