Podstawowe zagadnienia renesansu- nazwy i prądy epoki

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 9.01.2024 o 18:27

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 2.01.2024 o 21:48

Renesans to okres w historii kultury europejskiej, który rozciągał się mniej więcej od końca XIV do końca XVI wieku, choć niektórzy badacze literatury przedłużają ten termin do połowy XVII wieku w odniesieniu do niektórych krajów. Charakteryzuje się on powrotem do wartości i wzorców klasycznych, głębokim zmianom w myśleniu i sztuce oraz narodzinami nowego obrazu człowieka i świata.

Podstawowym zagadnieniem, które zdominowało myśl renesansową, było przekonanie o godności i wielkości człowieka (humanizm). Odejście od teocentryzmu średniowiecza i skierowanie uwagi ku człowiekowi, jego potrzebom i możliwościom stało się podwaliną kultury tego okresu. Humanistyczną koncepcję człowieka jako „mikrokosmosu” i twórcy własnego losu można dostrzec w wielu dziełach epoki, na przykład w filozofii Pico della Mirandoli wyrażonej w dziele "O godności człowieka".

Literatura renesansowa wyrażała entuzjazm dla antyku, czego przykładem jest powrót do antycznych wzorców w poezji (horacjanizm), prywatnych zapiskach (epistolaryzm) czy w dramacie (naśladowanie sztuk Seneki). Takie tendencje spotykać można m.in. w twórczości Jana Kochanowskiego, który czerpiąc z poezji Horacego, stworzył polskie fraszki, treny, pieśni i psalmy.

Renesans niesie także początek nowożytnego naturalizmu, a więc zainteresowanie światem materialnym i zmysłowym. Szczególną rolę odgrywało to w malarstwie i rzeźbie, gdzie do głosu doszli tacy twórcy jak Leonardo da Vinci czy Michał Anioł, dążąc do osiągnięcia idealnego odwzorowania ludzkiego ciała i natury.

Era ta była również świadkiem powstania nowych form literackich, takich jak esej (Michel de Montaigne) czy nowela (Giovanni Boccaccio), które z czasem urosły do rangi cenionych gatunków literackich. W Polsce wzorowanie się na antyku przyniosło rozwój gatunków epickich, lirycznych i dramatycznych.

Ważnym prądem epoki był także antropocentryzm, stawiający człowieka w centrum wszechświata i podkreślający jego aktywną rolę w poznawaniu i przekształcaniu rzeczywistości. Wielu humanistów, takich jak Erazm z Rotterdamu, lobbowało za gruntowną reformą edukacji, która pozwoliłaby szerzej rozwijać indywidualne zdolności i zainteresowania.

Renesans zaświadcza również o rozwoju nauki, co wiązało się z takimi postaciami jak Kopernik, który wywrócił dotychczasowe wyobrażenie o kosmosie, proponując heliocentryczny model świata, co było zapowiedzią późniejszej rewolucji naukowej.

Politologiczny i społeczny kontekst renesansu to czas odkryć geograficznych, ekspansji ekonomicznej i społecznych przemian. To właśnie w dobie renesansu dokonano takich wypraw, jak podróż Kolumba czy obieg globu przez Magellana.

Na koniec warto wspomnieć o reformacji, która w dużym stopniu była powiązana z ruchami intelektualnymi renesansu i wywarła ogromny wpływ na kulturę europejską. Postulaty Marcina Lutra i innych reformatorów zapoczątkowały procesy społeczne, zmieniające oblicze religii i polityki na następne stulecia.

Podsumowując, renesans był okresem wybitnym w historii ludzkości, który nadał nowy kierunek rozwojowi dziedzin takich jak literatura, sztuka, nauka i myśl społeczno-polityczna. Zrodzone w tym czasie idee, dzieła i odkrycia stanowią niezmiernie istotne dziedzictwo cywilizacyjne, którego wpływ jest wyczuwalny do dziś.