Czy człowiek jest w stanie zejść z raz obranej ścieżki zła? Rozważania na podstawie wybranej lektury licealnej

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: wczoraj o 10:23

W literaturze polskiej i światowej wielokrotnie pojawia się motyw walki dobra ze złem oraz pytanie o możliwość odkupienia win i powrotu na ścieżkę prawdy i sprawiedliwości. Jednym z najsilniejszych przykładów tego problemu jest postać Makbeta z dramatu „Makbet” autorstwa Williama Szekspira, będącego jedną z lektur obowiązkowych w polskich szkołach średnich. Analizując losy bohatera, można zastanowić się, czy człowiek jest w stanie zejść z raz obranej ścieżki zła i powrócić na drogę cnoty.

Makbet jest postacią, która początkowo jawi się jako lojalny rycerz króla Dunkana, pełen honoru i wartości rycerskich. Szekspir przedstawia go jako człowieka odważnego, cenionego zarówno przez króla, jak i swoich towarzyszy. Wszystko zmienia się jednak, gdy Makbet spotyka trzy czarownice, które przepowiadają mu przyszłość. Z ich słów dowiaduje się, że ma zostać królem Szkocji. Ta wizja władzy zasiewa w jego sercu ziarno ambicji, które szybko przeradza się w obsesję.

Decydujący moment przejścia na ścieżkę zła następuje wtedy, gdy Lady Makbet, ambitna i równie żądna władzy co jej mąż, przekonuje go do zamordowania króla Dunkana. Choć Makbet początkowo waha się i zdaje sobie sprawę z ciężaru tego czynu, ostatecznie ulega presji. W tym momencie zaciera się granica między dobrem a złem w jego duszy. Makbet morduje króla i zasiada na tronie, stając się tyranem, którego rządy oparte są na przemocy i trwodze.

Zbrodnia pociąga za sobą kolejne zbrodnie. W obawie przed utratą władzy, Makbet zabija przyjaciela Banka, a także rodzinę Macduffa, jednego z możnowładców. Każde kolejne morderstwo oddala go od dawnej drogi cnoty i rzuca w wir spirali zła, z którego nie potrafi się wyrwać. Widzimy, jak z lojalnego rycerza przeistacza się w bezwzględnego tyrana, zjedzonego przez własną ambicję i paranoję.

Czy Makbet mógłby zawrócić z obranej ścieżki zła? Na pewno wskazówki do odpowiedzi na to pytanie można znaleźć w jego refleksjach i wewnętrznych monologach. Już po zamordowaniu Dunkana Makbet doświadcza wyrzutów sumienia i przerażenia, które objawiają się w jego koszmarach i widzeniach, takich jak pojawiające się przed nim widmo zakrwawionej ręki. Te reakcje świadczą o tym, że gdzieś w głębi duszy Makbet wciąż posiada świadomość popełnionego zła i tęskni za spokojem, jaki mógłby odzyskać jedynie przez odkupienie win.

Jednakże, zamiast próbować naprawić wyrządzone krzywdy, Makbet brnie dalej w zło, co z kolei pokazuje, że brak mu odwagi, by zmierzyć się z konsekwencjami swoich czynów. Tym samym znajomość własnych błędów i świadomość popełnionego zła nie są wystarczające, by zejść z raz obranej ścieżki. Kluczem do tej zmiany musiałaby być prawdziwa skrucha i gotowość do poniesienia odpowiedzialności.

Z literatury wynika więc, że mimo iż człowiek jest w stanie rozpoznać zło w swoim postępowaniu, siła jego decyzji i determinacja w dążeniu do władzy mogą przyćmić próbę naprawy błędów. Historia Makbeta pokazuje również, że im dalej człowiek brnie w zło, tym trudniej jest mu znaleźć drogę powrotną. Makbet kończy tragicznie, ginąc z ręki Macduffa, co jest zarówno jego ostatecznym upadkiem, jak i karą za popełnione zbrodnie.

Ostatecznie, literatura wskazuje, że zejście z raz obranej ścieżki zła jest możliwe tylko poprzez wyrażenie prawdziwej skruchy oraz gotowość do stawienia czoła konsekwencjom własnych czynów. Makbet, mimo że świadomy popełnionego zła, nie odnalazł w sobie siły ani woli, by naprawić wyrządzone krzywdy, co ostatecznie doprowadziło go do zguby. Ta analiza prowadzi do wniosku, że choć możliwość zejścia z drogi zła istnieje, wymaga ona olbrzymiej odwagi i determinacji, której Makbetowi zabrakło.