Doktor Piotr - bohaterowie

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 22.06.2024 o 14:36

Rodzaj zadania: Streszczenie

Dodane: 22.06.2024 o 13:56

Wstęp

Stefan Żeromski, polski pisarz, który żył na przełomie XIX i XX wieku, jest autorem wielu wybitnych utworów literackich, w tym noweli "Doktor Piotr". Utwór ten, choć krótki, porusza ważne tematy, takie jak zubożała szlachta, problemy społeczne oraz moralne dylematy jednostki. "Doktor Piotr" to opowieść o losach ojca i syna, ich walce z trudnościami życia codziennego oraz koniecznością dokonywania trudnych wyborów. Na jej przykładzie można zobaczyć, jak różne postawy moralne i społeczne wpływają na życie bohaterów.

Prezentacja głównych bohaterów

Głównymi bohaterami noweli są Piotr Cedzyna, tytułowy doktor, oraz jego ojciec Dominik Cedzyna. Na tle tych postaci Żeromski kreśli szeroką panoramę zjawisk społecznych, które dotykały zubożałą szlachtę oraz coraz bardziej dominujący wówczas kapitalizm. Inne ważne postacie to Teodor Bijakowski, typowy przedstawiciel nowego mieszczaństwa, oraz Juliusz Polichnowicz, symbol upadającej szlachty ziemiańskiej.

Rozwinięcie

Piotr Cedzyna

Piotr Cedzyna, młody syn zubożałego szlachcica, jest postacią, która stanowi wcielenie marzeń o lepszej przyszłości przez edukację i ciężką pracę. W wieku 18 lat Piotr wyjeżdża na studia do Zurychu, mimo iż jego rodzina jest w trudnej sytuacji finansowej. Jego postanowienie jest wynikiem przekonania, że wiedza i inteligencja mogą przewyższać pochodzenie, mimo że losy wielu jego rówieśników tego nie potwierdzają.

Piotr kończy politechnikę z wyróżnieniem, stając się chemikiem. Niemniej jednak, mimo swojego wykształcenia, nie może znaleźć pracy w Łodzi i okolicach, co podkreśla problem braku perspektyw zawodowych dla wykształconych, ale biednych ludzi tamtych czasów. W końcu znajduje zatrudnienie jako asystent na swojej macierzystej uczelni, a także otrzymuje propozycję pracy w laboratorium w Hull w Anglii. Mimo atrakcyjnej propozycji, decyduje się zrezygnować z kariery w Anglii z miłości do ojca.

Piotr zmaga się z poważnym konfliktem wartości. Z jednej strony czuje wyrzuty sumienia związane z niesprawiedliwością społeczną, z drugiej strony miłość do ojca i lojalność wobec rodziny skłaniają go do zaakceptowania trudnej rzeczywistości. W efekcie, mimo licznych trudności, Piotr podejmuje decyzję, która zmienia jego życie. Jego wybory ukazują trudności związane z pogodzeniem osobistych ambicji i moralnych wartości z realiami życia.

Dominik Cedzyna

Dominik Cedzyna, ojciec Piotra, jest zubożałym szlachcicem, który z nostalgią wspomina dawne życie na wsi. Jego marzeniem jest powrót na wieś, ale rzeczywistość jest brutalna. Brak majątku do przekazania synowi oraz upokarzająca praca dla dorobkiewicza Teodora Bijakowskiego są przyczynami jego rozgoryczenia. Dominik stopniowo zdobywa zaufanie Bijakowskiego, nadzorując jego cegielnię, ale jest to dla niego znak degradacji społecznej.

Relacja Dominika z synem jest skomplikowana i oparta głównie na listach. Listy te traktuje jak amulet, ale jednocześnie ukrywają one przed Piotrem prawdę o jego upokarzającej sytuacji zawodowej. Dominik Cedzyna obniża pensje robotnikom, aby finansowo wspierać syna. Nie widzi w tym nic złego, mimo że jest to forma wyzysku.

Po wyjeździe Piotra, Dominik odczuwa głęboką rozpacz. Jego samotność i wspomnienia dawnych czasów stanowią melancholijną refleksję nad upadkiem szlachty i wynikającymi z tego trudnościami.

Teodor Bijakowski

Teodor Bijakowski, wywodzący się z ubogiej rodziny z Warszawy, pokazuje, jak determinacja i ciężka praca mogą prowadzić do sukcesu w kapitalistycznym świecie. Wykształcony na koszt zamożnej sąsiadki, ukończył Szkołę Główną i Instytut Komunikacji, co umożliwiło mu karierę inżyniera. W noweli przedstawiony jest jako typowy kapitalista, który czerpie satysfakcję z wyzyskiwania ludzi takich jak szlachcic Cedzyna.

Bijakowski odnosi sukcesy w budowie mostów, dworców i linii kolejowych, co dodaje mu prestiżu i wpływów. Mimo posiadania fortuny, ma mało czasu na jej cieszenie się. Jego relacje rodzinne są też ograniczone przez ciągłą koncentrację na pieniądzach i nowych inwestycjach. Wspiera swoją rodzinę finansowo, ale jest to bardziej obowiązek niż wynik uczucia.

Juliusz Polichnowicz

Juliusz Polichnowicz jest właścicielem folwarku w Zapłocie, który próbuje udawać zamożnego szlachcica, mimo że jego majątek jest w opłakanym stanie. Jego losy są symbolem upadku polskiej szlachty ziemiańskiej. Przejęcie zaniedbanego folwarku po ojcu nie przynosi mu sukcesu. Ziemia nie daje plonów, a jego negocjacje z Bijakowskim są dowodem na degradację szlachty.

Polichnowicz śmieje się z Cedzyny, który pracuje dla mieszczanina, ale jego sytuacja nie jest lepsza. W końcu sprzedaje folwark i wyjeżdża, zostawiając ugory, puste stodoły i długi. Jego postać jest symbolem upadającej warstwy społecznej i niemożności adaptacji do nowych realiów ekonomicznych.

Podsumowanie

Nowela "Doktor Piotr" Stefana Żeromskiego to złożony portret różnych postaci, z których każda reprezentuje inny aspekt rzeczywistości społecznej drugiej połowy XIX wieku. Piotr Cedzyna, młody chemik, zmagający się z dylematami moralnymi, jego ojciec Dominik, zubożały szlachcic, zmagający się z upokorzeniami codzienności, Teodor Bijakowski, kapitalista, oraz Juliusz Polichnowicz, symbol upadku szlachty, tworzą wielowymiarową panoramę społeczną.

Każda z postaci ma swoje unikatowe podejście do życia, pracy i moralności. Tematy poruszane przez Żeromskiego w "Doktorze Piotrze" są uniwersalne i skłaniają do refleksji nad kwestiami etyki pracy, wyzysku oraz życia w zgodzie z własnymi wartościami. Bohaterowie Żeromskiego to nie tylko reprezentanci różnych warstw społecznych, ale również ludzie zmagający się z dylematami i wyborami, które są równie aktualne dzisiaj, jak były w czasach, kiedy nowela była napisana.