"Szybko" - interpretacja

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 21.08.2024 o 14:53

Rodzaj zadania: Analiza

Dodane: 21.08.2024 o 14:18

„Szybko” - interpretacja

Danuta Wawiłow urodziła się 14 stycznia 1942 roku w miejscowości Koźłowka, obecnie w granicach Federacji Rosyjskiej. Zmarła 29 maja 1999 roku w Warszawie. Była znaną i cenioną polską pisarką oraz autorką literatury dziecięcej. Od najmłodszych lat związana była z literaturą i słowem pisanym. Jej literacki debiut nastąpił po II wojnie światowej, w 1961 roku, kiedy to opublikowała swoje pierwsze utwory na łamach czasopisma „Współczesność”. Początkowo zajmowała się różnymi formami literackimi, ale po narodzeniu dzieci skupiła się na literaturze dziecięcej, zdobywając uznanie jako autorka wierszy, opowiadań i powieści dla najmłodszych.

Wśród jej twórczości znajduje się wiele ciekawych utworów, a jednym z nich jest wiersz „Szybko!”, który ukazuje jej umiejętność obserwacji codziennych problemów i przekładania ich na język poezji. Temat wiersza dotyczy szybkości życia i codziennego pośpiechu, z którym musimy się zmagać. Wawiłow w sposób oryginalny i sugestywny ukazuje tempo współczesnego świata, skłaniając czytelnika do refleksji nad jego wpływem na nasze życie.

II. Analiza utworu

1. Liryka bezpośrednia

Wiersz „Szybko!” jest przykładem liryki bezpośredniej, co oznacza, że podmiot liryczny wyraża swoje uczucia, przemyślenia i obserwacje wprost, bez pośredników. W utworze ujawnia się w pierwszej osobie liczby pojedynczej, co widać w zwrotach takich jak „chciałbym” i „ale mi nie wolno”. Wyraźnie odczuwalna jest emocjonalna więź pomiędzy podmiotem lirycznym a opisywanymi sytuacjami, co dodaje utworowi autentyczności i siły przekazu. Liryka zwrotu do adresata jest tutaj podkreślona pytaniami retorycznymi, np. „Na nic nigdy nie ma czasu?” To pytanie jest nie tylko retoryczne, ale i wyrazem irytacji oraz bezsilności wobec pędzącego świata.

Osobiste doświadczenia podmiotu lirycznego stanowią trzon refleksji nad współczesnym życiem. Czytelnik może łatwo utożsamić się z opisanymi emocjami i sytuacjami, co sprawia, że wiersz staje się swoistym lustrem, w którym odbijają się nasze codzienne zmagania z czasem.

2. Budowa wiersza

Budowa wiersza jest nietypowa i nieregularna. Składa się z trzech strof oraz pojedynczego, wieloznacznego pytania na końcu. Pierwsza strofa liczy osiem wersów, druga dziesięć, a trzecia jedynie dwa wersy. Ta nieregularność odpowiada zmiennemu tempu życia, które Wawiłow chciała ukazać. Również tempo wiersza jest zmienne: krótsze wersy przyspieszają, dłuższe zwalniają.

Rymy są parzyste i mają układ aabb, co nadaje wierszowi rytmiczność, przypominającą dziecięce wyliczanki. Zróżnicowanie liczby sylab w wersach potęguje wrażenie dynamiki i niejednolitości życia, co współgra z treścią utworu, podkreślającą codzienny pośpiech i brak synchronizacji.

III. Środki stylistyczne

1. Epitety

Epitety w wierszu, takie jak „szybko”, „żółte”, „zimna”, pomagają w tworzeniu obrazów literackich, które są pełne życia i dynamiczne. Epitety te nie są przypadkowe; „szybko” podkreśla pośpiech, „żółte” może symbolizować coś ulotnego i przejściowego, natomiast „zimna” odnosi się do rzeczy, które tracimy przez pośpiech – w tym przypadku stygnącej kawy.

2. Wyliczenia

Wawiłow stosuje wyliczenia, które tworzą efekt narracyjnego łańcucha zdarzeń, w którym wszystko dzieje się „szybko”. Wyliczenia pomagają wywołać uczucie przytłoczenia pośpiechem, pokazują ciągłe bieganie od jednej czynności do drugiej i brak chwili wytchnienia.

3. Powtórzenia

Powtórzenia są kluczowym środkiem stylistycznym w utworze. Słowo „szybko” powtarza się wielokrotnie, co nadaje wierszowi frenetyczne tempo i wzmacnia poczucie presji czasu. Powtórzenia te również intensyfikują emocje i podkreślają chaos współczesnego życia.

4. Wielokropki

Wielokropki w wierszu funkcjonują jako element spowalniający narrację, co kontrastuje z dominującym tematem pośpiechu. Wielokropki wprowadzają momenty zadumy i refleksji, dając czytelnikowi chwilę na przemyślenie opisywanych zjawisk.

