Król Globares i mędrcy - streszczenie

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 26.07.2024 o 14:51

Rodzaj zadania: Streszczenie

Dodane: 26.07.2024 o 14:05

I. Wprowadzenie

2. Tło fabularne

Akcja utworu rozgrywa się w zaawansowanej technologicznie przyszłości, gdzie roboty odgrywają główne role. W tej niezwykle wykreowanej rzeczywistości Lem eksperymentuje z formą, mieszając elementy baśni ludowej z rzeczywistością opartą na naukowych koncepcjach. Humor i groteska są obecne na każdym kroku, podkreślając absurdy i paradoksy związane z wykorzystywaniem technologii, a jednocześnie zmuszając czytelnika do refleksji nad ludzką naturą i władzą.

II. Streszczenie fabuły

Głównym bohaterem opowiadania jest Król Globares, władca technologicznie zaawansowanego królestwa Eparydy. Globares, ekscentryczny i surowy władca, ma szczególną słabość do opowieści, które go wzruszają, rozśmieszają lub zaskakują. Postanawia rzucić wyzwanie swoim mędrcom - każdy z nich ma opowiedzieć historię, która spełni te kryteria, w przeciwnym razie mędrzec zostanie stracony. Globares jest kontynuatorem rygorystycznej polityki, wcześniej stracił już wiele osób ze swojego dworu, w tym radców, błaznów i trefnisiów, za nieudane próby rozrywki.

2. Pierwszy mędrzec i historia Opaków

Pierwszy z mędrców opowiada o gwiezdnym plemieniu Opaków, zamieszkującym wulkaniczną planetę Urdruria. Ich życie było nieustannie zagrożone przez meteoryty i trzęsienia ziemi, które zmuszały ich do noszenia stalowych arkuszy w celach ochronnych. W obliczu totalnej zagłady, rada mędrców Opaków podejmuje decyzję o transmutacji jako jedynej szansie na przetrwanie. Przedstawiono trzy propozycje: przyjęcie formy stożków, kul lub uporządkowanej próżni. Opaki decydują się na przekształcenie w doskonałą nicość, stając się Nicościowcami lub Neantami. Król Globares, uznając historię za niemądrą i pozbawioną sensu, decyduje się na ścięcie mędrca.

3. Drugi mędrzec i historia Poliontów

Drugi mędrzec relacjonuje historię plemienia Poliontów. Byli oni niezwykli z racji swojej biologicznej struktury - posiadali jedno ciało, ale różną liczbę nóg, która zależała od urzędu. Bogaci Poliontowie często mieli więcej głów, które były przystosowane do różnorodnych okoliczności. Ciekawostką było to, że byli oni przyłączeni fizycznie do swojego króla, co umożliwiało im, w przypadku sprzeciwu wobec monarchy, rozbicie go na kawałki. Globares, urażony opowieścią i uznając ją za „króloburczą”, skazuje drugiego mędrca na śmierć.

4. Trzeci mędrzec i jego nietypowe podejście

Trzeci mędrzec przyjmuje zupełnie inny sposób podejścia do wyzwania rzuconego przez Globaresa. Otwiera konfrontację od odmowy opowiedzenia jakiejkolwiek historii, co samo w sobie jest już nietypowe. Odważnie obraża króla, aby ujawnić jego prawdziwą naturę. Opowiada jednak o pra-pra-pradziadku króla, Allegoryku, który nadużywał władzy i którego pycha była porównywalna do pychy Globaresa. Krytykuje również kosmos za jego monotonię, nazywając go bazgraninem i dziełem bezmyślności, perfidnie pośmiewając się z gwiazd.

Historii towarzyszy opowieść o maszynie Allegoryka, geniuszu konstrukcyjnym, który doprowadził do rozkładu kosmosu. Z jej znaków przestankowych zaczęły powstawać elementy kosmicznej przestrzeni, co miało wprawić w osłupienie samego Allegoryka. Globares, zauważając jednocześnie pochlebstwo i obelgę w opowieści trzeciego mędrca, postanawia darować mu życie oraz pozostałym mędrcom.

III. Podsumowanie

Opowiadanie Stanisława Lema krytykuje nadużywanie władzy i podkreśla rolę mądrości oraz podstępu w radzeniu sobie z tyranem. Poprzez historię trzeciego mędrca, Lem pokazuje, że ironia i spryt mogą być skuteczniejszymi narzędziami w walce z autorytetem niż bezpośrednia konfrontacja.

2. Unikalny styl Lema

Stanisław Lem jest mistrzem groteski i humoru, potrafiąc jednocześnie wpleść naukowe koncepcje w baśniową formę. Jego opowieści pełne są zaskakujących zwrotów akcji i intelektualnych wyzwań dla czytelnika. Futurystyczne settingi i bunt wobec rzeczywistości to cechy charakterystyczne tego opowiadania.

3. Znaczenie „Bajek robotów” w twórczości Lema

„Bajki robotów” stanowią istotną część dorobku literackiego Stanisława Lema, ukazując jego niesamowitą umiejętność łączenia technologii i filozofii w formie opowiadań. Są one refleksją nad ludzką naturą oraz relacjami społecznymi, często w kontekście postępu technologicznego.

IV. Refleksje własne

Każda z opowieści mędrców zawierała głęboki morał: pierwsza opowieść mówiła o absurdalności ekstremalnych rozwiązań (jak przemiana w nicość), druga ukazywała dysfunkcjonalne struktury władzy, natomiast trzecia ukazała siłę ironii i sprytu w obliczu tyranii.

2. Porównanie z rzeczywistością współczesną

Opowieści Lema można odnieść do aktualnych problemów społecznych i politycznych. Dylematy opisywane przez mędrców, takie jak władza absolutna, prześladowanie za krytykę czy absurdalne rozwiązania problemów, są nadal aktualne i mogą być odniesieniem do współczesnych realiów.

3. Wpływ utworu na czytelnika

Utwór pobudza do zastanowienia się nad naturą władzy, rolą mądrości oraz znaczeniem humoru i ironii w życiu codziennym. Lem skłania czytelnika do refleksji nad własnymi poglądami i postawami wobec autorytetów oraz do zauważenia absurdów w otaczającej rzeczywistości.