Dramat rodzinny – inna wizja drogi romantycznego bohatera. Omów zagadnienie na podstawie Nie-Boskiej komedii Zygmunta Krasińskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 16.06.2024 o 19:32

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 16.06.2024 o 18:50

Dramat rodzinny – inna wizja drogi romantycznego bohatera na przykładzie „Nie-Boskiej komedii” Zygmunta Krasińskiego oraz „Tanga” Sławomira Mrożka

1. Definicja dramatu rodzinnego: Dramat rodzinny stanowi istotny motyw literacki, który dokładnie oddaje schizofreniczne napięcia i niepokój wewnątrz rodzinnych relacji. Konflikty rodzinne, takie jak nieszczęścia, zdrady, rozwody, są głównym przedmiotem opisu, a ich rozwiązania prowadzą zazwyczaj do cierpienia. W literaturze dramat rodzinny jest metaforą trudności, z jakimi borykają się ludzie w życiu codziennym – od nieporozumień aż po katastrofalne konflikty. Jest to też arena, na której ukazują się najgłębsze emocje i osobiste tragedie, co czyni ten motyw szczególnie nośnym i zrozumiałym dla szerokiego grona czytelników.

2. Bohater romantyczny:

Bohater romantyczny to postać pełna sprzeczności: samotna, niezrozumiana przez społeczeństwo, niespełniona w miłości i dążąca do wielkich, często niemożliwych do realizacji, celów. Przykładami klasycznych bohaterów romantycznych są Gustaw-Konrad z „Dziadów” Adama Mickiewicza, gdzie motyw nieszczęśliwej miłości prowadzi bohatera na krawędź szaleństwa i przemiany duchowej, oraz Kordian Juliusza Słowackiego, który poprzez wewnętrzne rozdarcie i polityczne ambicje staje przed dylematem egzystencjalnym. W tych klasycznych utworach bohater romantyczny wyraża swoje pragnienia, ale równocześnie zderza się z brutalną rzeczywistością, co prowadzi go do tragicznych konkluzji.

3. Cel wypracowania:

W niniejszej rozprawce pragnę przeanalizować dzieło Zygmunta Krasińskiego „Nie-Boska komedia” z perspektywy dramatu rodzinnego i jego związku z drogą romantycznego bohatera. Dokonam przeglądu, jak „Nie-Boska komedia” kontrastuje z bardziej klasycznymi wizjami bohatera romantycznego, prezentowanymi przez Mickiewicza i Słowackiego. Aby wzbogacić analizę, porównam również przedstawienie dramatu rodzinnego i romantycznego bohatera w „Nie-Boskiej komedii” z współczesnymi przykładami, takimi jak „Tango” Sławomira Mrożka.

---

Rozwinięcie

Część I: Dramat rodzinny w „Nie-Boskiej komedii”

Hrabia Henryk jest postacią, która doskonale wkomponowuje się w archetyp romantycznego bohatera. Uważa się za jednostkę wyjątkową, wyjątkowo uzdolnioną oraz powołaną do wielkich rzeczy. Ma ambicje, które przerastają jego codzienne życie, co wywołuje u niego gnębienie przez wewnętrzne marzenia i ambicje. Niemniej, ta jego wyjątkowość staje się jednocześnie klątwą – Henryk czuje się odizolowany od reszty społeczeństwa, jego geniusz wydaje się niezrozumiały i niewysłuchany. Ten kontrast między ideałami a rzeczywistością tworzy pierwszą płaszczyznę dramatu na jego drodze.

2. Problemy rodzinne hrabiego Henryka:

Dramat rodzinny Henryka bierze swoje źródło z niezdolności do znalezienia harmonii między życiem rodzinnym a osobistymi ambicjami. Jego żona i syn są dla niego przeszkodą w realizacji wielkich marzeń, co powoduje, że codzienne życie staje się dla niego nudne i prozaiczne. Ucieczka od rodziny to jego bunt przeciwko rzeczywistości, z którą nie umie się pogodzić. Henryk popada w konflikt z żoną, która nie potrafi zrozumieć ani wesprzeć jego marzeń, co pogłębia jego poczucie osamotnienia i niezrozumienia. Syn Orcio, chorujący na tle nerwowym, staje się ofiarą tej sytuacji.

3. Konsekwencje:

Porzucenie rodziny przez Henryka prowadzi do katastrofalnych skutków. Mąż porzuca swoją żonę, która popada w szaleństwo. Syn, zaniedbany emocjonalnie i fizycznie, cierpi na nerwicę. Rozpad rodziny jest dramatyczny, a jego skutki najbardziej widoczne są w losie Orcia, który staje się symbolem zniszczonej przez ambicje rodziny. W ten sposób Krasiński ukazuje dramatyczne reperkusje, jakie niesie za sobą niepogodzenie się z losem i ucieczka od obowiązków wobec najbliższych.

Część II: Dramat rodzinny jako droga bohatera romantycznego w „Nie-Boskiej komedii”

Kontrasty pomiędzy innymi bohaterami romantyzmu a hrabią Henrykiem są wyraźne. Typowy romantyczny bohater, jak Gustaw-Konrad czy Kordian, zazwyczaj nie bywali zobowiązani wobec rodziny, a ich samotność była częścią ich esencji. Nie mieli więc podobnych konfliktów rodzinnych, co Henryk. Inni bohaterowie romantyczni często byli buntownikami przeciwko społecznemu porządkowi, rządom czy innym abstrakcyjnym pojęciom, a nie przeciwko bliskim.

