Szczegółowy program terapii głosek [k] i [g] oraz różnicowania dźwięków
Rodzaj zadania: Referat
Dodane: dzisiaj o 9:17
Streszczenie:
Poznaj program terapii głosek k i g oraz ćwiczenia różnicowania dźwięków. Dowiesz się, jak wywołać, utrwalić i automatyzować poprawną artykulację.
Szczegółowo rozpisany program terapii kappatyzmu i gammatyzmu
Kappatyzm i gammatyzm to zaburzenia artykulacji polegające na nieprawidłowej realizacji głosek tylnojęzykowych: [k] oraz [g]. Problemy te są częste w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym. Terapia logopedyczna wymaga stopniowego postępowania: od wywołania głosek, przez utrwalenie ich w różnych kontekstach językowych, aż po automatyzację i różnicowanie z innymi dźwiękami.Poniżej szczegółowy program terapii głosek [k] i [g] – od wywołania do utrwalenia dźwięków oraz ich różnicowania.
---
I. Etapy wywoływania głosek
1. Wywołanie głoski [k]
a) Wywołanie w izolacji
Głoska [k] to głoska bezdźwięczna, tylnojęzykowa, zwarto-wybuchowa. Powstaje poprzez zetknięcie tylnej części języka z miękkim podniebieniem i gwałtowne rozwarcie z jednoczesnym wyrzutem powietrza (przy otwartej jamie ustnej). Sposoby wywołania: - Naśladowanie odgłosów: np. dźwięk "k-k-k" jak "kumkania żab" lub "stukania gałązki o pień". - Wywołanie głoski przez oddech: Poprosić dziecko, by szeroko otworzyło usta, język oparło na dolnych zębach, a następnie przesunęło tył języka do podniebienia miękkiego i wypuściło powietrze – dźwięk „k”. - Z użyciem spatuli: Lekko docisnąć tył języka spatulą, by wytworzyć zwarcie z podniebieniem miękkim, następnie poprosić o wydmuch powietrza.b) Wywołanie w sylabach
Sylaby otwarte i zamknięte – przykłady: - ko, ka, ku, ke, ky - ok, ak, uk, ek, ykĆwiczymy powtarzanie sylab w tempie powolnym, potem przyspieszamy. Możemy wprowadzać sylaby z samogłoskami wysokimi („ku”, „ky”), by uzyskać właściwe zwarcie.
c) Wywołanie w wyrazach
- Nagłos: kot, kosa, kawa, kura, kogut, kolano, kapelusz, kubek - Wygłos: mak, krok, sok, bok, łuk, rak, ptak - Śródgłos: oko, laska, ręka, suka, makaron, pokój, łakad) Wywołanie w wyrażeniach (dwuwyrazowych)
- kot w butach, kawa z mlekiem, kura w kurniku, kot na kołdrze, mak na polue) Wywołanie w zdaniach
- Kot pije mleko. - Kura grzebie w ziemi. - Kacper kupił kakao. - Kamila maluje kota.---
2. Wywołanie głoski [g]
a) Wywołanie w izolacji
Głoska [g] to dźwięczna para głoski [k]. Wywołuje się ją podobnie, ale z udziałem wibracji strun głosowych. Sposoby wywołania: - Naśladownictwo: np. odgłos „ga-ga-ga” (gęgająca gęś), „gungun” (motorek). - Ćwiczenia podparcia głosowego: Poprosić dziecko, by w miejscu realizacji [k] włączyło wibrację strun głosowych – najlepiej wyczuwalną, jeśli dziecko chwyci się za gardło i poczuje drgania przy dźwięku. - Z pomocą logopedy: Można przejść od szeptanego [k] do dźwięcznego, wydłużając wydech.b) Wywołanie w sylabach
- ga, go, gu, ge, gy - ag, eg, og, ug, ygc) Wywołanie w wyrazach
- Nagłos: góra, guma, gęś, guzik, gniazdo, gazeta - Wygłos: wag, bóg, bug, zeg - Śródgłos: ogon, waga, saga, zegar, węgiel, ugad) Wywołanie w wyrażeniach (dwuwyrazowych)
- gęś na łące, góra śniegu, guma do żucia, gazeta na stole, guzik w koszulie) Wywołanie w zdaniach
- Gęś chodzi po trawie. - Gabrysia gra w gry. - Góra pokryta jest śniegiem. - Grzegorz gubi guziki.---
II. Utrwalenie wymowy głosek [k] i [g]
1. Wierszyki i zabawy utrwalające
- Wierszyk dla [k]: Kotek na komodzie Kopnął kapelusz, Kura koło kosza Kukuryku wrzeszczy już!- Wierszyk dla [g]: Gąska gęga nad gagatkiem, Guzik gubi gacek z grabkiem, Gniazdo w gęstych gałązkach, Groszek gra na gałązkach.
