Jakie funkcję pełnią: heroizacja i deheroizacja w kreacji bohatera literackiego

Ta praca została zatwierdzona przez naszego nauczyciela: 13.02.2025 o 18:28

Rodzaj zadania: Rozprawka

Dodane: 25.02.2024 o 23:17

Heroizacja i deheroizacja są procesami, które odgrywają znaczącą rolę w kreacji postaci literackich. Te dwie odmienne, ale równie ważne metody charakteryzacji bohaterów, pozwalają twórcom nie tylko na ukazanie złożoności ludzkiej natury, ale także na podkreślenie wizji świata przedstawionego w dziełach literackich. Przyjrzymy się tym zjawiskom, odwołując się do "Małej Apokalipsy" Tadeusza Konwickiego, "Kamieni na szaniec" Aleksandra Kamińskiego oraz "Chłopców z Placu Broni" Ferenca Molnára, aby zrozumieć, jakie funkcje pełnią one w kreacji bohatera literackiego.

"Mała Apokalipsa" Konwickiego to dzieło, w którym proces deheroizacji odgrywa kluczową rolę. Autobiograficzny bohater, pisarz, zostaje wciągnięty w absurdalne zdarzenia, które zmuszają go do konfrontacji z własnymi lękami, słabościami, a także z polityczną rzeczywistością PRL-u. Deheroizacja w "Małej Apokalipsy" podkreśla kryzys indywidualności oraz niemożność odnalezienia się w skomplikowanej rzeczywistości. Autor pokazuje, że nawet osoba, która wydaje się być "bohaterem" swojego czasu, w obliczu zewnętrznych i wewnętrznych konfliktów, może przeżywać momenty zwątpienia i słabości. Proces deheroizacji nie umniejsza jednak waloru postaci, ale czyni ją bardziej ludzką, autentyczną, pozwalając czytelnikowi na głębszą identyfikację oraz refleksję nad własnym życiem i wyborami.

Z kolei "Kamienie na szaniec" Aleksandra Kamińskiego to przykład dzieła, w którym proces heroizacji jest niezwykle wyraźny. Książka ta opowiada o młodych bohaterach – żołnierzach Szarych Szeregów, którzy z niespotykanym heroizmem stawiają czoła okupantowi niemieckiemu. Alek, Rudy, Zośka i inni stają się symbolami młodzieńczego zrywu, odwagi, poświęcenia, ale też inteligencji i sprytu. Heroizacja postaci w "Kamieniach na szaniec" ma na celu nie tylko uhonorowanie ich czynów i poświęceń, ale również inspirowanie przyszłych pokoleń Polaków do obrony wartości takich jak wolność, niepodległość, solidarność. W tym kontekście heroizacja pełni również ważną funkcję edukacyjną i kształtującą świadomość historyczną.

Na kontrastowym przykładzie "Chłopców z Placu Broni" Ferenca Molnára, zobaczymy jeszcze inną funkcję heroizacji i deheroizacji. Ta powieść przedstawia historię dziecięcej brygady, która broni swojego placu zabaw przed napastliwymi chłopcami z innego miasta. Przez pryzmat dziecięcych zabaw i konfliktów, Molnár porusza głębsze tematy dotyczące honoru, przyjaźni, odwagi i zdrady. Procesy heroizacji i deheroizacji postaci są tu użyte do ukazania procesów dojrzewania, konfrontacji z własnymi słabościami, ale i możliwości przekraczania własnych ograniczeń. Postacie, które początkowo wydają się być mało heroiczne lub nawet antagonistyczne, mogą ostatecznie przejawić cechy godne podziwu, podczas gdy postawy początkowo postrzegane jako wzorowe, mogą zostać poddane krytyce w świetle nowych wydarzeń.

Przeanalizowane dzieła ujawniają, że heroizacja i deheroizacja służą nie tylko kreacji głębi psychologicznej postaci, ale także pozwalają na ukazanie uniwersalnych wartości i problemów. Procesy te umożliwiają odkrywanie ludzkiej kondycji, refleksję nad etyką, moralnością, a także historią i tożsamością. Literatura wykorzystuje heroizację i deheroizację jako narzędzia do budowania mostów między światem przedstawionym a doświadczeniem czytelnika, pozwalając na głębsze zrozumienie samego siebie oraz otaczającej rzeczywistości.