Postawa człowieka wobec zła - Analiza i refleksja.

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 10.05.2024 o 10:58

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 3.05.2024 o 21:53

Postawa człowieka wobec zła jest jednym z kluczowych motywów literatury światowej i niejednokrotnie była przedmiotem analizy w kontekście filozoficznym, psychologicznym oraz etycznym. Jednym z najgłębszych dzieł, które poddaje analizie ludzką naturę i jej stosunek do zła, jest „Zbrodnia i kara” Fiodora Dostojewskiego. Powieść ta, opisująca życie młodego studenta Rodiona Raskolnikowa, pokazuje ewolucję jego rozumienia i przystosowania się do zła, które sam popełnił. Warto również przyjrzeć się dziełu „Władca much” Williama Goldinga, które ukazuje degenerację grupy chłopców na bezludnej wyspie, poddając próbie ich wewnętrzne zamiłowanie do dobrego i zła.

Raskolnikow, główny bohater „Zbrodni i kary”, początkowo usprawiedliwia swoje działania ideą o wyższości niektórych osób, które mają moralne prawo do decydowania o życiu innych. Zabójstwo lichwiarki jest w jego mniemaniu aktem sprawiedliwości i sposobem na ulepszenie świata, pozbycie się pasożytniczego elementu, który wyzyskuje innych. Jednakże, mimo początkowego przekonania o słuszności swojej misji, Raskolnikow nie jest w stanie uciec przed wewnętrznymi wyrzutami sumienia. To wewnętrzne rozdarcie między teorią a rzeczywistością wykonanego czynu prowadzi go do mentalnego i emocjonalnego załamania. Jego stopniowa transformacja i ostateczne przyznanie się do winy oraz akceptacja kary pokazuje, że choć człowiek może dokonywać zła, ostatecznie zdolny jest do pokuty i zrozumienia swoich błędów.

Natomiast „Władca much” Goldinga zdaje się stawiać tezę, że zło jest nieodłącznym elementem ludzkiej natury, które wymyka się spod kontroli w sytuacjach ekstremalnych. Chłopcy na wyspie, z początku starający się organizować życie wg zasad demokratycznych i logicznych, stopniowo popadają w barbarzyństwo. Ich przemiana z niewinnych dzieci w okrutnych morderców jest przerażającym studium o tym, jak cienka jest warstwa cywilizacji, i jak łatwo przychodzi ludziom oddanie się instynktom i agresji, gdy znikają zewnętrzne ograniczenia i normy społeczne.

Te dwa przytoczone dzieła, choć różniące się kontekstem i otoczeniem, mają wspólny mianownik – zło. Pokazuje się ono w różnych aspektach ludzkiego życia, od morderstwa dla „wyższego celu” po stopniowy regres do stanu dzikości, gdzie dominuje prawo silniejszego. Raskolnikow i bohaterowie „Władcy much” to przykłady, jak zło wdziera się do życia i jak różny może być ludzki stosunek do zła. Czy jesteśmy zdolni do jego pokonania, czy też człowiek, pozostawiony sam sobie, zawsze skończy na jego usprawiedliwianiu?

Rozważając postawę człowieka wobec zła, warto zwrócić uwagę na to, że każda z tych postaw pokazuje inne oblicze ludzi i różne sposoby, jakie przyjmują, aby sobie z nim radzić, od prób usprawiedliwienia go po pełne załamanie i kapitulację.