Bunt w literackich utworach romantycznych – omów zagadnienie w oparciu o wybrane przykłady.

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 9.01.2024 o 17:21

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 8.01.2024 o 21:48

Romantyzm to epoka, która w literaturze polskiej nieprzypadkowo była okresem buntu. To był czas, gdy kraj znajdował się pod zaborami, a dzieła literackie tworzono często jako formę oporu przeciwko zewnętrznej i wewnętrznej uciskającej rzeczywistości. W literaturze tej epoki często pojawia się motyw buntu jako przejaw indywidualnej walki o wolność, godność, a także o niezależność narodu. W niniejszym wypracowaniu przyjrzymy się, w jaki sposób wątek buntu został zrealizowany w wybranych utworach literackich.

Jednym z najbardziej znaczących i charakterystycznych dla polskiego romantyzmu utworów, w których odnaleźć można motyw buntu, jest "Konrad Wallenrod" Adama Mickiewicza. Utwór ten jest poematem dygresyjnym, który przedstawia tragiczne losy tytułowego bohatera, który w ukryciu planuje zemstę na Krzyżakach za krzywdy wyrządzone jego narodowi. Konrad Wallenrod to postać, która w istocie reprezentuje ideę buntu politycznego, lecz jest to bunt podstępny, maskowany i obliczony na długofalowe skutki. Wallenrod, mimo że zostaje wielkim mistrzem zakonu krzyżackiego, porzuca osobiste ambicje i emocje, aby doprowadzić do upadku wroga. Jest to bunt skierowany przeciwko opresji zewnętrznej, ale także wewnętrznej walki ducha z cielesnością i koniecznością poświęcenia własnego szczęścia dla wyższego dobra.

Innym klasycznym przykładem buntu romantycznego jest utwór "Dziady" cz. III, autorstwa tego samego poety. Mickiewicz stworzył wizję więziennej celi, w której przetrzymywani są więźniowie polityczni, ofiary represji po upadku powstania listopadowego. Konrad, bohater dramatu, zostaje przedstawiony jako wyjątkowa postać buntu, która w swojej "Wielkiej Improwizacji" domaga się od Boga sprawiedliwości dla siebie i swojego narodu. To jest bunt egzystencjalny i metafizyczny, który kwestionuje porządek świata i boskie prawa.

Również w twórczości Juliusza Słowackiego można odnaleźć wyraźne ślady buntu romantycznego. W dramacie "Kordian", główny bohater przedstawiony jest jako młodzieniec przepełniony ideałami, który postanawia dokonać zamachu na cara Rosji. Choć jego plan kończy się niepowodzeniem, to jego determinacja i gotowość do poświęceń dla dobra ojczyzny ukazują bunt wobec zaborców i opresyjnego systemu politycznego.

Natomiast w twórczości Seweryna Goszczyńskiego spotykamy się z innym odcieniem buntu romantycznego, a mianowicie z buntem rewolucyjnym. W wierszu "Zamek kaniowski" poeta opisuje powstanie Chmielnickiego, ukazując bunt jako narodowe powstanie przeciwko uciskowi i niesprawiedliwości.

Podsumowując, w romantycznych utworach literackich bunt jest zjawiskiem wieloaspektowym. Emanuje on zarówno z bólu osobistego, jak i z bólu narodowego. Dzieła te pokazują nie tylko gotowość do indywidualnego poświęcenia, lecz także potrzebę obalenia opresyjnych systemów i walkę za wyższe ideały. Bohaterowie romantyczni, poprzez swój bunt, dostarczają czytelnikom wzorców postaw etycznych i społecznych, kładąc szczególny nacisk na niezłomność i wierność ideałom narodowym oraz ludzkim.