2. Propozycje zabaw
- Memory z głoskami [k]/[g]: Obrazki z rzeczami na k/g, ćwiczenia rozpoznawania i nazywania. - Gra w "kupa/kupa – guma/guma": Dziecko losuje obrazek/słówko i mówi, czy słyszy [k], czy [g]. - Klocki z głoskami: Układanie rzeczy/figur z klocków i ich nazywanie z sylabami. - Zabawy oddechowe: Wydmuchiwanie powietrza na watkę z jednoczesnym powtarzaniem „k-k-k”, „g-g-g”.3. Karty pracy i ćwiczenia
- Rysowanie linii od przedmiotu na „k” do kolejnego na „k”. - Kolorowanie obrazków z przedmiotami na „k”/„g”, uzupełnianie sylab w wyrazach. - Łączenie par obrazek-wyraz.---
III. Różnicowanie dźwięków
1. Różnicowanie [k-t]
- Prezentacja minimalnych par: kot – tot, kawa – Tawa, koza – toza, kura – tura Dziecko naśladuje, powtarza, wskazuje, co słyszy. - Zgadywanie: "Czy powiedziałem 'kot' czy 'tot'?"2. Różnicowanie [g-d]
- Minimalne pary: gada – gada, gaduła – daduła, gaz – das, góra – dura - Zabawa „słyszę/gubię głoskę”: np. dziecko wystawia rączkę, gdy usłyszy [g], macha głową przy [d].3. Różnicowanie [k,g-t,d]
- Dłuższe listy par: kosa – dossa, kawa – dawa, gaz – das, góra – dura - Zgadywanki: słuchanie i powtarzanie sekwencji, różnicowanie, która głoska została użyta.---
IV. Zakończenie – dalsze etapy terapii
W dalszej części terapii logopedycznej praca będzie obejmowała: - Automatyzację poprawnej wymowy głosek [k], [g] w mowie spontanicznej, opowiadaniach, rozmowie codziennej. - Rozszerzanie terapii na szereg głosek tylnojęzykowych lub inne szeregowe głoski w zależności od potrzeb (np. szereg syczący/szumiący). - Pracę nad płynnością mowy, prozodią, intonacją i tempem wypowiedzi.---
Podsumowując, terapia kappatyzmu i gammatyzmu powinna przebiegać od izolowanego wywołania głosek, przez stopniowe wprowadzanie ich w coraz trudniejsze konteksty językowe, aż po utrwalenie i automatyzację w codziennej mowie. Różnicowanie zbliżonych artykulacyjnie dźwięków zapobiega błędom, a kreatywne zabawy i ćwiczenia uatrakcyjniają terapię i wspierają dzieci w pokonywaniu trudności artykulacyjnych.
Przykładowe pytania
Odpowiedzi zostały przygotowane przez naszego nauczyciela
Jak wygląda szczegółowy program terapii głosek [k] i [g]?
Program obejmuje wywołanie głosek, utrwalenie ich w sylabach, wyrazach, wyrażeniach i zdaniach oraz różnicowanie z innymi dźwiękami. Postępowanie jest stopniowe i prowadzi do automatyzacji wymowy.
Jak wywołać głoskę [k] w programie terapii głosek?
Głoskę [k] wywołuje się przez naśladowanie dźwięków, ćwiczenia oddechowe lub z użyciem spatuli. Następnie utrwala się ją w sylabach, wyrazach i zdaniach.
Jak wywołać głoskę [g] w terapii głosek [k] i [g]?
Głoskę [g] wywołuje się podobnie jak [k], ale z udziałem drgań strun głosowych. Pomagają naśladowanie dźwięków, ćwiczenia podparcia głosowego i przejście od [k] do dźwięcznego brzmienia.
Jak utrwala się głoski [k] i [g] w ćwiczeniach?
Utrwalanie odbywa się przez wierszyki, zabawy logopedyczne, memory, karty pracy i ćwiczenia oddechowe. Ważne jest także powtarzanie głosek w różnych kontekstach językowych.
Jak przebiega różnicowanie dźwięków [k] i [t]?
Różnicowanie opiera się na minimalnych parach, takich jak kot–tot czy kura–tura. Dziecko słucha, powtarza i wskazuje właściwy wyraz.
Oceń:
Zaloguj się aby ocenić pracę.
Zaloguj się