Refleksja nad sesją terapeutyczną Friedricha Perlsa i dyskusją grupową

Rodzaj zadania: Analiza

Dodane: dzisiaj o 13:36

Oglądając sesję terapeutyczną z Friedrichem (Fritzem) Perlsem i Glorią, zwróciłem szczególną uwagę na sposób, w jaki Perls przeprowadza interwencje. Jednym z najbardziej charakterystycznych momentów, który utkwił mi w pamięci, był fragment, w którym Perls bardzo stanowczo nalega, aby Gloria przeszła z opowiadania o swoich uczuciach w trzeciej osobie do wypowiadania ich w pierwszej osobie. To nie była delikatna sugestia, ale raczej konkretne żądanie: prosił, by zamiast mówić o „ludziach, którzy się boją”, Gloria powiedziała „ja się boję”. Widziałem wtedy wyraźnie, jak wzrasta w niej dyskomfort, ale też jak owocne okazało się to przesunięcie. W tym momencie Perls zastosował typową dla terapii Gestalt technikę „tu i teraz” oraz namacalnego kontaktu z własnym doświadczeniem. Logika tej interwencji polega na przywracaniu odpowiedzialności za własne doświadccie, zbliżaniu do autentycznego przeżywania i nawiązaniu kontaktu z prawdziwymi uczuciami, które często są ukrywane pod warstwą ogólnikowego, wycofanego języka. Z punktu widzenia modalności Gestalt — której Perls był jednym z twórców — jest to absolutnie fundamentalne: chodzi o pogłębienie świadomości i pomoc klientowi w odkrywaniu, jak sam wpływa na własne samopoczucie, a przy tym umożliwienie mu pełniejszego przeżywania siebie w „tu i teraz”.

Najbardziej zaskoczyło mnie, jak bardzo konfrontacyjny potrafił być Perls. Byłem trochę przygotowany na to, że terapia Gestalt to podejście dość aktywne, jednak nie spodziewałem się tak jawnej, bezpośredniej konfrontacji, która nie zawsze była subtelna; momentami wydawało mi się wręcz, że jest to zbyt natarczywe i mogłoby zranić klienta. Kiedy Gloria wyraża niepokój, a Perls przerywa jej, mówiąc: „Nie uciekaj”, dostrzegam w tym zarówno ogromną skuteczność, jak i ryzyka etyczne. Zastanawia mnie, na ile taka strategia jest zawsze bezpieczna i odpowiednia, biorąc pod uwagę różnorodność osobowości i historii klientów. To mnie skłoniło do refleksji nad tym, jakie granice jestem w stanie i chcę przekraczać jako przyszły psycholog.

Podczas zajęć mieliśmy żywą dyskusję, której jeden fragment szczególnie zapadł mi w pamięć. Ktoś z grupy powiedział: „Gdyby Perls w taki sposób rozmawiał ze mną, chyba bym uciekł/uciekła z gabinetu”. To zdanie wywołało chwilowe napięcie, ponieważ nie wszyscy się z nim zgodzili — jedna osoba argumentowała, że takie podejście może być czasem wyzwalające, inny kolega uznał je za potencjalnie przemocowe. Ten moment mocno mnie zatrzymał, bo pokazał, jak bardzo różnimy się jako ludzie pod względem tego, co nas mobilizuje, a co zamyka. Z jednej strony pojawiło się we mnie zrozumienie dla argumentu, że bezpieczna konfrontacja czasem sprzyja rozwojowi, z drugiej jednak trudno pominąć granicę pomiędzy mobilizacją a możliwym naruszeniem bezpieczeństwa emocjonalnego klienta.

Wszystkie te doświadczenia bardzo dużo mówią mi o mnie jako przyszłym psychologu. Uświadomiłem sobie, jak ważne jest dla mnie indywidualne podejście do klienta oraz ogromny szacunek dla jego granic. Choć widzę wartość w technikach konfrontacyjnych, które czasami pomagają klientom przejść przez opór i dotrzeć do istoty problemu, to jednak jestem daleki od stosowania jednego, sztywnego stylu pracy. Cenię sobie empatię, uważność na drugiego człowieka i elastyczność, która pozwala dobrać interwencję do osoby i jej gotowości.

Podsumowując, sesja Perlsa z Glorią oraz późniejsza grupowa dyskusja, uzmysłowiły mi jak ważne jest zachowanie równowagi między autentycznością i konfrontacją a bezpieczeństwem i wrażliwością. Jako przyszły terapeuta chcę być obecny i uważny, chcę słuchać i towarzyszyć, ale też mieć odwagę stawiać wyzwania — zawsze jednak w granicach szacunku i odpowiedzialności za relację terapeutyczną. Te refleksje utwierdziły mnie w przekonaniu, by nie bać się korzystać z różnych podejść i być otwartym na dialog zarówno z klientem, jak i z własnym zespołem – bo dzięki temu łatwiej mi będzie dbać i o innych, i o siebie jako człowieka, i o profesjonalizm mojej przyszłej pracy.