Burza – interpretacja

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 3.08.2024 o 6:27

Rodzaj zadania: Streszczenie

Dodane: 3.08.2024 o 5:46

"Burza" Adama Mickiewicza to trzecia część i zarazem ostatnia odsłona tryptyku marynistycznego zawartego w „Sonetach krymskich”. Po „Ciszy morskiej” i „Żegludze” Mickiewicz, bazując na własnych doświadczeniach z rejsu na Krym, kontynuuje odkrywanie tematyki morza z jego siłą i surowym pięknem. Trzy sonety są ze sobą silnie powiązane, tworząc spójną narrację o naturze, podróży i ludzkich reakcjach na potęgę przyrody.

„Burza” jako utwór niewątpliwie wyróżnia się techniką i kompozycją. Skomponowany w formie sonetu, dzieli się na dwie strofy czterowierszowe i dwie trzywersowe. Mickiewicz celowo zaburza tradycyjną kompozycję sonetu, wprowadzając pointę dopiero w ostatniej strofie. Znaczna część sonetu ma charakter opisowy, gdzie poetycko przedstawione są obrazy burzy i jej niszczycielskie oddziaływanie, natomiast dwie ostatnie zwrotki nabierają refleksyjno-filozoficznego wydźwięku.

Podmiotem lirycznym „Burzy” jest świadek wydarzeń, który obserwuje dramaty rozgrywane na morzu, choć sam się w nich nie ujawnia. Narracja jest przeszła i opisowa, co pozwala czytelnikowi skoncentrować się na przedstawionym świecie, a nie na podmiocie. Dzięki temu figury retoryczne, takie jak epitety („trwożnej gromady”, „mokre góry”, „połamane mury”, „złowieszcze jęki”), wyliczenia („zdarto żagle, ster prysnął, ryk wód, szum zawiei”) czy onomatopeje („zawył”, „jęki”), wnoszą dramatyzm i malują obraz burzy jako żywiołu niezwyciężonego.

Mickiewicz adaptuje także paralelizm kompozycyjny i antropomorfizację, przydając żywiołom cechy ludzkie. Burza staje się zatem nie tylko manifestacją sił natury, ale też metaforą walki i cierpienia, przy czym porównania, takie jak „jak żołnierz szturmujący w połamane mury”, podkreślają dramatyzm bitwy o życie na morzu.

Pierwsza strofa „Burzy” ewidentnie nawiązuje do zakończenia poprzednich części tryptyku. Spokojne morze, opisane jako element zakończenia „Żeglugi”, szybko przeradza się w sztorm, co stawia czytelnika w samym centrum żywiołu. Obrazy przedstawiające rozpaczliwą walkę z siłami natury i rozgrywające się na statku dramaty zepsutych żagli, połamanych masztów oraz huczących fal, przywodzą na myśl bitewną scenerię.

Załoga statku reaguje na niebezpieczeństwo na różne sposoby, co Mickiewicz w sposób mistrzowski podkreśla, przedstawiając trzy różne postawy pasażerów. Pierwsza grupa jest pełna beznadziejności. Są to ludzie półmartwi ze strachu, którzy poddający się losowi w bierny, apatyczny sposób. Druga grupa to osoby, które w obliczu zagrożenia szukają ukojenia we wzajemnych relacjach, pocieszając się i żegnając z bliskimi. Trzecia grupa, najbardziej uduchowiona, na kozowskim pokładzie kładzie nadzieję w modlitwie, zwracając się do Boga w obliczu zagrożenia życia.

Wyjątkowo istotną postacią w „Burzy” jest samotny wędrowiec, który niejako stoi poza opisanym dramatem załogi. Obojętność wobec otaczającej tragedii, wyizolowanie, a nawet zazdrość wobec tych, którzy mają kogo pożegnać lub mogą znaleźć ukojenie w modlitwie, czynią go symboliczną postacią romantyczną. Wędrowiec jest tragiczny w swej samotności, a jego beznamiętność i brak wiary wpisują go w kanon bohatera, który ma więcej cech przeklętego losu niż bohaterskiego wyzwoliciela.

Podsumowując, „Burza” Adama Mickiewicza stanowi niezwykle obrazowy i filozoficzny opis burzy na morzu. Wędrowiec, samotny wśród załogi, pozostaje symboliczną figurą zaczepną wobec niepoddających się łatwym definicjom bohaterów romantycznych. Mickiewicz ukazuje dramat tych, którzy muszą stawić czoła mrocznym siłom natury i wewnętrznym lękom. Wiersz przedstawia w swej grozie i wciąż towarzyszącym napięciu także walkę o przetrwanie oraz sens ludzkiego istnienia.

„Burza” w ramach „Sonetów krymskich” to nie tylko poetycka opowieść o sile natury, ale także refleksja nad człowiekiem w obliczu nieokiełznanej potęgi, nad jego męstwem, desperacją i duchowym poszukiwaniem. Ta uniwersalna historia, rywalizacja z żywiołem, wciąż pozostaje aktualna dla każdego człowieka, który stara się mierzyć ze swoimi własnymi „burzami” i poszukuje sensu w chaosie życia. Dzięki temu Mickiewiczowi udaje się pokazać głębię ludzkiego dramatu, wspaniale łącząc romantyzm z filozoficzną refleksją nad miejscem człowieka w świecie.