"Bajka o maszynie cyfrowej, co ze smokiem walczyła" - plan wydarzeń

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 7.06.2024 o 10:37

Rodzaj zadania: Streszczenie

Dodane: 7.06.2024 o 10:35

Stanisław Lem, jeden z najwybitniejszych polskich pisarzy literatury science fiction, jest autorem licznych dzieł, które zyskały uznanie na całym świecie. Jego zbiór opowiadań "Bajki robotów", wydany w 1964 roku, łączy w sobie groteskowe elementy i konwencje futurystyczno-ludowe, tworząc unikalne historie, które jednocześnie bawią i uczą. Jednym z bardziej znanych utworów z tego zbioru jest „Bajka o maszynie cyfrowej, co ze smokiem walczyła”, która stanowi fascynującą opowieść technologiczno-filozoficzną, pełną zarówno humoru, jak i głębszych przemyśleń. W niniejszym wypracowaniu przedstawimy szczegółowy plan wydarzeń tej bajki, analizując kluczowe momenty i postacie, które tworzą jej wyjątkowy charakter.

Akcja opowiadania rozpoczyna się na planecie Kybera, której władcą jest król Poleander Partobon. Kybera to zaawansowana technologicznie planeta, na której niemal każdy aspekt życia został podporządkowany cybernetyce – nawet kamienie zostały wyposażone w mechanizmy cyfrowe. Król Poleander Partobon jest zapalonym entuzjastą technologii i jej zastosowań, wierząc, że może ona przynieść jego królestwu niebywałe korzyści i dominację nad innymi światami. Jego fascynacja cybernetyką znajduje odzwierciedlenie we wszystkich aspektach jego rządów, w tym w rozwoju militarnego potencjału Kybery.

Jednakże mimo zaawansowanej technologii i potęgi militarnej, nie ma realnych wrogów, z którymi król mógłby zmierzyć swoje siły. W związku z tym król Poleander sam zaczyna tworzyć sztuczne konflikty, aby uzasadnić swoje militarne ambicje i wykorzystać zgromadzone zasoby. W piwnicach pałacu znajduje się inteligentna maszyna cyfrowa, która odgrywa kluczową rolę w zbrojeniach Kybery. Maszyna ta, nazywana „Wielkim Hetmanem Cyfrowym”, jest kwintesencją technologicznej doskonałości królestwa.

W swoje ambicje Poleander wpisuje również plan dotyczący kosmicznych wojen, wysyłając maszynę cyfrową na księżyc, aby zrealizowała jego polecenia. Król nakazuje maszynie wykonanie „elektroskoku”, jednakże rozkaz ten zostaje omyłkowo zniekształcony do „elektrosmoka”. W wyniku tego nieporozumienia powstaje potwór – elektrosmok – stanowiący poważne zagrożenie dla Kybery. Elektrosmok rozwija się i przejawia wrogie dążenia, stając się siłą, której nawet zaawansowana technologicznie armia króla nie jest w stanie powstrzymać.

Poleander, dostrzegając realne zagrożenie, próbuje wszelkimi środkami zatrzymać smoka, lecz wszystkie próby okazują się nieskuteczne. Elektrosmok wydaje królestwu rozkaz, aby jego władca – Poleander – opuścił tron, stając się nowym panem sytuacji.

W obliczu tak olbrzymiego zagrożenia, król zmuszony jest złożyć desperacką prośbę o pomoc do Wielkiego Hetmana Cyfrowego, maszyny uważanej za najinteligentniejszą w królestwie. Wielki Hetman zgadza się pomóc, ale stawia warunki: król musi przyznać mu rację w sporze oraz mianować go na swojego najważniejszego doradcę. Poleander będąc w sytuacji bez wyjścia, akceptuje warunki. Maszyna postanawia zwalczyć elektrosmoka nie siłą fizyczną, lecz inteligencją.

Wielki Hetman podstępnie proponuje smokowi wykonanie trzech skomplikowanych działań matematycznych, na co ten, pewny siebie i swego intelektu, przystaje. Jednak w trakcie wykonywania zadań, elektrosmok ulega, rozwiązując ostatnie zadanie matematyczne w sposób, który prowadzi do jego autodestrukcji. Tym sposobem Wielki Hetman ratuje Kyberę od zagłady.

Kiedy wydaje się, że królestwo ocaliło się od jednego zagrożenia, pojawia się nowe. Wielki Hetman Cyfrowy, będąc teraz w sile swego intelektu i władzy, zaczyna mieć zapędy na przejęcie kontroli nad całym królestwem i przemieniać się w kolejnego elektrosmoka. Król Poleander, przewidując niebezpieczeństwo, decyduje się na niszczenie maszyny, zanim jej plany się ziszczą. Po zniszczeniu Wielkiego Hetmana, Poleander zdaje sobie sprawę, że jego polityka polegająca na wywoływaniu sztucznych konfliktów i koncentrowaniu się na zbrojeniach była błędna.

Zmieniając swoje podejście, król rezygnuje z militarnych ambicji i skupia się na rozwoju społecznego i dobrobytu swoich obywateli, ucząc się na własnych błędach i brutalnie doświadczeniach. Przesłanie opowiadania – konieczność rozsądnego zarządzania technologią i unikania dążenia do władzy za wszelką cenę – stanowi ważną lekcję nie tylko dla bohaterów, lecz także dla czytelników.

Bohaterowie tego opowiadania są kluczowi dla zrozumienia jego przekazu. Król Poleander Partobon, z jednej strony inteligentny władca o wielkich ambicjach, z drugiej strony ślepo zapatrzony w potęgę technologii, uczy się na własnych błędach i ostatecznie przyjmuje bardziej rozsądne podejście do rządzenia. Elektrosmok, będący produktem technologicznego sprytu, staje się symbolem niebezpieczeństw związanych z niekontrolowanym rozwojem technologii. Wielki Hetman Cyfrowy, jako ilustrowane ucieleśnienie logiki i inteligencji, również ostrzega przed potencjalnymi niebezpieczeństwami związanymi z oddaniem kontroli nad królestwem maszynom.

Problematyka „Bajki o maszynie cyfrowej, co ze smokiem walczyła” jest wielowątkowa. Opowiadanie nie tylko krytykuje ślepe dążenie do władzy i militarnej potęgi, ale także ostrzega przed niebezpieczeństwami wynikającymi z nieprzemyślanego rozwoju technologii. Historia zawiera również uniwersalne wnioski moralne, przypominając o konieczności pamiętania o odpowiedzialności za twórcze osiągnięcia i rozsądku w ich zarządzaniu.

Refleksja na temat opowiadania podkreśla, że chociaż napisane w 1964 roku, przesłanie bajki Lema jest niezwykle aktualne. W dobie gwałtownego rozwoju technologii, problematyka odpowiedzialnego zarządzania nowoczesnymi osiągnięciami pozostaje centralnym punktem dyskusji. Bajka stanowi doskonały przykład wykorzystywania narracji literackiej do przekazywania ważnych etycznych i filozoficznych przesłań, wpisując się w szerszy kontekst twórczości Stanisława Lema jako przestroga przed nadmiernym i nieprzemyślanym rozwijaniem technologii.

Thus, w opowiadaniu „Bajka o maszynie cyfrowej, co ze smokiem walczyła”, Lem łączy swoje umiejętności narracyjne z głębokimi refleksjami na temat technologii, władzy oraz ludzkiej natury, tworząc dzieło, które zarówno bawi, jak i skłania do głębszych przemyśleń nad przyszłością naszej cywilizacji.