Miłość w literaturze romantycznej jako uczucie niszczące – rozprawka

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: przedwczoraj o 17:37

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 4.02.2026 o 12:14

Literatura romantyczna obfituje w liczne przykłady miłości, która nie tylko zachwyca swoją intensywnością, lecz także niszczy tych, którzy jej doświadczają. Romantyzm, jako epoka historycznoliteracka, koncentrował się na emocjonalności, indywidualizmie i fascynacji nieosiągalnymi ideałami. W literaturze tego okresu miłość bywała kreowana jako uczucie wzniosłe, ale jednocześnie destrukcyjne, zarówno dla jednostek, jak i dla społeczeństw. Ukazując dramatyczne losy bohaterów takich jak Gustaw z "Dziadów" Adama Mickiewicza czy Werter z "Cierpień młodego Wertera" Johanna Wolfganga Goethego, literatura romantyczna klarownie przedstawia miłość jako moc, która potrafi zniszczyć ludzkie życie.

Jednym z najbardziej znanych bohaterów romantycznych, który doświadczył niszczącej siły miłości, jest Werter z powieści Goethego. "Cierpienia młodego Wertera" to historia młodego mężczyzny, który zakochuje się bez pamięci w Lotcie – kobiecie zaręczonej z innym mężczyzną. Ta nieszczęśliwa miłość prowadzi go do skrajnego emocjonalnego kryzysu. Werter staje się uosobieniem romantycznego cierpienia, ponieważ jego miłość nie tylko nie znajduje spełnienia, ale staje się siłą destrukcyjną. Nie potrafi poradzić sobie z bólem nieodwzajemnionej miłości, co ostatecznie doprowadza go do samobójstwa. Przykład Wertera ilustruje, jak miłość, wyniesiona do rangi absolutu i stawiana ponad własne życie, może stać się siłą destrukcyjną, zdolną zniszczyć samego zakochanego.

Podobne motywy odnajdujemy w twórczości Adama Mickiewicza, szczególnie w dramacie "Dziady". Postać Gustawa stanowi kwintesencję romantycznego kochanka, którego życie zniszczyła tragiczna miłość. Gustaw cierpi z powodu utraty ukochanej, a jego miłość przeradza się w obsesję, która odbiera mu spokój i sens życia. W "Dziadach" Mickiewicz ukazuje, jak nieszczęśliwa miłość doprowadza postać Gustawa do stanu duchowej ruiny i zatarcia granic między życiem a śmiercią. Jego uczucie staje się źródłem wiecznej udręki, która urzeczywistnia się w postaci duchowego bólu i izolacji od społeczeństwa. Gustaw symbolizuje romantyczne przekonanie, że miłość jest siłą nieokiełznaną i niebezpieczną, potrafiącą całkowicie zniszczyć psychikę jednostki.

Kolejną postacią literatury romantycznej, której życie zniszczyła miłość, jest Giaur z powieści poetyckiej George'a Byrona "Giaur". Utwór przedstawia historię namiętnej, lecz zakazanej miłości Giaura do Leili, pięknej niewolnicy. Ich związek prowadzi do tragedii – Leila ginie z rozkazu swojego pana, a Giaur, szukając zemsty, staje się ofiarą własnej mściwości i namiętności. Zemsta i związane z nią emocje przejmują kontrolę nad jego życiem, wprowadzając go na ścieżkę destrukcji. Byron ukazuje, jak miłość przeradza się w obsesję i prowadzi do moralnej oraz fizycznej ruiny bohatera, czyniąc z Giaura samotnika, którego życie staje się pasmem bólu i cierpienia.

Miłość romantyczna jawi się również jako destrukcyjna w życiu bohaterów "Romea i Julii" Williama Szekspira. Chociaż dramat ten pochodzi z wcześniejszej epoki, został włączony do kanonu romantycznych dzieł, ponieważ obrazuje fundamentalny konflikt między uczuciem a społecznymi normami. Miłość Romea i Julii, mimo że czysta i autentyczna, prowadzi do tragicznych konsekwencji. Ich uczucie, w świecie zdominowanym przez nienawiść i zawiść rodzin, prowadzi do serii nieodwracalnych wydarzeń, kończących się ich śmiercią. Historia ta pokazuje, jak prawdziwe, lecz zakazane uczucie może doprowadzić do katastrofy.

Podsumowując, literatura romantyczna konstruuje obraz miłości jako potężnej, ale i niszczycielskiej siły. Postaci takie jak Werter, Gustaw, Giaur czy Romeo i Julia pokazują, że miłość może być zarazem błogosławieństwem i przekleństwem. Jest uczuciem, które, nieodwzajemnione czy nieakceptowane przez świat zewnętrzny, staje się źródłem głębokiego cierpienia i ostatecznie prowadzi do destrukcji życia, zarówno indywidualnego, jak i społecznego. Fascynacja nieosiągalnym ideałem, pragnienie pełni i absolutu, które charakteryzują bohaterów romantycznych, ukazują miłość jako doświadczenie graniczące z szaleństwem, często prowadzące do moralnej i fizycznej zagłady.