Portret średniowiecznego władcy, konstrukcja w oparciu o wybrane polskie i obce utwory

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 15.06.2024 o 16:30

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 15.06.2024 o 16:02

Portret Średniowiecznego Władcy na Podstawie Wybranych Polskich i Obcych Utworów Literackich

#

Literatura średniowieczna cechowała się silnym charakterem parenetycznym, co oznaczało, że jej głównym celem było propagowanie zasad moralnych i dydaktycznych oraz prezentowanie wzorców osobowych godnych naśladowania. W średniowieczu szczególne miejsce zajmowali władcy, którzy byli postrzegani jako idealne figury mające pełnić rolę moralnych przewodników i obrońców wiary. W literaturze tego okresu można zauważyć podział wzorców osobowych na świeckie i religijne – władców i rycerzy oraz świętych ascetów. Znaczenie religii, obecność duchownych oraz krucjaty były kluczowe w formowaniu ideałów i wartości, jakie propagowano w tekstach literackich, jak również w kształtowaniu społecznych oczekiwań wobec władców.

---

Król Marek jako Idealny Władca w "Dziejach Tristana i Izoldy"

Charakter króla Marka można scharakteryzować jako pełen szczerej i ludzkiej miłości oraz głębokiej wyrozumiałości. Mimo licznych zdrad i bolesnych doświadczeń z Tristana i Izoldy, nigdy nie przestaje ich kochać. Jego reakcja na zdradę jest pełna wewnętrznego konfliktu – "... nigdy mimo udręki i żalu i straszliwej pomsty (...) nie może wygnać z serca Izoldy i Tristana(...)". Król Marek przejawia swe rodzicielskie uczucia wobec Tristana i sprawiedliwą wyrozumiałość wobec Izoldy, co czyni go wzorem króla, który podporządkowuje swoje osobiste uczucia realizacji obowiązków władcy.

Cechami idealnego władcy, jakie prezentuje król Marek, są sprawiedliwość, szlachetność, wyrozumiałość oraz zdolność do poświęcenia własnego szczęścia dla dobra swoich poddanych. Jego działanie na rzecz wybaczenia i zrozumienia, mimo osobistych urazów, czyni go postacią na wskroś moralną, co potwierdza jego organizowanie uroczystego pogrzebu dla Tristana i Izoldy, z godnością i miłością jako ostatnim wyrazem jego oddania.

---

Król Artur jako Władca na Podstawie "Opowieści o Królu Arturze i Rycerzach Okrągłego Stołu"

Sam Artur jest przedstawiany jako sprawiedliwy król, który dba o swoich rycerzy, równocześnie wyznaczając im wzniosłe cele. Jego zdumiewające wojenne umiejętności oraz walka z 245 przeciwnikami, ukazuje go jako nie tylko strategicznego dowódcę, ale również nieustraszonego wojownika. Jego relacje z Merlinem, który dostarcza mu magicznego miecza Ekskalibura, są dowodem na jego otwartość na magię i mądrość niezwiązaną wyłącznie z doczesnymi sprawami.

Jedną z kluczowych cech Artura jest jego dążenie do pokoju oraz pokojowego rozwiązywania konfliktów, co najlepiej reprezentuje jego wizję stworzenia księstwa Lata, opartą na założeniu, że możliwe jest życie bez wojen i sporów. Artur ukazuje wrażliwość, mądrość i dobroć – cechy, które stanowią esencję idealnego władcy. Jego decyzje są przemyślane i pełne moralnej odwagi. Jednym z najbardziej ikonowych momentów w legendzie Artura jest wyciągnięcie magicznego miecza z kamienia, co nie tylko potwierdza jego królewską godność, ale też jego wyjątkową wartość duchową.

---

Karol Wielki w "Pieśni o Rolandzie"

Jednym z najbardziej wartościowych aspektów postaci Karola Wielkiego jest jego głęboka wiara, która przejawia się w obronie chrześcijaństwa i niezłomnym poświęceniu dla ojczyzny. W "Pieśni o Rolandzie" jest przedstawiony jako władca, który aktywnie walczy z Saracenami, najeźdźcami zagrażającymi jego królestwu. Jego wierność Bogu i regularne modlitwy podkreślają jego pobożność i duchowe oddanie.

Jako idealny władca, Karol Wielki wykazuje cechy takie jak honor, prawdomówność, zdolności wojskowe oraz szlachetność. Cykl karoliński, zbiór utworów literackich poświęconych jego osobie, jest świadectwem jego kulturowego i historycznego znaczenia. Karol jest przedstawiany jako monarcha, który swoje życie i rządy podporządkował obronie wartości chrześcijańskich, co czyni go doskonałym wzorem dla współczesnych i potomnych władców.

---

Kronika Polska Galla Anonima – Bolesław Chrobry i Bolesław Krzywousty

Bolesław Chrobry jest przedstawiony jako władca sprawiedliwy i cierpliwy, który wysłuchuje wszystkich bez względu na ich pochodzenie. Jego moc i siła są podkreślane przez liczebność jego wojsk. Bolesław jest również pokazany jako król, który przejawia wielką cnotę i szlachetność w stosunku do duchowieństwa. Jego relacje z poddanymi są nacechowane szczodrobliwością, litościwością i skłonnością do darowania win, co zbliża go do platońskiego ideału władcy: "Nie urodziliśmy się dla nas, lecz dla naszej ojczyzny". Jego śmierć stanowi bolesną stratę dla poddanych, a z jego odejściem "złoty wiek zamienił się w wiek ołowiany, radość w smutek".

Bolesław Krzywousty, z kolei, jest przedstawiony jako władca waleczny i doskonały strateg wojskowy. Jego zdolności do kierowania zarówno w sprawach militarnych, jak i politycznych, są mocno podkreślone w kronice, czyniąc go wzorem nie tylko króla, ale również idealnego wodza. Gall Anonim skupia się na jego doskonałości i talencie w rządzeniu, co przekłada się na jego efektywność i sukcesy w umacnianiu państwa polskiego.

---

Zakończenie i Podsumowanie

W ten sposób literatura średniowieczna, odzwierciedlając i kształtując społeczne oczekiwania, pozostaje niezmiennym źródłem wiedzy o tym, jakim władcą winien być doskonały król i rycerz, pozostawiając nam wieczny wzór do naśladowania w postaciach takich jak król Marek, król Artur, Karol Wielki, Bolesław Chrobry i Bolesław Krzywousty.