Ukraina - przemiany ustrojowe i gospodarcze po upadku ZSRR

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 20.01.2024 o 13:55

Rodzaj zadania: Referat

Dodane: 10.01.2024 o 21:17

Ukraina, po wielu dekadach bycia częścią Związku Radzieckiego, ogłosiła niepodległość w dniu 24 sierpnia 1991 roku, co nastąpiło tuż po puczu w Moskwie. Upadek Związku Radzieckiego otworzył Ukrainie drogę do budowy własnego państwa narodowego i gospodarki rynkowej. Przemiany ustrojowe i gospodarcze, które rozpoczęły się w latach 90., były procesem złożonym i pełnym wyzwań.

W początkowym okresie po uzyskaniu niepodległości Ukraina stanęła przed potrzebą tworzenia własnego systemu politycznego. W 1996 roku przyjęto nową konstytucję, która ustanowiła republikę prezydencką z silną władzą wykonawczą. Jednakże w kolejnych latach system polityczny kraju cechowały częste zmiany, próby centralizacji władzy oraz konflikty między prezydentem a parlamentem. Niejednokrotnie dostrzegalne były także wpływy oligarchiczne na politykę, co budziło obawy o demokratyczny rozwój kraju.

Przemiany gospodarcze rozpoczęła próba transformacji centralnie sterowanej gospodarki w system rynkowy, ale proces ten był długi i bolesny. W pierwszych latach transformacji produkt krajowy brutto (PKB) Ukrainy znacznie spadł, co było związane z utratą rynków sowieckich i trudnościami w dostosowaniu się do warunków gospodarki rynkowej. Prywatyzacja przedsiębiorstw państwowych często była przeprowadzana w sposób nieprzejrzysty i korupcyjny, co w efekcie utrudniało rozwój konkurencyjnego sektora prywatnego.

Na tle trudności ekonomicznych doszło do kilku rewolucji politycznych. "Pomarańczowa Rewolucja" w 2004 roku uwidoczniła głębokie podziały społeczno-polityczne w kraju, ale przyniosła nadzieję na demokratyczną stabilizację. Wydarzenia te otworzyły drogę do przeprowadzenia demokratycznych wyborów i ukształtowania prozachodniego kursu. Jednak wahania między prozachodnimi a prorosyjskimi orientacjami politycznymi utrudniały stabilizację i podejmowanie konsekwentnych reform.

W 2013 roku miała miejsce kolejna duża przemiana społeczno-polityczna kiedy to prezydent Wiktor Janukowycz odrzucił porozumienie stowarzyszeniowe z Unią Europejską, co skutkowało wybuchem protestów – Euromajdanu. Demonstracje przerodziły się w rewolucję, która doprowadziła do jego odsunięcia od władzy.

Kolejnym poważnym wydarzeniem była aneksja Krymu przez Federację Rosyjską w 2014 roku oraz wybuch konfliktu w Donbasie. Te wydarzenia doprowadziły do kolejnej destabilizacji Ukrainy, co miało duże znaczenie dla jej gospodarki i pozycji międzynarodowej. Straty terytorialne, konflikt zbrojny oraz konieczność odparcia agresji Rosji znacząco obciążyły ukraiński budżet i odwróciły uwagę od niezbędnych reform ekonomicznych.

W ostatnich latach Ukraina podjęła kolejne wysiłki w celu przeprowadzenia reform i unowocześnienia gospodarki. Pomimo przeszkód takich jak korupcja, słabe instytucje państwowe oraz trwający konflikt na wschodzie kraju, poczyniono pewne postępy w prywatyzacji, reformie energetycznej oraz ulepszeniu klimatu inwestycyjnego.

Przemiany ustrojowe i gospodarcze na Ukrainie po upadku ZSRR miały głęboki wpływ na społeczeństwo, politykę oraz gospodarkę kraju. Wyzwania związane z reformami, konfliktami wewnętrznymi i zewnętrznymi, a także wymagania integracji z wspólnotami międzynarodowymi, wciąż determinują rozwój tego wschodnioeuropejskiego państwa.

Proces transformacji na Ukrainie ilustruje, jak trudna jest droga od autorytarnego systemu komunistycznego do demokracji i gospodarki rynkowej. Mimo że Ukraina zmagający się nadal z wieloma problemami na płaszczyźnie wewnętrznej oraz międzynarodowej, jej dążenie do niezależności, samostanowienia i integracji z europejskimi strukturami pozostaje nieustanne, co jest wyrazem wciąż trwających przemian społeczno-politycznych i gospodarczych w tym kraju.