Co skłania człowieka do poświęceń? Omówienie na podstawie "Dżumy" Alberta Camusa

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 30.09.2025 o 19:39

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 28.09.2025 o 22:38

Poświęcenie to gotowość do rezygnacji z własnych korzyści, wygód czy nawet życia w imię dobra innych lub dla wyższych wartości. Jest to akt wymagający odwagi, determinacji i często przekraczający granice ludzkiej wytrzymałości. Literatura wielokrotnie ukazuje różnorodne motywy, które skłaniają ludzi do poświęceń – mogą to być silne więzi emocjonalne, poczucie obowiązku czy nieodparta potrzeba ratowania innych. W klasycznej powieści Alberta Camusa "Dżuma" wyraźnie widać, jak różne czynniki skłaniają bohaterów do aktów samopoświęcenia w obliczu tragedii.

Pierwszym kluczowym przykładem jest postać doktora Bernarda Rieux. Jego działania są inspirowane głębokim poczuciem etyki zawodowej i moralnego obowiązku. Rieux, jako lekarz, staje na pierwszej linii frontu walki z epidemią dżumy, nie zważając na własne bezpieczeństwo. Każdego dnia ryzykuje swoje zdrowie i życie, a także poświęca czas, który mógłby spędzić z bliskimi. Jego postawa nie wynika jedynie z zawodowej odpowiedzialności, ale także z wewnętrznej potrzeby niesienia pomocy innym. Rieux odrzuca strach przed śmiercią, koncentrując się na ratowaniu życia ludzkiego. Jego poświęcenie ma na celu minimalizowanie cierpienia mieszkańców Oranu, co czyni go symbolem nieugiętej walki z chorobą i śmiercią.

Innym bohaterem o szczególnym znaczeniu jest Jean Tarrou, który działa z powodu głęboko zakorzenionego humanizmu i pragnienia walki ze złem w każdej jego formie. Tarrou, będąc outsiderem i osobą bez formalnych zobowiązań wobec mieszkańców miasta, angażuje się całkowicie w organizację zespołów sanitarnych. Jego poświęcenie wynika z przekonania, że warto walczyć o każde życie ludzkie, nawet jeśli ta walka jest skazana na porażkę. Tarrou prowadzi osobistą krucjatę przeciwko egzystencjalnemu złem, widząc w epidemii manifestację nieuniknionego cierpienia, które musi być zmniejszane przez ludzkie działania. Jego zaangażowanie pokazuje, jak głębokie przekonania moralne mogą napędzać bohatera do działań przekraczających przeciętne poczucie obowiązku.

Postać księdza Paneloux również zasługuje na uwagę jako przykład poświęcenia inspirowanego przez wiarę religijną i duchową refleksję. Początkowo Paneloux postrzega epidemię jako karę za grzechy ludzkości, co zmienia się w momencie, gdy empirycznie doświadcza cierpienia niewinnych. Jego dalsze działania są próbą pogodzenia wiary z realiami świata i cierpienia. Paneloux angażuje się w pomoc chorym mieszkańcom miasta, widząc w tym swoje nowe religijne powołanie. Jego poświęcenie nie jest jedynie formą ekspiacji, ale również poszukiwaniem nowego sensu wiary w obliczu kryzysu, gdzie decyduje się działać zgodnie z naukami, które sam głosi.

Joseph Grand, inny z bohaterów, to przykład człowieka poświęcającego się z powodu wewnętrznego poczucia obowiązku społecznego. Choć jest urzędnikiem niskiego szczebla, jego wkład w walkę z dżumą okazuje się nieoceniony. Grand pracuje nad dokumentacją choroby, przyczyniając się do lepszego zrozumienia epidemii i sposobów jej zwalczania. Poświęca swój wolny czas, często pracując do wyczerpania, co wynika z jego cichego, lecz niezwykle mocnego przekonania o słuszności idei wspólnego dobra. Dzięki jego zdolnościom organizacyjnym i nieustępliwości w dążeniu do precyzji, mieszkańcy Oranu otrzymują narzędzia niezbędne do walki z chorobą.

Rambert, dziennikarz, również przechodzi istotną transformację w swojej motywacji do poświęceń. Początkowo skupiony na prywatnych interesach i planujący ucieczkę z Oranu, by wrócić do ukochanej, stopniowo zmienia swoje podejście. Obserwując bohaterstwo i poświęcenie innych, decyduje się pozostać i włączyć w walkę z dżumą. To kolejne świadectwo, jak solidarność i poczucie wspólnoty mogą wpływać na jednostki, przekształcając ich priorytety i skłaniając do działań dla wspólnego dobra.

W powieści Alberta Camusa "Dżuma" różne postacie, choć często motywowane odmiennymi przesłankami, ukazują, jak dramatyczne okoliczności mogą wyzwolić w ludziach zdolność do poświęceń. Postawy głównych bohaterów dowodzą, że poświęcenie nie jest aktem jednorodnym ani łatwym. Może on wynikać z zawodowej etyki, humanistycznych ideałów, głębokiej wiary czy wewnętrznego poczucia obowiązku. Camus w sposób mistrzowski ukazuje, jak różnorodne motywacje mogą prowadzić do heroicznych czynów, które stają się fundamentem walki z nadciągającą katastrofą. Pomimo różnych dróg, które prowadzą bohaterów do poświęceń, łączy ich wspólny cel – walka o życie i godność ludzką, co pokazuje ponadczasową wartość poświęcenia jako uniwersalnej cnoty ludzkiej.