Różne oblicza katastrofizmu w polskiej poezji z XX wieku. Porównanie apokaliptycznej wizji w wierszach "Dies irae", „Roki", "Żal", "Z lasu

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 15.12.2023 o 20:38

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 15.12.2023 o 8:46

Katastrofizm, jako nurt literacki, znajduje swoje miejsce także w polskiej poezji XX wieku. Wielu poetów, takich jak Tadeusz Boy-Żeleński, Julian Tuwim, czy też Jarosław Iwaszkiewicz, wykorzystywało ten motyw w swoich utworach, tworząc różne oblicza katastrofizmu. W niniejszym wypracowaniu skupię się na porównaniu apokaliptycznej wizji wierszy "Dies irae", "Roki", "Żal" oraz "Z lasu".

Wiersz "Dies irae" jest jednym z najbardziej znanych utworów Tadeusza Boya-Żeleńskiego. Autor maluje w nim obraz katastrofy i zagłady świata, inspirowany biblijnym motywem Sądu Ostatecznego. Przez swoje bogate i symboliczne słownictwo, Boy-Żeleński ukazuje człowieka jako istotę winną i skazaną na zatracenie. Wiersz jest pełen emocji, wzbudzając w czytelniku uczucia strachu i zagubienia wobec nieuchronności końca świata.

Kolejnym utworem, który wpisuje się w ideę katastrofizmu, jest wiersz "Roki" autorstwa Juliana Tuwima. Poeta przedstawia w nim przemijanie czasu i cykliczność katastrof, które nawiedzają świat. Wiersz jest pełen napięcia i grozy, podkreślających poczucie nieuchronnego upadku i zagłady. Tuwim ukazuje bezsilność człowieka w obliczu tego, co nieuchronne, a zarazem wzmożone pragnienie przetrwania i walki o przyszłość.

Innym przykładem katastrofizmu w polskiej poezji jest wiersz "Żal" autorstwa Jarosława Iwaszkiewicza. Tuż po zakończeniu II wojny światowej, poeta ukazuje ogrom zniszczeń, traumy i rozpaczy, jakie przyniosła wojna. Poprzez obrazową i poruszającą symbolikę, Iwaszkiewicz przekazuje czystość i niewinność, które zostały zdeptane przez okrucieństwo wojny. Wiersz jest obrazem zagłady moralnej i materialnej, a zarazem wezwaniem do refleksji nad przemijaniem i bezsensem ludzkiego cierpienia.

Końcowym przykładem katastroficznej wizji w polskiej poezji XX wieku jest wiersz "Z lasu" autorstwa nieznanej poetki. Utwór jest pełen mrocznej atmosfery i napięcia, wizualizując opustoszały i tajemniczy las. Przez dynamiczną formę wiersza i sugestywne słowa, autorka wywołuje w czytelniku uczucia lęku i niepokoju. Wizja katastrofalnego końca jest tutaj przedstawiona jako nieuchronna i nieodwracalna.

Wszystkie wymienione wiersze prezentują różne oblicza katastrofizmu w polskiej poezji XX wieku. Autorzy przedstawiają zagładę świata, nieuchronność przemijania, traumę wojny oraz niepokojącą wizję przyrody w ruinie. Motyw katastrofy jest silnie obecny w tych utworach, pobudzając emocje czytelnika i zmuszając go do refleksji nad kondycją człowieka i jego relacją z otaczającym go światem. Pokazują one, że katastrofizm w poezji może służyć jako nie tylko odzwierciedlenie trudnej rzeczywistości, ale także jako przestrogę i apel o zmiany.