"Lew i Mucha i morał" - interpretacja
Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 5.07.2024 o 19:31
Rodzaj zadania: Analiza
Dodane: 5.07.2024 o 18:56
Streszczenie:
Analiza bajki "Lew i Mucha" Fontaine'a, przetłumaczonej przez Trembeckiego, ukazuje uniwersalne przesłanie o pokorze i szacunku dla innych. Morał dotyczy relacji międzyludzkich i ważności umiaru w życiu.
1. Wstęp
Bajka "Lew i Mucha" to jedno z utworów autorstwa francuskiego pisarza Jeana de La Fontaine'a. Jest to klasyczny przykład literatury, która przy użyciu krótkiej, humorystycznej formy, niesie ze sobą głębsze przesłanie. W Polsce bajka ta stała się znana dzięki przekładowi Stanisława Trembeckiego, wybitnego poety okresu oświecenia. Trembecki, przetłumaczywszy dzieło Fontaine'a, opublikował je w 1876 roku po swojej śmierci. Tłumaczenie Trembeckiego nie tylko zachowuje walory literackie oryginału, ale również dodaje pewne specyficzne elementy, które odzwierciedlają ówczesne konteksty polskie. Celem tego wypracowania jest analiza literacka bajki "Lew i Mucha" oraz wydobycie z niej głębszego przesłania, które niesie morał tego dzieła.2. Analiza utworu i środki stylistyczne
Charakterystyka bajki jako formy literackiej
Bajki to krótka, humorystyczna forma literacka, która dzięki swojej prostocie i alegoryczności doskonale nadaje się do przekazywania morałów. W "Lwie i Musze" zwierzęta, które rozmawiają i działają jak ludzie, odgrywają kluczową rolę w przedstawianiu ludzkich cech i zachowań. Lew, symbolizujący władzę i siłę, oraz mucha, będąca uosobieniem słabości, starają się ukazać nam pewne prawdy o życiu i ludzkiej naturze. Dzięki użyciu alegorii, czyli przedstawieniu ludzi poprzez zwierzęta, autor może w prosty i często dowcipny sposób przekazać swoje spostrzeżenia na temat świata.Struktura utworu
Struktura bajki jest istotnym elementem jej interpretacji. Utwór dzieli się na dwie części: opisową część narracyjną oraz część zawierającą morał w sześciu wersach. Ta dwudzielność pozwala z jednej strony na rozwinięcie fabuły, z drugiej zaś na wyraźne sformułowanie nauki płynącej z historii. Bajka składa się z dwóch strof o nieregularnej liczbie sylab w wersach, co nadaje jej dynamizmu i lekkości. Rymy parzyste, krzyżowe oraz wersy nierymujące współgrają ze sobą, tworząc melodyjny i chwytliwy ton. Elementy opisu i dialogu, jak również przerzutnia, czyli przeniesienie części zdania do kolejnego wersu, dodają utworowi płynności i rytmu.Środki stylistyczne
Fontaine w swojej bajce zastosował liczne środki stylistyczne, które wzbogacają tekst i nadają mu wyrazistości. Apostrofa („Idźże precz, ty śmierdziucho, urodzona z kału!”) nie tylko ubarwia dialog, ale również ukazuje gniew i frustrację lwa. Pytanie retoryczne („A cóż to? że więc jesteś królewska osoba, przeto już ci się ma godzić każdemu po głowie chodzić?”) z kolei poddaje w wątpliwość uprzywilejowaną pozycję lwa, pokazując, że władza nie zwalnia z obowiązku szacunku dla innych. Onomatopeje („brzęczała”, „bziknęła”, „paf”) dodają bajce dynamizmu, obrazując działania muchy i reakcje lwa. Porównania („Lwisko się rzuca jak wariat jaki”, „Jak do potyczki grała”) oraz epitety („królewska osoba”, „ciężkiej złości”) wzbogacają opis, nadając postaciom cech ludzkich.Przerzutnia, czyli przeniesienie części zdania do kolejnego wersu, dodaje utworowi płynności i lekkości, ułatwiając odbiorcy śledzenie fabuły. Kończący morał pełni rolę puenty, zamykając utwór w sposób skłaniający do refleksji.
3. Interpretacja utworu
Konflikt między lwem a muchą
Konflikt między lwem a muchą jest rdzeniem fabularnym bajki i kluczowym elementem dla zrozumienia jej przesłania. Lew, symbolizujący władzę i autorytet, ignoruje muchę, uważając ją za nic nieznaczącego natręta. Jego kpiny i obraźliwe zwroty wobec muchy („Idźże precz, ty śmierdziucho”) świadczą o przekonaniu o własnej nieomylności i wyższości. Mucha, będąca symbolem słabości i niepozorności, nie daje się jednak zlekceważyć. W odpowiedzi na aroganckie zachowanie lwa, zaczyna kąsać go, pokazując swoje umiejętności i upór.Komizm sytuacyjny pojawia się, gdy lew, mimo swojej potęgi, niewielkich rozmiarów przeciwnik sprawia mu nieoczekiwane kłopoty. Zmęczenie i frustracja lwa, który „Zmordował się, zjuszył, spocił”, są kontrastem dla niewielkiego wysiłku muchy. Kiedy jednak muchy triumf kończy się upadkiem w pajęczej sieci, dochodzi do przewrotnego zakończenia, co podkreśla znaczenie pokory i umiarkowania.
