Dojrzewanie w cieniu historii: wpływ wydarzeń historycznych na młodego człowieka

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 17.01.2024 o 13:23

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 11.01.2024 o 16:40

Dojrzewanie to czas poszukiwania własnej tożsamości i konfrontacji z otaczającą rzeczywistością. Niemniej jednak, proces ten przebiega różnie w zależności od warunków, w jakich przyszło dorastać młodemu człowiekowi. Wydarzenia historyczne często rzucają na życie młodej osoby cień, który wpływa na kształtowanie jej poglądów, zachowań i decyzji. Przykładem może być literatura, która od wieków ukazuje trudy dojrzewania w kontekście historycznym, a dzieła takie jak „Przedwiośnie” Stefana Żeromskiego czy „Ferdydurke” Witolda Gombrowicza nadają temu zjawisku charakter uniwersalny.

W „Przedwiośniu” główny bohater, Cezary Baryka, przechodzi drogę od naiwnego, niedoświadczonego chłopca do świadomego swojego miejsca w świecie młodzieńca. W wyniku rewolucji październikowej i następujących po niej zmagań o niepodległość Polski jego życie ulega całkowitej zmianie. Cezary opuszcza rodzinny Baku, tracąc w ogień rewolucji ojca i dom. Dojrzewanie w cieniu tak dramatycznych wydarzeń uczyniło z niego osobę wrażliwą na niesprawiedliwość społeczną i skłonną do refleksji nad ludzkim losem. Rewolucja, której był świadkiem, i późniejsze zmagania o granice państwa zaważyły na jego percepcji świata – są one kluczowymi czynnikami, które ukształtowały jego charakter i postawę życiową.

Z kolei w „Ferdydurke” mamy do czynienia z innym rodzajem dojrzewania w cieniu historii – chociaż o zupełnie innym charakterze. Główny bohater, Józio, jest dorosłym mężczyzną, który zmagając się z infantylizacją społeczeństwa, doświadcza regresu do okresu dojrzewania. Polityczne i społeczne napięcia lat 30. XX wieku, jak ruchy narodowe czy spory o tożsamość narodową, tworzą tło dla opisanej przemiany. Gombrowicz ukazuje, jak dorosły człowiek jest zmuszany do przybrania maski dziecięcej niewinności i posłuszeństwa, co stanowi metaforę dla sytuacji obywateli w państwie autorytarnym, które odbiera im prawo do dojrzałego wyrażania siebie.

Te dwa dzieła literackie prowadzą nas do wniosku, iż wydarzenia historyczne mają ogromny wpływ na formowanie się osobowości młodego człowieka. Niezależnie od tego, czy jest to rewolucja i wojna, jak w przypadku Cezarego Baryki, czy zmiana systemu wartości w „Ferdydurke”, historia pozostaje zawsze w tle, jako nieodłączny kontekst dojrzewania.

Refleksję nad wpływem historii na młodego człowieka dopełnić można także kontekstem z innych utworów. „Kamienie na szaniec” Aleksandra Kamińskiego i „Tango” Sławomira Mrożka rysują obraz dorastania w czasach okupacji oraz w zdeformowanym społeczeństwie. Bohaterowie „Kamieni na szaniec” – Zośka, Rudy, Alek – przechodzą proces dojrzewania w ekstremalnych warunkach, gdzie zamiast walki o typowe dla wieku marzenia muszą zmierzyć się z walką o wolność swoją i swojego narodu. A dramat „Tango” ukazuje losy Stomila oraz młodego Artura, których życie rozgrywa się w świecie, gdzie wywrócone zostały wartości, a szukanie własnej drogi staje się odbiciem konfliktu międzypokoleniowego.

Przykłady z literatury potwierdzają, że dojrzewanie w cieniu wydarzeń historycznych jest procesem pełnym wyzwań. Wydarzenia te potrafią przyspieszyć procesy dojrzewania, wymuszając na młodych ludziach konieczność stawienia czoła dorosłym problemom, czy to w dziedzinie moralnej, społecznej, czy politycznej. Młoda osoba dorastająca w takich warunkach często szybko traci złudzenia, zdobywa nie tylko życiowe, ale także historyczne doświadczenie, które może okazać się ciężarem, ale i motorem napędzającym do dalszego rozwoju osobistego i społecznego zaangażowania.