Decyzje w przełomowych momentach życia: motywacje i konsekwencje: "Dżuma", "Inny świat".

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 22.01.2024 o 12:04

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 22.01.2024 o 10:57

Decyzje podejmowane w przełomowych momentach życia, z pewnością pokazują istotę ludzkiego charakteru. To w tych chwilach ujawnia się prawdziwa natura człowieka, jego moralne wartości oraz siła woli. Osoby stojące przed wyborami podejmują je pod wpływem różnych czynników – lęku, miłości, przekonań czy dążenia do przetrwania. Dwa wybitne dzieła literackie – "Dżuma" Alberta Camusa oraz "Inny świat" Gustawa Herlinga-Grudzińskiego – ukazują postaci, które w obliczu katastrofy i opresji podejmują zaskakujące decyzje, kierując się różnymi motywacjami.

W "Dżumie" Albert Camus przedstawia mieszkańców Oran jako ludzi wciągniętych w rutynę, którzy nagle muszą stawić czoła zarazie. W tym mieście, które staje się wielkim więzieniem, każda postać reaguje inaczej na nowe okoliczności. Doktor Rieux nieustannie pracuje, aby pomagać chorym, czyniąc tak z poczucia profesjonalnej odpowiedzialności. Jego motywacją jest altruizm i przekonanie, że jako lekarz ma obowiązek ratować życie. Tarrou, inna kluczowa postać, pomaga Rieux, dając się poznać jako głos rozsądku i człowiek działający w duchu solidarności. Z kolei Cottard, wykorzystuje chaos do własnych korzystnych spekulacji i ukazuje motywację opartą na egoizmie i braku moralności.

W "Innym świecie" społeczność łagrowa to mikrokosmos, który uwypukla wszystkie ludzkie cechy – zarówno szlachetne, jak i te złe. Ograniczenia wolności, nieludzkie warunki życia oraz stała walka o przetrwanie stają się codziennością, w której każda decyzja, nawet ta najmniejsza, może mieć daleko idące skutki. Dosadnym przykładem jest tutaj decyzja o podzieleniu się chlebem z innym więźniem. Z pozoru błahy gest solidarności prowadzi do umocnienia więzi międzyludzkich i symbolizuje opór przeciwko złamaniu ducha przez system.

Gustaw Herling-Grudziński szczegółowo opisuje przeżycia bohaterów, którzy w obliczu ekstremalnych warunków musieli wybierać między dobrem indywidualnym, a ogólnoludzkim. Osobisty heroizm przejawiający się w ofiarach dla innych staje się motywacją części postaci. Z drugiej strony, wybory motywowane instynktem przetrwania skłaniają innych do kolaboracji z oprawcami lub zdrady współwięźniów. Te decyzje, choć zrozumiałe w kontekście warunków obozowych, rzucają cień na późniejsze życie postaci, prowadząc do poczucia winy czy stygmatyzacji.

Reakcje bohaterów w obliczu trudnych wyborów wyrażają się w ich dalszych losach oraz w sposobie, w jaki postrzegają otaczającą ich rzeczywistość. Symptomatyczny jest tu przykład doktora, którego wiara w ludzką przyzwoitość i zachowanie godności w obliczu przeciwności losu motywuje go do trudnych, niemalże samobójczych decyzji. Wartości, jakimi się kieruje, stają się dla niego bardziej istotne niż chwilowa korzyść lub przetrwanie. Jego wybory są odbierane jako akt buntu przeciwko złu i niesprawiedliwości otaczającego świata.

Obie powieści wiele mówią o sile ducha ludzkiego i różnorodności motywacji, która kieruje człowiekiem w ekstremalnych warunkach. Czy jest to profesjonalna etyka, jak w przypadku doktora Rieux z "Dżumy", czy też przetrwanie i zachowanie ludzkiej godności, jak w "Innym świecie". Jedno jest pewne wybór nigdy nie jest prosty. Camus w swojej książce stawia pytanie o los człowieka i bezsensowność cierpienia, który można interpretować jako wyraz egzystencjalistycznego podejścia do życia.

Herling-Grudziński natomiast dowodzi, że choć warunki mogą wydawać się nieludzkie, to wewnętrzna wolność i możliwość dokonywania wyborów moralnych nigdy nie zostają całkowicie wyeliminowane. Zmagania się z próbami i cierpieniem, a także dokonywanie wyborów, które mogą oznaczać przetrwanie lub moralną śmierć, stanowią test dla ludzkich wartości.

Podjęcie decyzji w przełomowych momentach życia ukazuje naturę człowieka jako istoty, która wciąż ma wolną wolę i zdolność do okazywania zarówno najlepszych, jak i najgorszych cech. Zarówno "Dżuma" Camusa, jak i "Inny świat" Herlinga-Grudzińskiego rzucają światło na to, jak ekstremalne warunki mogą wpływać na ludzkie zachowanie i wybory, a także na to, jak bardzo są one determinowane przez osobiste przekonania, uczucia i etykę. Często decyzje te są motywowane pragnieniem przetrwania, ale także potrzebą zachowania godności lub ważnych wartości humanistycznych, co potwierdzają działania bohaterów obu powieści.