Czy w sztuce starożytnej występował kanon?

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 19.02.2024 o 13:36

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 17.02.2024 o 15:24

Sztuka starożytna, obejmująca okres od początków cywilizacji do upadku Cesarstwa Rzymskiego, ustaliła podwaliny wielu aspektów kultury, w tym kanonów estetycznych. Kanon w kontekście sztuki to zbiór zasad określających idealne proporcje ciała ludzkiego oraz zasady kompozycji dzieł. W sztuce starożytnej, w różnych jej okresach i obszarach geograficznych, można znaleźć dowody na istnienie i stosowanie kanonów.

Egipcjanski kanon jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych przykładów. Sztuka starożytnego Egiptu była ściśle związana z wierzeniami religijnymi i praktykami rytualnymi. Egipcjanie stworzyli sztywne zasady dotyczące przedstawienia postaci ludzkich, które miały zapewnić ich trwałość na wieczność. Proporcje ciała były precyzyjnie określone - postać musiała być przedstawiona z głową w profilu, okiem widzianym en face, a tułowiem i nogami z boku. Kanon ten był stosowany konsekwentnie przez tysiące lat, co świadczy o jego głębokim zakorzenieniu w kulturze i sztuce egipskiej.

W przeciwieństwie do Egiptu, starożytna Grecja rozwijała kanony estetyczne, które miały na celu osiągnięcie harmonii i idealnego piękna. Grecki kanon, zwłaszcza w okresie klasycznym, koncentrował się na poszukiwaniu idealnych proporcji ciała ludzkiego, które miały odzwierciedlać harmonię kosmosu. Najbardziej znany przykład to kanon Polikleta, który został opisany w jego utworze "Kanon" (którego oryginał nie przetrwał, ale znamy jego treść dzięki późniejszym źródłom). Poliklet twierdził, że idealna figura ludzka powinna mieć głowę o wysokości 1/7 całkowitej wysokości ciała. Jego dzieła, takie jak posąg "Doryforos" (Kopijnik), zilustrowały jego teorię idealnych proporcji.

Podobnie kanony były obecne w architekturze, czego przykładem są prace nad proporcjami w świątyniach greckich, np. Partenonie. Odnosiły się one nie tylko do proporcji elementów architektonicznych, ale także do stosunków i harmonii pomiędzy poszczególnymi częściami konstrukcji.

Sztuka rzymska, opierając się częściowo na tradycjach greckich, również rozwijała własne zasady kanoniczne, adaptując je jednak do własnych potrzeb i gustów. Starożytni Rzymianie dążyli do realizmu i indywidualizmu w portretowaniu postaci ludzkich, ale nadal posługiwali się pewnymi standardami w przedstawieniach, na przykład w sztuce rzeźbiarskiej.

Podsumowując, kanon był obecny w sztuce starożytnej zarówno jako zbiór reguł określających proporcje i kompozycję, jak i jako dążenie do ideału piękna. Swoje odzwierciedlenie znajdował w różnych formach sztuki - od rzeźby, poprzez malarstwo, aż po architekturę. Analiza kanonów używanych przez różne cywilizacje starożytnego świata pozwala lepiej zrozumieć ich poglądy na świat, człowieka i piękno.