Rozprawka na temat relacji świata realistycznego i fantastycznego w oparciu o "Wesele" Stanisława Wyspiańskiego oraz "Glorię Victis"

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 29.11.2023 o 18:36

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 25.11.2023 o 15:47

W literaturze polskiej częstym motywem jest przeplatanie się świata realistycznego z fantastycznym, co pozwala twórcom na głębsze zbadanie ludzkiej psychiki oraz kulturowych i społecznych przemian. Stanisław Wyspiański w swoim dramacie "Wesele" oraz Eliza Orzeszkowa w noweli "Gloria Victis" używają elementów fantastycznych, aby uwydatnić wagę historycznych, społecznych i moralnych zagadnień dla Polski.

"Wesele" Wyspiańskiego wykorzystuje motyw zaślubin mieszkańca miasta z wiejską dziewczyną jako mikrokosmos dla większych narodowych problemów Polski końca XIX wieku. W świecie przedstawionym dramatu realne wydarzenia mieszają się z fantastycznymi wrażeniami i postaciami. Stoi za tym zamysł pokazania głębokiego podziału pomiędzy inteligencją miejską a prostym ludem wiejskim, a także ukazanie marazmu i utraconych nadziei postaćmi jak Chochoł, który, będąc ucieleśnieniem polskich mitów i marzeń o niepodległości, wywiera wpływ na bohaterów dramatu. Jego pojawienie się jest przebudzeniem narodowej świadomości, ale też przypomnieniem o nieuchronnych ograniczeniach, które ciążą na polskim społeczeństwie. Utopijne wizje i rzeczywistość zderzają się, wielość interpretacji i perspektyw wprowadza widza w zakłopotanie, otwierając jednak drogę do refleksji nad kondycją narodową.

"Glòria Victis" Orzeszkowej to z kolei przykład opowiadania, gdzie realia powstania styczniowego łączą się z elementami fantastycznymi poprzez 'postać' lasu który staje się narratorem historii. Las, będący świadkiem tragicznych wydarzeń, opowiada o heroicznym, acz przegranym zrywie Polaków przeciwko zaborcom. W swoim opowiadaniu natura staje się aktywnym uczestnikiem wydarzeń narodowych - drzewo, będące symbolem siły i nieśmiertelności, relacjonuje tragedię młodych bohaterów, którzy oddali życie za ojczyznę. Ta symboliczna obecność lasu nadaje opowieści głębi oraz podnosi moralne i emocjonalne znaczenie opisywanych zdarzeń.

Oba dzieła, choć różnią się formą i kontekstem, wykorzystują elementy fantastyczne w celu podkreślenia ważnych przesłań. W "Weselu" jest to krytyka społeczna i narodowa, kluczowa dla zrozumienia polskiego ducha i jego ograniczeń. W "Glòria Victis" nacisk kładziony jest na moralne i emocjonalne aspekty walki o niepodległość, co pozwala na głębsze emocjonalne i etyczne zaangażowanie czytelnika.

W obu przypadkach stosowanie fantastyczności nie tylko wzbogaca narrację, ale też pozwala autorom na przekroczenie granic realistycznego przedstawienia świata i zbadanie bardziej uniwersalnych, metafizycznych pytań dotyczących natury człowieka, społeczeństwa oraz historii.