Warstwa alegoryczna i uniwersalność morału
Przekaz dla osób o wysokiej pozycji społecznej
Bajka niesie klarowny przekaz dla osób o wysokiej pozycji społecznej: nie wolno lekceważyć tych, którzy wydają się słabsi. Pozornie słaba mucha udowadnia, że nawet najmniejszy przeciwnik może sprawić poważne problemy potężnemu wrogowi. Historycznie i społecznie, morał tej bajki przestrzega przed ignorowaniem i niedocenianiem ludzi znajdujących się na niższej pozycji czy pełniących mniej prestiżowe role. Przypomina, że wartość człowieka nie zależy od jego formalnej pozycji, ale od jego cech i działań.Przestroga płynąca z postawy muchy
Mucha z kolei jest przestroga dla tych, którzy zbyt pewnie kroczą po odniesieniu małych sukcesów. Jej przesadna pewność siebie i brak ostrożności prowadzą ją do zguby, gdy wpada w pajęczą sieć. Uczy to pokory i racjonalnego oceniania sytuacji; nadmierna brawura i niedocenianie ryzyka mogą prowadzić do katastrofy.Szerokie przedstawienie ludzkich wad
Lew i mucha w równym stopniu uosabiają negatywne cechy ludzkie: lew swoją arogancję i pychę, mucha zaś nadmierną pewność siebie i brak umiaru. Bajka daje uniwersalny morał, który odnosi się do każdej osoby – bez względu na jej status społeczny. Przekazuje, że zarówno władza jak i słabość, mogą prowadzić do własnej zguby, jeśli nie są trzymane w ryzach przez pokorę i szacunek dla innych.4. Powiązanie z kontekstem historycznym – motywy Trembeckiego
Stanisław Trembecki – oświeceniowy poeta
Stanisław Trembecki był jednym z najważniejszych polskich poetów okresu oświecenia. W czasach, gdy w Polsce zachodziły istotne zmiany – zarówno w sferze nauki, oświaty, jak i kultury – Trembecki uchwycił ducha swojego czasu, przetwarzając klasyczne dzieła literatury europejskiej na język polski i dostosowując je do rodzimego kontekstu. Trembecki nie tylko tłumaczył, ale również interpretował i nadawał dziełom nowe znaczenia, dostosowując je do ówczesnej rzeczywistości Polski, która borykała się z rozbiorami i utratą suwerenności.Analogia do sytuacji politycznej w Polsce
W kontekście ówczesnej sytuacji politycznej w Polsce, można dostrzec w "Lwie i Musze" pewne analogie. Potężne mocarstwa, takie jak Austria, Prusy i Rosja, mogą być symbolizowane przez lwa – silne, aroganckie, lekceważące mniejsze narody, takie jak Polska. Polacy, jako mucha, mogą zostać uznani za słabszych, lecz z nieocenionym potencjałem – pokazując, że nawet słabszy może stawić czoła silniejszemu przeciwnikowi.Ostrzeżenie przed pychą
Jednocześnie bajka niesie przestrogę dla samych Polaków. Nadmierna pewność siebie po małych sukcesach, jak pokazuje los muchy, może prowadzić do zguby. Realistyczne podejście do problemów i ocena własnych możliwości są niezbędne, aby nie powtórzyć błędów przeszłości. Pycha i triumfalizm, nawet po odniesieniu pewnych sukcesów, mogą okazać się zgubne, jeśli zabraknie pokory i realistycznego podejścia.5. Zakończenie
Bajka "Lew i Mucha" niesie uniwersalne przesłanie, które mimo upływu wieków, wciąż zachowuje swoją aktualność. Jej analiza literacka pokazuje, w jaki sposób autor wykorzystuje strukturę i środki stylistyczne do przekazania ważnych prawd o ludzkiej naturze. Konflikt między lwem a muchą, a także ukryte alegorie dotyczące społecznych i politycznych aspektów ludzkiego życia, uczą nas szacunku, pokory i umiarkowania. Jakiekolwiek przestrogę odniesiemy z morału bajki – czy to dla silnych, aby nie lekceważyli słabszych, czy dla słabych, aby nie przesadzali z triumfalizmem – staje się ona wsparciem w codziennym życiu.Dzieło pozostaje nie tylko literacko wartościowym tekstem, ale także ważnym nośnikiem przesłań społecznych i politycznych. Fontaine, a za nim Trembecki, pokazują, że ludzkie cechy, takie jak pycha, arogancka władza, a także nadmierna pewność siebie, są cechami uniwersalnymi i ponadczasowymi, z którymi warto się zmierzyć w każdej epoce. W ten sposób bajka "Lew i Mucha" zachowuje swoją aktualność, będąc cenną lekcją życiową nawet w dzisiejszych czasach.
Ocena nauczyciela:
Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 5.07.2024 o 19:31
O nauczycielu: Nauczyciel - Jacek S.
Mam 9‑letnie doświadczenie w pracy w szkole średniej, ze stałą pracą nad przygotowaniem maturalnym. Uczę praktycznie: od interpretacji polecenia, przez szkic planu, po dopracowanie stylu i punktacji. Na zajęciach pracujemy spokojnie i konsekwentnie, bez zbędnych dygresji. Uczniowie podkreślają przejrzystość wskazówek i to, że każde ćwiczenie ma konkretny cel.
Wypracowanie jest bardzo obszerne, dokładnie analizuje bajkę "Lew i Mucha" oraz jej głębsze przesłanie.
Komentarze naszych użytkowników:
Oceń:
Zaloguj się aby ocenić pracę.
Zaloguj się