„Nie-Boska komedia” Zygmunta Krasińskiego i jej uniwersalna wymowa

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 29.01.2024 o 15:24

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 28.01.2024 o 8:47

Romantyzm to epoka, która skłoniła literaturę do głębokiej refleksji nad losami człowieka, znaczeniem miłości, wartościami społecznymi oraz religijnymi. W centrum tych rozważań znalazła się "Nie-Boska komedia" Zygmunta Krasińskiego, dramat, który w wyjątkowy sposób scala w sobie te wszystkie wątki. Ma ona wymowę uniwersalną, która przekracza kontekst historyczny i kulturowy, dotykając podstawowych dylematów ludzkiej kondycji.

Pierwsza przestroga Anioła dotyczy miłości, którą obdarza nas Bóg i ta, którą my powinniśmy obdarzać innych. Symboliczna postać Anioła w dramacie występuje jako duchowy przewodnik Męża – Hrabiego Henryka. Wskazuje on, że miłość jest kluczowym elementem, który może prowadzić do zbawienia: "kto ma serce - on jeszcze zbawion być może". Ta dewiza ma dla odbiorcy szczególne znaczenie, wyraża bowiem przekonanie, że miłość jest fundamentem, na którym buduje się prawdziwa harmonia społeczna i osobista.

W drugiej przestrodze pojawia się motyw powrotu do domu, do rodziny, jako ostoi wartości domowych i serdecznych uczuć. Zwraca uwagę na fakt, że skupienie na innych aspiracjach może prowadzić do zaniedbania życia rodzinnego. Konfrontacja słów Anioła: "Wracaj do domu i kochaj dziecię Twoje" z postawą Męża, który zdaje się pomijać tę radę, wydobywa na światło dzienne dramatyczne konsekwencje ignorowania domowych wartości, które często prowadzą do tragedii.

Trzecią przestrogą jest wezwanie do miłosierdzia dla ubogich i cierpiących. W tym kontekście, Mąż jawi się jako przedstawiciel społecznej obojętności na biedę. Krasiński podkreśla potrzebę empatii i zrozumienia dla ludzi znajdujących się w potrzebie, co jest ważnym przesłaniem w każdej epoce: "schorzałych, zgłodniałych, rozpaczających pokochaj bliźnich twoich, biednych bliźnich twoich, a zbawion będziesz".

Męża – uzależnionego od sztuki – ogarnia poczucie alienacji. Wycofując się w świat wyobraźni, zaniedbuje on realne obowiązki i kontakt z ludźmi, co stanowi zarazem krytykę poezji romantycznej. Jego stosunek do Dziewicy-poezji, będącej ucieleśnieniem sztuki, jest obrazem ucieczki od rzeczywistości, co przyczynia się do jeszcze większej alienacji.

Kontrast pomiędzy arystokracją a rewolucjonistami ukazany jest jako dramat społeczny, symulujący upadek arystokracji. Postać Pankracego wypowiadająca zapędy stanu szlacheckiego oraz dylemat honoru arystokraty, Męża, w obliczu nieuchronnej porażki ukazuje rozdarcie moralne i klasowe ówczesnych czasów.

Egoizm i samotność Męża to kolejne kluczowe wątki utworu. Jego wewnętrzne dylematy i samotność w obliczu własnych decyzji prowadzą do potępienia, które uosabia nie tylko jego postać, ale także większy problem społeczny, wynikający z pogardy do otoczenia i samolubstwa.

W dramacie znaczący jest również obraz rewolucji i sposób, w jaki Mąż postrzega chłopstwo i proletariat. Warunki życia niższych warstw społecznych i ich dążenia do zmian to znak ówczesnych przemian, które były zarówno obietnicą, jak i zagrożeniem.

"Nie-Boska komedia" Krasińskiego to utwór, który porusza wiele ponadczasowych zagadnień, a jego przesłanie o niesprawiedliwości, wierze i honorze jest ciągle aktualne. Przesłanka miłości, miłosierdzia i odpowiedzialności za społeczność pozostają przewodnimi motywami, obecnymi w naszych czasach z równie dużą siłą.

Podsumowując, uniwersalna wymowa "Nie-Boskiej komedii" odsłania istotne problemy ludzkie, a symbolika użyta przez Krasińskiego wciąż znajduje odzwierciedlenie we współczesnych problemach społecznych. Dzieło to pozostaje ważne dzięki swoim wartościom, które towarzyszą ludzkości bez względu na upływający czas.

Bibliografia: Krasiński, Zygmunt. "Nie-Boska komedia". 1835. Pisarek, Władysław. "Romantyzm". Zakład Narodowy im. Ossolińskich. 1978. Sławiński, Janusz. "Zygmunt Krasiński: życie i twórczość". Wiedza Powszechna. 1974.