5. Wykrzyknienia

Wykrzyknienia, takie jak „wstawaj!”, „stygnie kawa!” oraz „zęby myj i ręce!”, podkreślają emocje i natężenie codziennego pośpiechu. Oddają one nerwową atmosferę, której wszyscy doświadczamy każdego dnia, zwłaszcza rano, gdy lista obowiązków zdaje się być niekończąca.

6. Pytania retoryczne

Pytania retoryczne w wierszu, takie jak „Na nic nigdy nie ma czasu?” i „Chciałbym wszystko robić wolno, ale mi nie wolno?”, służą nie tylko jako element stylizacyjny, ale także jako refleksja nad niemal permanentnym stanem pośpiechu współczesnego człowieka. Podkreślają one paradoks, że w świecie pełnym technologii i wynalazków, które mają ułatwiać życie, nadal brakuje nam czasu na rzeczy ważne i wartościowe.

7. Anafora

Anafora, czyli powtarzanie tego samego słowa na początku kolejnych wersów, występuje w pierwszej strofie, gdzie słowo „szybko” występuje na początku kilku wersetów. Anafora potęguje wrażenie monotonii i cykliczności codziennego pośpiechu, dodatkowo wzmacniając główną tematykę utworu.

IV. Interpretacja utworu

1. Opis współczesnego życia

Danuta Wawiłow w swoim wierszu doskonale konfrontuje czytelnika z rzeczywistością poranka pełnego pośpiechu. Współczesne życie każdego z nas zaczyna się od biegu – budzik, szybkie śniadanie, poranna higiena, przygotowywanie dzieci do szkoły i wyjście do pracy. Ludzie, spieszący się do swoich obowiązków, tworzą nerwową atmosferę, której nie sposób uniknąć. Brak czasu dla rodziny, dla siebie, brak momentów wytchnienia - to codzienność, którą opisuje Wawiłow.

Utwór ukazuje świat, który jest nieustannie w biegu, w którym każdy krok planowany jest niemal na ostatnią chwilę. Ta bieganina odbiera nam radość z małych rzeczy, z codziennych, prozaicznych momentów. Nawet poranna kawa nie jest chwilą przyjemności, a jedynie kolejnym obowiązkiem do wykonania.

2. Życie, o którym marzy podmiot liryczny

Podmiot liryczny w utworze Wawiłow pragnie innego życia. Marzy o świecie, w którym można cieszyć się chwilą, zauważać szczegóły, delektować się momentami, które w codziennym pośpiechu umykają. Chciałby widzieć „żółte kaczki na kałuży”, cieszyć się lodami „nie spieszno”, obserwować świat z innej perspektywy – powoli, dokładnie, uważnie.

Tęsknota za takim życiem to pragnienie naturalności, harmonii, spokojniejszego tempa, które pozwala docenić otaczający nas świat. Wiersz ukazuje kontrast pomiędzy pośpiechem a powolnością, wskazując, że to powolność daje nam prawdziwą radość i spełnienie.

3. Gorycz i refleksja

Gorycz w wierszu Danuty Wawiłow jest wyraźnie odczuwalna – podmiot liryczny zdaje sobie sprawę, że jego marzenia są niemożliwe do realizacji w współczesnym świecie. Zakończenie wiersza, w którym pada pytanie retoryczne „ale mi nie wolno?”, jest wyrazem bezsilności i smutku. Podmiot liryczny ma świadomość, że w świecie, który wymaga od nas nieustannego biegu, powolność jest luksusem niedostępnym dla większości z nas.

Wszyscy żyjemy w świecie, który nie daje nam wyboru – musimy dostosować się do jego tempa, niezależnie od naszych pragnień i marzeń. To przymusowe podążanie za tempem życia jest bezlitosnym wyrokiem, który narzuca nam współczesna rzeczywistość.

V. Zakończenie

Danuta Wawiłow w wierszu „Szybko!” ukazuje dynamiczne tempo współczesnego życia, które nie pozostawia miejsca na moment wytchnienia i refleksji. Poprzez kontrast pomiędzy marzeniami podmiotu lirycznego a brutalną rzeczywistością, poetka skłania czytelnika do głębokiej refleksji nad własnym życiem i jego tempem.

Jej wiersz staje się nawoływaniem do przemyślenia, jak wielu ważnych momentów i małych radości tracimy przez nieustanny pośpiech. Przesłanie utworu jest uniwersalne – dotyczy każdego z nas, bez względu na wiek, miejsce czy czas. Wawiłow przypomina nam, że choć nie zawsze możemy zmienić narzucone tempo życia, warto go sobie czasem uświadomić i przemyśleć, co naprawdę jest dla nas ważne.

Wiersz „Szybko!” Danuty Wawiłow to nie tylko literacki obraz współczesnego świata, ale również cenny głos w dyskusji na temat tempa życia, jego sensu i wartości. Czytając ten utwór, warto zastanowić się, czy nie powinniśmy na chwilę się zatrzymać, rozejrzeć się i docenić to, co nas otacza – zanim wszystko minie zbyt szybko.