Dlaczego "Zemsta" Aleksandra Fredro bawi nas i śmieszy oraz co to jest komizm, komedia i ironia

Ta praca została zweryfikowana przez naszego nauczyciela: 8.07.2024 o 9:30

Rodzaj zadania: Wypracowanie

Dodane: 8.07.2024 o 8:42

Komedie od zawsze były istotnym elementem literatury, dostarczając rozrywki, a jednocześnie skłaniając do refleksji nad ludzką naturą. Komedia, jako jeden z fundamentów gatunku dramatu, charakteryzuje się lekką fabułą, pogodnym nastrojem i szczęśliwym zakończeniem. Jednym z najwybitniejszych przedstawicieli tego gatunku w polskiej literaturze jest "Zemsta" Aleksandra Fredry, która niezmiennie bawi i śmieszy swoich odbiorców.

Aleksander Fredro, znany przede wszystkim z doskonałego wyczucia humoru, stworzył "Zemstę" jako klasykę polskiej komedii. Główne cechy komedii, takie jak sytuacje pełne zaskoczeń i absurdów, śmieszne dialogi oraz zabawne postacie, są doskonale widoczne w tym dziele. Fredro umiejętnie wykorzystał różne rodzaje komizmu, by uczynić swoją sztukę wyjątkowo zabawną.

Komizm, jako istotny element komedii, odnosi się do sytuacji lub dialogów, które prowadzą do śmiechu i są zaskakujące dla odbiorcy. W "Zemście" komizm przyjmuje różne formy — od komizmu słownego, przez sytuacyjny, aż po komizm postaci. Każdy z tych rodzajów komizmu pełni inną funkcję w dziele, a ich zróżnicowanie sprawia, że utwór jest niezwykle bogaty i wielowymiarowy.

Komizm słowny jest jednym z najważniejszych elementów stylu Fredry. Polega on na zabawnym doborze słów, często o dwuznacznym znaczeniu. W "Zemście" znajdziemy wiele dialogów, które bawią swoją formą i językiem. Przykładem może być rozmowa Wacława z Podstoliną, gdzie Wacław drwi z lamentów Podstoliny. W dialogach między Dyndalskim a Cześnikiem znajdziemy natomiast mnóstwo zabawnych wymian zdań, które są nie tylko śmieszne, ale i dobrze zrozumiałe dla każdego czytelnika. Te dialogi ukazują ducha czasu i kultury, w której Fredro tworzył, a jednocześnie są na tyle uniwersalne, że bawią również dzisiejszych odbiorców.

Komizm sytuacyjny to kolejny istotny element "Zemsty". Polega on na tworzeniu zabawnych, często absurdalnych sytuacji, które prowadzą do śmiechu. Jednym z najbardziej pamiętnych momentów w "Zemście" jest dyskusja Cześnika z Rejentem o mur. Kiedy Cześnik reaguje na prośbę Rejenta o naprawę muru słowami „Hej! Gerwazy! Daj gwintówkę! Niechaj strącę tę makówkę”, wywołuje to lawinę śmiesznych sytuacji. Innym przykładem jest postać Papkina, który swoimi występami, takimi jak pisanie testamentu, dyktowanie listu czy opowiadanie niewiarygodnych historii, wprowadza mnóstwo komicznych elementów. Papkin jako postać jest nieudolna, ale jednocześnie pełna złudzeń na swój temat, co rodzi źródło wielu zabawnych sytuacji.

Komizm postaci to kolejny kluczowy aspekt "Zemsty". Postacie w komedii Fredry są charakteryzowane z zabawnymi cechami, co prowadzi do komicznych sytuacji. Główne postacie, takie jak Cześnik i Rejent, są przedstawione w sposób kontrastowy – różnią się nie tylko wyglądem i charakterem, ale także pochodzeniem i poglądami, co prowadzi do wielu zabawnych dialogów i sytuacji. Papkin z kolei jest najbardziej komiczną postacią, której wygląd, tchórzostwo i oszustwo, a także złudzenia na swój temat, bawią czytelnika. Cytaty z jego rozmów i działań, w których wyobraża sobie, że jest odważnym i szlachetnym rycerzem, podczas gdy w rzeczywistości jest tchórzliwym i leniwym sługą, są szczególnie komiczne.

Ironia w "Zemście" jest również ważnym elementem, który potęguje komizm dzieła. Ironia polega na ukrytej lub jawnej kpiny i może być subtelna lub bezpośrednia. W "Zemście" ironia jest obecna w wielu dialogach, gdzie postacie mówią jedno, a mają na myśli coś zupełnie innego. Fredro mistrzowsko wykorzystuje ironię, aby podkreślić absurdalne zachowania postaci i sytuacje, w których się znajdują, co dodatkowo bawi odbiorców.

We wstępie omówiliśmy, czym jest komedia, oraz przedstawiliśmy znaczenie komizmu jako elementu nieodzownego w komedii. Przykłady z "Zemsty" Aleksandra Fredry dostarczają mnóstwa dowodów na to, jak komizm słowny, sytuacyjny i postaci jest umiejętnie wykorzystywany w tej sztuce. Znaczenie ironii również zostało podkreślone jako środek, który dodatkowo intensyfikuje humorystyczny efekt.

Podsumowując, "Zemsta" Aleksandra Fredry jest doskonałym przykładem komedii, która nie tylko bawi, ale również skłania do refleksji nad ludzkimi wadami i słabościami. Dzięki mistrzowskiemu użyciu różnych rodzajów komizmu i ironii, Fredro stworzył dzieło, które jest ponadczasowe i potrafi bawić zarówno współczesnych, jak i przyszłych czytelników. Utwory Fredry, w tym "Zemsta", cieszą się niesłabnącą popularnością w teatrze i filmie, co świadczy o ich trwałej wartości.

Komedia, jaką jest "Zemsta", dostarcza nam nie tylko rozrywki, ale również wartościowych refleksji na temat ludzkiej natury. Śmiejąc się z postaci i sytuacji przedstawionych przez Fredrę, jednocześnie dostrzegamy, jak bardzo uniwersalne są przedstawione przez niego wady i słabości ludzkie. To czyni "Zemstę" dziełem, które pomimo upływu lat, pozostaje aktualne i bawi czytelników. Smiejemy się, bo dostrzegamy w postaciach i sytuacjach przedstawionych przez Fredrę nie tylko śmieszność, ale także coś z nas samych — naszych wad, nadziei, a czasem także naszej hipokryzji. I to właśnie sprawia, że "Zemsta" pozostaje jednym z najważniejszych dzieł polskiej literatury.