Pochodzenie i treść Kroniki Polskiej
Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 2.08.2024 o 11:34
Rodzaj zadania: Streszczenie
Dodane: 2.08.2024 o 11:19
Streszczenie:
"Kronika Polska" Anonima Galla to dzieło historiografii średniowiecznej, łączące fakty z legendami. Opisuje władzę Bolesława Krzywoustego i ideę idealnego władcy. Praca wpłynęła na polską historiografię, ukazując znaczenie historii i literatury dla narodowej tożsamości. ??
I. Wprowadzenie
Historiografia średniowieczna stanowiła istotny element twórczości literackiej tamtego okresu. Dominującymi formami przekazywania wiedzy historycznej były vita sanctorum (żywoty świętych) oraz chronica (kroniki). Kroniki, jako tradycyjna forma spisania dziejów, charakteryzowały się chronologicznym uporządkowaniem wydarzeń, wiążąc w sobie zarówno fakty historyczne, jak i elementy literackiej fikcji. Pisarze średniowieczni nie wahali się wzbogacać rzeczywistości historycznej o legendy i mity, w ramach tzw. licentia poetica, co czyniło ich dzieła interesującymi i edukacyjnymi.II. Antyczne korzenie dzieła Anonima Galla
Kronikarstwo swoje korzenie zawdzięcza starożytnym Grekom, którzy już w V wieku przed Chrystusem rozpoczęli spisywanie historii. Wielcy historycy, tacy jak Herodot z jego „Dziejami” oraz Tukidydes z „Wojną peloponeską”, wyznaczyli standardy dla kolejnych pokoleń. Ich prace, będące mieszanką faktografii i narracji, stały się wzorcem dla późniejszych kronikarzy rzymskich, jak Katon Starszy, Salustiusz, Tytus Liwiusz czy Tacyt.W dobie chrześcijaństwa tradycje antyczne zostały przyswojone i rozwinięte przez pierwszych historyków kościelnych. Na czoło wysuwają się Juliusz Afrykańczyk i Euzebiusz z Cezarei, którzy starali się połączyć dzieje pogańskie z biblijnymi, tworząc synkretyczną wizję historii. Pod ich wpływem stali także Sokrates Scholastyk, Hermiasz Sozomen oraz Rufin z Akwilei, których prace kontynuowały dzieło ich poprzedników, kładąc podwaliny pod historię kościelną.
III. Wczesne Średniowiecze
W średniowieczu kroniki stały się głównym medium, przez które historia była spisywana i przekazywana. Twórcy tych dzieł nie przejmowali się ścisłą wiernością źródłom antycznym, lecz traktowali je jako inspirację do kreacji własnych narracji historycznych. W ten sposób powstawały kroniki, które obok faktów obfitowały w legendy i mity. Przykładem takiego podejścia są dzieje Merowingów, jak również rodzimych Piastów. Historia Mieszka I, władcy Polski, nierozerwalnie splatała się z legendami, które miały na celu uświetnienie jego panowania.Historiografia średniowieczna kierowała się zasadą prowidencjalizmu, widząc w dziejach ludzkich manifestację Bożego planu. Kroniki nie tylko relacjonowały wydarzenia, ale również miały funkcję dydaktyczną, przekazując wartości moralne i religijne. Autorzy pragnęli ukazać władców jako narzędzia w rękach Boga, mających na celu realizację Jego zamierzeń.
IV. Czasy pierwszych uniwersytetów
Rozwój uniwersytetów w średniowieczu przyczynił się do ewolucji historiografii, która zaczęła przyjmować bardziej krytyczne podejście do źródeł. Thietmar z Merseburga był jednym z pierwszych, który starał się dokładniej weryfikować informacje, zanim je umieścił w swoich dziełach. Kronikarskie formy ulegały też różnicowaniu, tworząc narodowe, lokalne oraz obejmujące całość świata historie.Obok kronik, funkcjonowały również inne formy historiograficzne, takie jak roczniki (annales) czy gesta. Roczniki miały ściśle chronologiczną strukturę, zapisując wydarzenia rocznie, natomiast gesta opierały się na opowieściach o czynach wybitnych jednostek, co czyniło je bardziej personalnymi.
V. Kronika Polska – jej treść i warsztat autora
Anonim zwany Gallem, autor „Kroniki Polskiej”, czerpał swe informacje zarówno z ustnych przekazów dostojników kościelnych i świeckich, jak i z pisanych źródeł, takich jak „Żywot św. Wojciecha” oraz lokalne roczniki. Źródła te stanowiły fundament, na którym Gall zbudował swoje dzieło, podzielone na trzy księgi.Pierwsza księga obejmuje okres od legendarnych początków Polski po chrzest Mieszka I, kończąc się narodzinami Bolesława III. Autor łączy tu fakty historyczne z legendami, co pozwala mu ukazać genezę polskiej państwowości w sposób barwny i interesujący. Druga księga przedstawia młodość Bolesława Krzywoustego, skupiając się na jego wewnętrznych walkach i wypędzeniu brata Zbigniewa. Trzecia księga opisuje militarne triumfy Bolesława, w tym obronę przed najazdem niemieckim w 1109 roku oraz zwycięstwa nad Czechami i Pomorzanami.
Gall wykorzystywał różne metody narracyjne, by uczynić swoje dzieło bardziej przystępnym i angażującym. Retoryka, dialogi między postaciami oraz wierszowane epilogi były w jego rękach narzędziami pozwalającymi na ożywienie i ubarwienie relacji historycznych. Styl Galla charakteryzował się prozą rytmiczną, zgodną z zasadami ars dictandi, co w połączeniu z ornamentacją językową czyniło jego „Kronikę” dziełem nie tylko historycznym, ale i literackim.
Dzieło Galla nie tylko opisywało wydarzenia, ale także przedstawiało ideologiczną wizję władzy. Bolesław Krzywousty ukazywany jest jako wzorcowy władca, którego rządy wspierała Boża opatrzność oraz interwencje świętych. Gall nie szczędził pochwał chwaląc zarówno męstwo i sprawiedliwość księcia, jak i jego pobożność. Poprzez takie przedstawienie Bolesława, kronikarz kreował obraz idealnego władcy, który miał być nie tylko przywódcą politycznym, ale również duchowym wzorcem dla poddanych.
Komentarze naszych użytkowników:
Oceń:
Zaloguj się aby ocenić pracę.
Zaloguj się