Co według Sokratesa jest najważniejszym zadaniem człowieka w życiu?

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 5.02.2024 o 22:53

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 4.02.2024 o 13:28

Sokrates, postać niezwykła, zapisał się w historii filozofii jako nauczyciel, myśliciel, a przede wszystkim jako człowiek, który żył zgodnie ze swoimi przekonaniami. Choć sam nie zostawił po sobie pisemnych śladów swojej filozofii, to dzięki swoim uczniom, w szczególności Platona, jesteśmy w stanie odtworzyć nie tylko jego metody filozoficzne, ale również i poglądy na ważkie kwestie ludzkiego życia. Z treści klasycznych dialogów platońskich — które stanowią nasze główne źródło wiedzy o Sokratesie — wyłania się szereg fundamentalnych dla myśliciela kwestii, z których najistotniejsza dotyczy pytania o to, co w życiu człowieka jest naprawdę ważne.

Sokrates był filozofem, który podważał ustalone normy i nieprzerwanie szukał prawdy. Jego zdaniem bezwzględnie najistotniejszym zadaniem dla każdego człowieka jest praca nad sobą, którą rozumiał przede wszystkim jako staranie się o rozwój własnej duszy i poszukiwanie wiedzy. To właśnie myślenie usilnie wprowadzał w życie poprzez konfrontowanie rozmówców z ich niewiedzą i zachęcanie do nieustannego dążenia do prawdy.

Sokretes słynął z twierdzenia, że "wiem, że nic nie wiem", co odzwierciedla ideał skromności poznawczej. Ta maksyma może być również interpretowana jako wezwanie do stałej refleksji nad sobą i światem, niezadowolenie z łatwych odpowiedzi i akceptacje tego, że prawda jest złożona i wymaga od nas ciągłej pracy. Nauczyciel Aten uważał, iż zamiast dążyć do dóbr materialnych czy uciech zmysłowych, człowiek powinien przede wszystkim szukać areté - czyli cnoty i doskonałości moralnej.

Doskonałość w oczach Sokratesa to przede wszystkim mądrość, która prowadzi do życia zgodnego z naturą oraz istotą człowieczeństwa. Mierzył on wartość człowieka nie przez pryzmat stanu posiadania, ale poprzez jego wewnętrzne bogactwo i zdolność do działania w oparciu o dobro i sprawiedliwość. Stąd jego niezachwiana wiara w dialog i filozofię jako ścieżkę prowadzącą do szczęścia. Dzięki metodzie majeutycznej, znaną także jako sokratejska sztuka porodu, zachęcał swoich rozmówców do samodzielnego dochodzenia do niepodważalnych prawd i przełamywania barier własnej ignorancji.

Subiektywność ludzkiej natury i jej skłonność do błędów była dla Sokratesa oczywistością. Dlatego wyznacza on nieustanne dążenie do poznania, do rozwijania w sobie cnót, jako najważniejsze zadanie postawione człowiekowi. Sokrates uważał, że człowiek nie może dochodzić do wiedzy poza społeczeństwem, dlatego relacja z innymi oraz zabieganie o dobro wspólne było dla niego czymś naturalnym. W "Platońskiej Apologii Sokratesa" mówi on: „Życie bez zapytywania nie jest warte tego by żyć”. Ten cytat bezpośrednio podkreśla, iż bez refleksji nad sobą i światem, ludzkie życie staje się puste i pozbawione sensu.

Osiągnięcie doskonałości i mądrości nie było dla Sokratesa stanem definitywnym, lecz procesem, trwającym de facto przez całe życie. Nigdy nie uznawał się za mędrca, lecz stale akcentował potrzebę dochodzenia do prawdy. Dla Sokratesa było tak samo ważne "żyć filozoficznie", co znaczyło prowadzenie życia w zgodzie z estetycznymi wartościami, jak i nieustannie filozofować - czyli poszukiwać sensu i celów swej egzystencji.

Podsumowując, według Sokratesa najważniejszym zadaniem dla człowieka jest dążenie do samopoznania, rozwijanie we własnym wnętrzu cnót i mądrości oraz nieustanne poszukiwanie prawdy. Ta droga, jakkolwiek wymagająca, pozwala zdaniem Sokratesa osiągnąć prawdziwe szczęście i doskonałość etyczną, co przekłada się na wartość i sens ludzkiego życia. Wymaga to jednak od człowieka wielkiego wysiłku i determinacji, ponieważ samopoznanie i rozwój moralny to proces ciągły i nigdy niezakończony. Sokrates wierzył, że to właśnie praca nad sobą jest największym obowiązkiem i jednocześnie przywilejem człowieka, co do dzisiaj pozostaje refleksją godną głębokiego przemyślenia.