2. Nietypowe ukazanie hrabiego Henryka:

Hrabia Henryk stanowi nietypowego przedstawiciela bohatera romantycznego ze względu na wpływ rodziny na jego emocje i ambicje. Nie jest typowym romantycznym herosem, który walczy na polu bitewnym czy stara się zmienić świat; jego walka odbywa się na polu rodzinnym, co wprowadza nowy wymiar dramatyzmu. Konflikt wewnętrzny, jaki toczy się w hrabim Henryku, polega na nieustannym buncie między miłością do rodziny a jego nieziemskimi aspiracjami. Jest bohaterem rozdartym między swoje aspiracje a codzienne obowiązki, co powoduje jego wewnętrzny kryzys i prowadzi do tragicznych konsekwencji.

3. Relacje rodzinne a misja bohatera:

Henryk nie jest w stanie pogodzić swojego życia rodzinnego z wielkimi marzeniami. Jego dążenia prowadzą go do ranić: żonę, syna i siebie samego. Marzenia o wielkości karmią jego ego, ale jednocześnie niszczą wszystko, co jest mu bliskie. Relacje rodzinne Henryka i niezdolność do kompromisu stają się osią jego tragedii. Ukazują, że dążenia do wielkości i tragiczny romantyzm nie mogą proporcjonalnie współistnieć z codziennymi obowiązkami i relacjami rodzinnymi.

Część III: „Tango” Sławomira Mrożka jako współczesne ujęcie bohatera romantycznego

Współczesny dramat rodzinny można znaleźć w „Tangu” Sławomira Mrożka. Artur, bohater tego dramatu, posiada wiele cech romantycznego bohatera: odczuwa wyjątkowość, jest samotnikiem dążącym do wyższych celów i buntuje się przeciwko rzeczywistości. Jego konflikt z rodziną dotyczy chaotycznego i swobodnego stylu życia, który on sam postrzega jako korupcję wartości i ładu społecznego. Artur, jako przedstawiciel porządku i staroświeckich wartości, walczy przeciwko anarchii w rodzinie, co potęguje jego wewnętrzny dramat.

2. Problemy rodzinne Artura:

Artur stara się przywrócić ład i porządek w rodzinie, co jednak napotyka na opór ze strony jego najbliższych. Jego rodzina, reprezentująca chaotyczny liberalizm, nie jest w stanie zrozumieć potrzeby rygoru i dyscypliny, które Artur uznaje za niezbędne. Konflikt między wartościami starego i nowego świata tworzy tło dla jego dramatycznej walki. Artur staje się uosobieniem niezgody między tradycją a nowoczesnością, co prowadzi do tragicznego rozwinięcia się akcji.

3. Konsekwencje:

W wyniku swoich ambicji i konfliktów rodzinnych, Artur doświadcza głębokiej frustracji. Jego niezdolność do zmiany stylu życia rodziny prowadzi go do kresu sił i kondycji psychicznej. Ostatecznie, z powodu nierozwiązanego konfliktu, Artur ginie, co w symbolicznym znaczeniu jest porażką jego idei i marzeń. Jego śmierć stanowi kolejny dowód na to, że romantyczny bohater nie jest w stanie zwyciężyć w walce z rzeczywistością rodzinną i społeczną.

---

Zakończenie

Podobieństwa między dramatami rodzinnymi w „Nie-Boskiej komedii” i „Tangu” są widoczne, mimo że każde dzieło reprezentuje inny okres literacki. W obu przypadkach mamy do czynienia z bohaterami romantycznymi, którzy są zmuszeni zmagać się z konfliktami wewnętrznymi oraz trudnościami wynikającymi z relacji rodzinnych. Zarówno Henryk, jak i Artur są niezdolni do pogodzenia swoich ambicji z codziennym życiem, co prowadzi do tragicznych konsekwencji – rozpad rodziny w jednym przypadku, śmierć bohatera w drugim. Te dramaty ukazują, że drogi romantycznych bohaterów są nieraz ukierunkowane przez ich relacje z najbliższymi, co nadaje im głęboki wymiar psychologiczny.

2. Rola rodziny w literaturze romantycznej:

Literatura romantyczna często stawia rodzinę w roli przeszkody dla bohatera. Rodzina staje się areną dramatycznych konfliktów, które mogą zniweczyć aspiracje i marzenia. W „Nie-Boskiej komedii” Krasiński pokazuje, jak niemożność pogodzenia ambicji z obowiązkami rodzinnymi prowadzi do osobistej katastrofy. Podobnie, „Tango” Mrożka ukazuje, jak walka Artura z rodziną symbolizuje szerszy konflikt między starymi a nowymi wartościami i prowadzi do tragicznego upadku bohatera.

3. Refleksja końcowa:

Dramat rodzinny jest skutecznym narzędziem literackim do ukazania najgłębszych konfliktów wewnętrznych bohaterów. To, jak rodzina wpływa na drogę romantycznego bohatera, jest ważnym aspektem, który dodaje wiarygodności i realizmu postaciom literackim. Analiza takich dzieł jak „Nie-Boska komedia” i „Tango” pozwala zrozumieć, jak wzorce literackie ewoluują na przestrzeni lat, dostosowując się do zmieniających się realiów społecznych i kulturowych. Dramat rodzinny staje się w ten sposób uniwersalnym motywem, który pozwala zgłębiać ludzkie emocje i dylematy, zarówno w kontekście historycznym, jak i współczesnym.