Jak zinterpretował Miłosz przesłanie „Apokalipsy” w swym wierszu pod tytułem „Piosenka o końcu świata”

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 1.02.2024 o 17:21

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 1.02.2024 o 13:21

W poezji Czesława Miłosza, jednego z najwybitniejszych polskich poetów i laureata Nagrody Nobla w dziedzinie literatury, często odnajdujemy głębokie refleksje nad ludzkim losem, historią i istotą bytu. Przykładem tego może być wiersz "Piosenka o końcu świata", w którym poeta na nowo interpretuje przesłanie "Apokalipsy". Przejdźmy przez ścieżkę analizy tego dzieła, mając na uwadze wymienione aspekty.

Apokalipsa, pochodząca z greckiego słowa ἀποκάλυψις (apokálypsis), oznacza "odsłonięcie" lub "objawienie". Jest to znany motyw biblijnej księgi "Apokalipsy św. Jana", łączący się z wizjami końca świata, objawienia boskiego planu oraz przyszłego sądu. Tradycyjnie obracała się wokół wizji katastroficznych i pełnych grozy obrazów, stanowiących finale dziejów ludzkości oraz świata.

Historia i literatura polska nie raz nawiązywała do tego wątku, często kojarząc go z nadzieją na lepsze czasy, moment przemiany i oczyszczenia. Tło historyczne, w jakim Miłosz pisał swoją "Piosenkę o końcu świata", to rok 1945, czas niemalże apokaliptyczny z perspektywy zniszczeń II wojny światowej i przeżyć indywidualnych, które skłoniły go do refleksji na temat uniwersalnej prawdy o ludzkim życiu i śmierci.

"Piosenka o końcu świata" Miłosza stanowi antytezę przerażenia "Apokalipsy". Wiersz przedstawia dzień kończący świat jako nacechowany błogą normalnością. Pszczoły w ulu, ryby w wodzie, wróble przy karmach, kobiety spacerujące pod parasolkami, pijacy odpoczywający na trawnikach, sprzedawcy witający swych stałych klientów – wszystko zdaje się toczyć właściwym rytmem. Nie ma dramatycznych scen, niebo nie rozstępuje się, ziemia nie drży – apokaliptyczne znaki są tu zastąpione ludzką obojętnością.

Kontrast pomiędzy pełnym chaosu i destrukcji obrazem z "Apokalipsy" a spokojnym dzień wizji Miłosza jest uderzający. Poeta nie opisuje końca świata jako momentu gwałtownego, ale jako coś, co następuje po cichu, bez większego ruchu – może nawet niezauważalnie. I choć oczekiwaliśmy widoku rozbijających się planet, co dobitnie ilustruje fragment o dzieciach na dziedzińcu, które nie wierzą w końcu świata tej nocy, zamiast tego docierają do nas obrazy niewinnego codziennego życia.

Wykorzystując metaforę siwego staruszka, który może być widziany jako symbol mądrości albo proroka, poeta przypomina nam, że końca świata, choć nieuchronnego, nie musimy spodziewać się w spektakularnych terminach. Staruszek podróżujący przez wiersz nadaje mu ton zadumy i unikalnej perspektywy, podkreślając, że jakikolwiek będzie koniec, zawsze będzie ele częścią naszej egzystencji.

Epitety w wierszu takie jak "spokojne" czy "cisza" oraz powtarzalność frazy "Innego końca świata nie będzie" wzmocnione są przez refrenową budowę wiersza. Stają się one swego rodzaju natchnieniem do zastanowienia się nad upływających chwilami życia i koniecznością akceptacji jego skończonego charakteru.

Miłosz subtelnie przemycił do "Piosenki o końcu świata" myśl o codziennych zadaniach, jakich nie zaprzestajemy, nawet gdy grozi nam zagłada – przewiązywanie pomidorów zdaje się być zajęciem trywialnym, jednak dla poety symbolizuje kontynuację życia w obliczu końca, zmagania się z codziennością i koniecznością przekraczania naszych ograniczeń.

Podsumowując, "Piosenka o końcu świata" Czesława Miłosza to poetycki testament ludzkiego stosunku do idei końca istnienia, zarówno osobistego jak i kosmicznego. Przesłanie "Apokalipsy" zostaje tu zinterpretowane jako element życia codziennego, przypominając nam o cichym i spokojnym procesie, który, mimo że pozornie spektakularny, ostatecznie może okazać się zupełnie zwykły.

Miłosz przewraca konwencjonalne rozumienie apokalipsy na głowie, przedstawiając wizję końca świata nie jako chaos i destrukcję, lecz jako spokojny, przesiąknięty codziennością i ciszą proces. Końcowa refleksja, zapewne bliska każdemu z nas, brzmi pytaniem: czy nasze życie, pełne zwykłych czynności i wyborów, nie jest już swoistym końcem świata, który powinniśmy umieć dostrzec i docenić?