Ewolucja postawy Izabeli Łęckiej względem Stanisława Wokulskiego

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 26.10.2025 o 19:37

Rodzaj zadania: Zadanie domowe

Dodane: 16.10.2025 o 22:18

Izabela Łęcka jest jedną z czołowych postaci powieści Bolesława Prusa „Lalka”. Pochodząca z zubożałej arystokracji, Izabela prowadzi życie wypełnione próżnością i marzeniami o wielkich romansach i wyjściu z finansowych trudności. Stanisław Wokulski, bohater powieści, jest przedsiębiorczym i ambitnym mężczyzną, który zdobył majątek ciężką pracą i marzy o awansie społecznym. Relacja między nimi to centralny wątek „Lalki”, pokazujący zderzenie romantyzmu z brutalną rzeczywistością.

Stanisław Wokulski spotyka Izabelę z okazji urodzin. Od pierwszego momentu czuje do niej fascynację, która szybko przeradza się w miłość. Dla niego Izabela jest symbolem arystokratycznego prestiżu, piękna i wyższych sfer, do których pragnie przynależeć. Izabela, z kolei, spostrzega Wokulskiego jedynie jako nuworysza, który, mimo swojego majątku, nie dorównuje jej pod względem społecznym i kulturalnym. Nie rozważa go jako potencjalnego partnera, jej oczekiwania są bowiem inne – marzy o zaręczynach z kimś o równie błękitnym pochodzeniu.

Stanisław Wokulski marzy o zaręczynach z Izabelą, choć głęboko w duchu zdaje sobie sprawę, że ich pochodzenie społecznie różni ich diametralnie. Mimo to, nie rezygnuje z nadziei. Gdy w końcu dochodzi do formalnych zaręczyn, jest to wydarzenie, które skrywa podziemne napięcia i niespełnione marzenia. Izabela przyjmuje oświadczyny Wokulskiego z powodu jego majątku, a nie z miłości. Widzi w nim przede wszystkim środek do spłaty rodzinnych długów i utrzymania dawnej pozycji. To bardziej transakcja niż romantyczne uniesienie.

Jednak ostateczny upadek nadziei Wokulskiego następuje, kiedy przyłapuje Izabelę śmiejącą się z jego czerwonych rąk – symbolu jego pracowitości i klasy pochodzenia. To moment kulminacyjny, który pokazuje przepaść dzielącą ich wartości i podejście do życia. Dla Izabeli, arystokratki z krwi i kości, Wokulski pozostaje w najlepszym wypadku narzędziem do osiągnięcia jej celów, a w najgorszym – natrętnym bogaczem, którego nigdy naprawdę nie akceptuje.

Relacja Wokulskiego z Izabelą można w większości przypadków opisać przez pryzmat jego marzeń i iluzji. On patrzy na nią przez różowe okulary, widząc w niej idealną, niemalże niezwykłą istotę. Na przykład, bardziej podnieca go jej obraz na fotografii niż sama osoba. działający na Izabelę Wokulski to w istocie marzyciel, nieprzystający do rzeczywistości realistycznej powieści Prusa. Tak samo, jak mrzonką i złudzeniem jest jego miłość do Izabeli.

Wokulski nadpsuje swój samotny los przez odezwanie się do patentu Geista. Geist jest wynalazcą, którego Wokulski spotyka. Patent Geista symbolizuje funktoryzm w dążeniu do zmieniających się okoliczności i korzystania z naukowego postępu. Jednakże, dla Wokulskiego Geist staje się również inspiracją do izolacji od rzeczywistego świata, a patent staje się symbolem jego oddalenia od marzeń o miłości i społecznej akceptacji.

Geist przyczynia się do zmiany w postrzeganiu przez Wokulskiego świata; z idealizmu Wokulski zbliża się do pesymistycznego realizmu. Jest to głęboka przemiana wewnętrzna, którą przechodzi bohater powieści na skutek niespełnionych miłości, upadku nadziei i konfrontacji z realiami świata, w którym żyje.

Rezonans lingwistyczny – angielskie „guest” – oddaje pewną ambiwalencję relacji Geista z Wokulskim. Geist jest gościem w życiu Wokulskiego, kimś kto wnosi zmianę, ale również kimś przemijającym. Przez Geista Wokulski przechodzi transformację, a jednocześnie Geist pozostaje marginesem, reaktywnie pojawiającym się w odpowiednich chwilach życia bohatera.

Ostatecznie, mimo zaproszenia przez Geista do jego „krainy swoich bożyszczów”, czyli do świata naukowych i technologicznych wynalazków, Wokulski pozostaje niezdecydowany. „Tak stało po drabinie” pokazuje jego wahanie między dawnymi marzeniami a nowymi możliwościami, które oferuje mu Geist.

Relacja Wokulskiego z Izabelą oraz jego współpraca i inspiracja przez Geista są dualistycznym zjawiskiem. Dwa te tematy splatają się w życia bohatera, pokazując jego wewnętrzne zmagania z iluzjami, nadziejami, i realistycznym podejściem do życia. Marzenia, miłość, nauka i rzeczywistość – wszystkie te elementy tworzą kompleksowy obraz życia Stanisława Wokulskiego, czyniąc go jednym z najbardziej skomplikowanych bohaterów polskiej literatury.

Streszczenie

Podsumowanie

Zakończenie