Bohater romantyczny – portret psychologiczny i charakterystyka

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 31.01.2024 o 10:17

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 31.01.2024 o 7:05

Romantyzm to epoka nadająca literaturze nową, odrębną jakość. Charakterystycznym elementem tego okresu jest radykalna zmiana w postrzeganiu bohatera literackiego. Ostatni wiek pełen był pochwał rozumu nad uczuciem, a teraz to właśnie sfera uczuciowa staje się centrum zainteresowania pisarzy.

Oświecenie zdominowane przez racjonalizm odchodzi na dalszy plan, ustępując fascynacji emocjami i stanami duszy ludzkiej. Romantyzm otwiera nowy rozdział, w którym to wewnętrzny świat i indywidualne przeżycia stają się istotą literackich kreacji. Miejsce przyrodzonych prawideł ustępuje zagadkowości psychiki, a bohaterowie romantyczni często mierzą się z nadprzyrodzonymi i niezrozumiałymi zjawiskami.

Poznajmy więc dominujące cechy emocjonalne tej nowej postaci literackiej. Bohater romantyczny to przede wszystkim jednostka skupiona na swoich uczuciach, marzeniach i wewnętrznych konfliktach. Często nie rozumie świata zewnętrznego i wchodzi z nim w konflikt. Fascynuje go zarówno śmierć, jak i miłość, które uznaje za najwyższe z uczuć. Dążenie do wolności, prometeizm i mesjanizm to kolejne motywy charakterystyczne dla bohaterów tej epoki.

Analizując Kordiana z dramatu Juliusza Słowackiego, możemy dostrzec portret młodzieńca pełnego ideałów i pragnienia wielkiej miłości, który jednak napotyka mur rzeczywistości. Jego psychologiczny dramat to pełna burz emocji przemiana. Kordian dojrzewa do roli bojownika, borykając się z niezdolnością do realizacji planów i idei, co jest odzwierciedleniem refleksji Słowackiego na temat ludzkiej psychiki.

Konrad z "Dziadów" Adama Mickiewicza to kolejny wybitny przykład bohatera romantycznego. W słynnej "Wielkiej Improwizacji" zaś poeta obnaża cały psychologiczny dramat konfliktu pomiędzy miłością do ojczyzny a buntowniczym przekonaniem o bezradności Boga w obliczu cierpień narodu. Konrad nosi w sobie cechy prometejskiego mesjanizmu, ale w swoim buncie wspina się na wyżyny, które prowadzą do konfliktu niemal równego z Bogiem.

Z kolei Werter Goethego, choć należący do literatury światowej, jest klasycznym przykładem bohatera romantycznego, który pogrąża się w uczuciach i zostaje nimi zgładzony. Jego dramatyczna historia pokazuje dominację uczuciowości nad racjonalnością, a samobójstwo staje się ekspresją nieodwracalnego konfliktu wewnętrznego.

Porównując portrety psychologiczne tych postaci, dostrzegamy wyraźne paralele. Nawet oblicze buntu i dramaty miłosne ukazują się w świetle podobnych konfliktów wewnętrznych i dylematów moralnych. Dlatego analiza wpływu idei epoki na konstrukcję psychologiczną bohaterów jest kluczem do lepszego zrozumienia ich motywacji i działań.

Bohater romantyczny odgrywa ogromną rolę w kulturze europejskiej, będąc przykładem literackiej eksploracji psychologii jednostki. Wprowadza zupełnie nowe postrzeganie ludzkiej natury, umysłu i uczuć, co ma znaczący wpływ na późniejsze epoki literackie. Świadectwo tego znajdujemy w różnorodnych postaciach, które pobrzmiewają echem romantycznego buntu i niemożności, towarzysząc literaturze aż do współczesności.

W literaturze naukowej poświęconej romantyzmowi i w tekstach samej epoki widzimy, jak wielki wpływ wywarły te koncepcje na dalsze pokolenia pisarzy i czytelników. Romantyzm pozostawił po sobie dziedzictwo olbrzymiej wartości, a bohater romantyczny jest tego centralnym i niezmiennie fascynującym elementem.